Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2013/23615 K.2013/17166

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalılar vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Davacı, davalı ... International Ltd.Şti'ne ait işyerinde önce alt işveren ... Ltd.Şti. bünyesinde çalıştığını daha sonra diğer davalı ... Şirketinin ihaleyi aldığını, ancak ihale bitiminde ihaleyi tekrar ... Ltd.Şti.'nin kazandığını kendisini işe başlatmadığını belirterek ihale süresinin bitimi nedeniyle iş akdinin haksız olarak feshedildiğini, feshin geçersizliğine ve alt işverenler ... veya ... şirketlerinden birine işe iadesine ve işe başlatmama ve boşta geçen süre ücretinden tüm davalıların müştereken ve müteselsilen sorumluluğuna karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... Şirketi, diğer davalılar ile arasında asıl işveren alt işveren ilişkisinin bunmadığını davacının kendi işçisi olmadığını davanın husumet yönünden reddini, davalı ... Şirketi davacının son dönemde kendi şirketlerinde çalışması bulunmadığını davacının işvereninin ... ve ... Şirketi olduğunu husumet itirazı nedeniyle davanın reddini, davalı ... Şirketi ise asıl işverenin ... Şirketi olduğunu, davacı ile belirli süreli iş sözleşmesi yapıldığını ve ihale sonunda sözleşmenin kendiliğinden sona erdiğini savunarak davanın reddini istemişlerdir.

Mahkemece, davacının temizlik elemanı olarak 05/07/2005 tarihinde asıl işveren ... Şirketi nezdinde ilk olarak 1065891 SGK işyeri numaralı ..., daha sonra 1071020 SGK işyeri nolu ... End.Firması ve son olarak 1095823 SGK işyeri nolu ... Şirketinde aralıksız çalıştığı, 30/06/2012 tarihinde yeniden ihaleyi alan ... End.Firmasının davacıyı işe almadığı ve iş akdini feshettiği, ihaleyi yeni kazanan ... End. Firmasının herhangi bir ihbar ya da uyarı göndermeden ve hiçbir sebep gösterilmeden davacıyı işten çıkardığı fesih sebeplerinin ıspat edilemediği gerekçesiyle davanın kabulü ile davacının ... Şirketine işe iadesi ile tazminatlardan tüm davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulmalarına karar verilmiştir.

Alt işverenin değişmesine rağmen yeni alt işveren nezdinde işyerinde çalışmaya devam edecek olan işçilerin belirlendiği hallerde, sözü edilen işçiler bakımından iş sözleşmelerinin devralan işverene geçtiği tartışmasızdır. Ancak yeni alt işverende çalışacak olan işçiler arasında gösterilmeyen ve süresi sona eren alt işveren tarafından başka bir işyerinde çalıştırılmak üzere bildirimde bulunulmayan işçilerin iş sözleşmelerinin devreden alt işveren tarafından feshedildiğini kabul etmek gerekir.

Alt işverenin asıl işverenle akdettiği çalışma süresinin sonunda veya süresinden önce alt işverenin, ilişkinin sonlandırılması nedenine dayalı olarak tüm işçilerine başka işyeri göstererek işyerinden ayrılması, ardından işin asıl işveren tarafından başka bir alt işverene verilmesi örneğinde alt işverenler arasında hukukî bir ilişki bulunmamaktadır. Hukukî ilişki, alt işverenler ile asıl işveren arasında gerçekleştiğinden belirtilen durum alt işverenler arasında işyeri devri olarak değerlendirilemez.

Alt işverenlerin değişmesi en yaygın biçimde, süresi sona eren alt işverenin işyerinden ayrılması ve işçilerin yeni alt işveren nezdinde çalışmaya devam etmeleri şeklinde gerçekleşmektedir. Bu eylemli durumun işyeri devri niteliğinde olup olmadığının tespiti ile hukukî sonuçlarının belirlenmesi önemlidir.

Alt işverenlerin değişiminde olması gereken, süresi sona eren alt işverenin işyerinden ayrılması anında işçilerini de beraberinde başka işyerlerine götürmesi veya iş sözleşmelerinin sona erdirilmesidir. Bunun tersine alt işveren işçilerinin alt işverenin işyerinden ayrılmasına rağmen yeni alt işveren yanında aynı şekilde çalışmayı sürdürmeleri halinde, alt işverenler arasında İş Kanunu'nun 6 ncı maddesi anlamında bir işyeri devrinin bulunduğunun kabulü gerekir.

Bu durumda yeni alt işverenin, devam eden hizmet akitlerini de devraldığı aynı maddede hükme bağlanmıştır.

Yapılan bu açıklamalara göre; işçinin asıl işverenden alınan iş kapsamında ve değişen alt işverenlere ait işyerinde ara vermeden çalışması halinde, işyeri devri kurallarına göre çözüme gidilmesi gerekmektedir. Bu durumda değişen alt işverenler işçinin iş sözleşmesini ve doğmuş bulunan işçilik haklarını da devralmış sayılırlar. İş sözleşmesinin tarafı olan işçi veya alt işveren tarafından bir fesih bildirimi yapılmadığı sürece, iş sözleşmeleri değişen alt işverenle devam edeceğinden, işyerinde çalışması devam eden işçi açısından, feshe bağlı haklar olan ihbar ve kıdem tazminatı ile izin ücreti talep koşulları gerçekleşmiş sayılmaz.

Süresi sona eren alt işverence işçinin iş sözleşmesinin feshedilmesi halinde, yapılan fesih bildirimi ile iş ilişkisi sona ereceğinden, işçinin daha sonra yeni alt işveren yanındaki çalışmaları yeni bir iş sözleşmesi niteliğindedir. Bu durumda feshe bağlı hakların talep koşulları gerçekleşeceğinden, feshin niteliğine göre hak kazanma durumunun değerlendirilmesi gerekecektir.

Somut olayda, davacının temizlik elemanı olarak 05/07/2005 tarihinde asıl işveren ... Şirketi nezdinde ilk olarak 1065891 SGK işyeri numaralı ..., daha sonra 1071020 SGK işyeri nolu ... End.Firması ve son olarak 1095823 SGK işyeri nolu ... Şirketinde aralıksız çalıştığı, yeniden ihaleyi alan ... End.Firmasının davacıyı işe almadığı, en son çalışmasının diğer davalı ...

Ltd.Şti. yanında olduğu, ihale süresinin 30/06/2012 tarihinde sona ermesi nedeniyle davalı ...nin davalının iş akdini ihale süresinin sona ermesi nedeniyle feshettiği ve SGK’na da çıkışını bildirmiş olduğu davacının son işvereninin ... Şirketi olup yeni ihale alan ... Şirketinde işe başlatılmadığı hususu sabit olup sırf ihale süresinin bitmesi nedeninin geçerli fesih nedeni sayılamayacağı gözetildiğinde mahkemece davacının ...

Ltd.Şti'ne işe iadesine boşta geçen süre ücreti ve tazminattan ... Şirketi ile ... Şirketinin sorumlu tutulması doğru olup, bu davalıların temyiz itirazları yerinde değilse de ... Ltd.Şti. hakkındaki davanın husumetten reddine karar verilmesi gerekirken bu şirketin boşta geçen süre ücreti ve tazminatla sorumlu tutulmuş olması hatalı olmuştur. Mahkemece hatalı değerlendirme sonucu yazılı şekilde karar verilmiş olması isabetsizdir.

Bu hukuki olgu ve tespitler karşısında ... Şirketinin temyiz itirazları yerinde olduğundan 4857 sayılı İş Yasası'nın 20/3.maddesi uyarınca Dairemize aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.