Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2013/41 K.2014/377

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacı tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Davacı, davalının elektrik faturalarına yansıtılan kayıp-kaçak vs. bedellerinin haksız olduğundan bahisle iadesi istemiyle Yakutiye Tüketici Sorunları Hakem Heyetine yaptığı başvuru üzerine Tüketici Sorunları Hakem Heyetinin davalı tüketicinin talebini kabul ettiğini, dava konusu elektrik faturasında yer alan kayıp kaçak bedelinin davacı kurumun kendi insiyatifi ile belirlenmiş bir bedel olmayıp 4628 Sayılı Elektrik Piyasası Kanununun kendisine vermiş olduğu yetkiye dayanılarak Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından bir tarifeyle belirlenmiş bir bedel olduğunu, kayıp kaçak tahakkuklarının bu esaslara göre hesaplanarak faturalara yansıtıldığını belirterek söz konusu Tüketici Hakem Heyeti Kararının itirazen ortadan kaldırılmasını istemiştir.

Davalı, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece istemin reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiş, mahkemece kararın kesin verildiği gerekçesiyle temyiz talebinin reddine karar verilmiş davacı bu kez bu kararı temyiz etmiştir.

1-Davacı elektrik faturasına yansıtılan kayıp-kaçak vs. bedeline ilişkin Tüketici Hakem Heyeti tarafından verilen kararın ortadan kaldırılması istemiyle eldeki davayı açmıştır. Öncelikle kararın kesin olup olmadığının belirlenmesi gerekir. Tüketici Hakem Heyeti Kararında kayıp-kaçak bedeli tahakkukunun haksız olduğu belirtilip başvuru tarihine kadar ödemenin tüketiciye iadesine karar verilmiştir.

Her ne kadar kararda belirtilen miktar kesinlik sınırı altında görünse de kayıp kaçak bedelinin başvuru tarihinden sonraki faturaların düzenleme biçimine de etkisi olacağından, bir başka deyişle kararın ard etkisi olduğundan ve HGK ve Dairemizce de benimsenen görüş bu yönde olduğundan mahkemenin itirazın kısmen kabulü ile tahsil edilen kayıp-kaçak bedelinin iadesine ilişkin kararının kesin olduğundan söz etmek mümkün değildir.

Bu nedenle mahkemenin 03.10.2012 günlü temyiz isteminin reddine ilişkin kararının kaldırılıp işin esasının incelenmesi gerekmiştir.

2-Taraflar arasındaki uyuşmazlık, elektrik faturalarına yansıtılan kayıp kaçak bedelinin tüketiciden alınıp alınamayacağı hususundadır. Kayıp-kaçak miktarı, dağıtım sistemine giren enerji ile dağıtım sisteminde tüketicilere tahakkuk ettirilen enerji miktarı arasındaki farkı göstermektedir. Yani kayıp-kaçak bedeli elektrik sisteminde ortaya çıkan teknik ve teknik olmayan kaybın maliyetinin kayıp-kaçak bedeli oranları ölçüsünde karşılanabilmesi amacıyla belirlenen bir bedeldir.

4628 Sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun 4. maddesinin 2. fıkrasında kurumun "Bu kanunda yer alan fiyatlandırma esaslarını tespit etmekten sorumlu olduğu belirtilmektedir. Buna göre Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu elektrik faturalarında bulunacak ve ücretlendirilecek tarife unsurlarını belirleme yetkisine sahiptir. Kayıp-kaçak bedeli, kurumun kanunun kendisine verdiği yetki çerçevesinde ve kanunun temel amaçlarına uygun şekilde belirlediği bir bedeldir.

Söz konusu bedeli belirlemek üzere alınan kurul kararı kurumun bir düzenleyici işlemi olarak tüm tüzel ve gerçek kişileri bağlayıcı niteliği haizdir. Tarifelerin uygulanması lisans sahibi şirketler bakımından yasal bir zorunluluktur.

Lisans sahibi şirketler, tarifeyi değiştiremeyeceği gibi, tarifede yer almayan bir bedeli de tahsil edemez veya düzenlenen tarifeler kapsamında belirlenmiş bir bedeli de tahsil veya düzenlenen tarifeler kapsamında belirlenmiş bir bedeli de tahsil etmeme gibi bir davranışta bulunamazlar. Bu sebeple, parekende satış lisansı sahibi dağıtım şirketlerinin tarifeleri uygulayıp uygulamama ve kayıp-kaçak bedelini tahsil edip etmeme gibi bir insiyatifi bulunmamaktadır.

Tarifelere uyma yükümlülüğünün bir gereği olarak kayıp-kaçak bedeli parekende satış tarifesinin bir unsuru olarak faturalarda yer almaktadır. Bu nedenle, dağıtım şirketlerinin söz konusu karara aykırılık teşkil edecek bir işlemde bulunmaları mümkün değildir. Hal böyle olunca, davanın tamamen kabulüne yani itirazın kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde tahsil edilen kayıp-kaçak bedellerinin iadesine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.