Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2014/10425 K.2014/18331

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi davalı tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşılmakla, dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1.Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine.

2.Davacı vekili, davacının kıdem ve ihbar tazminatı alacaklarının tahsili için Adana 4. İcra Müdürlüğü'nün 2012/7195 sayılı takip dosyası ile davalı hakkında icra takibi başlatıldığını, davacının itirazı üzerine takibin durduğunu belirterek davanın kabulü ile davalının Adana 4. İcra Müdürlüğü'nün 2012/7195 sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin devamına, haksız ve kötü niyetli itiraz ile takibin devamını engelleyen davalı/borçlu aleyhine alacağın % 20'sinden az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kıdem tazminatı hesabında dikkate alınması gereken ücret noktasında taraflar arasında uyuşmazlık söz konusudur.

Kıdem tazminatı hesabında esas alınacak ücret, işçinin son ücretidir. Başka bir anlatımla, iş sözleşmesinin feshedildiği anda geçerli olan ücrettir. İhbar öneli tanınmak suretiyle yapılan fesihte önelin bittiği tarihte fesih gerçekleştiğinden, önelin bittiği tarihteki ücret esas alınmalıdır. Bildirim öneli tanınmaksızın ve ihbar tazminatı da ödenmeden (tam olarak ödenmeden) işverence yapılan fesih durumunda ise, bildirim öneli sonuna kadar işyerinde uygulamaya konulan ücret artışından, iş sözleşmesi feshedilen işçinin de yararlanması ve tazminatının bu artan ücret esas alınarak hesaplanması gerekir.

Kıdem tazminatı hesabında dikkate alınması gereken ücret, işçinin brüt ücretidir. O halde, kıdem tazminatı, işçinin fiilen eline geçen ücreti üzerinden değil, sigorta primi, vergi sendika aidatı gibi kesintiler yapılmaksızın belirlenen brüt ücret göz önünde tutularak hesaplanır.

Tazminata esas aylık ücret, saat ücretinin önce yedibuçuk sonra da otuz ile çarpımı sonucu belirlenmelidir. Aksine, aylık ücretin tespitinin işçinin fiilen çalıştığı gün sayısı üzerinden hesaplanması doğru olmaz.

Son ücret kavramı, işçinin iş ilişkisi kapsamında iş gördüğü ve ücrete hak kazandığı en son ücreti ifade eder. İş ilişkisinin askıya alınması ve askı süresi içinde iş sözleşmesinin feshedilmesi durumunda kıdem tazminatı hesabında dikkate alınması gereken ücret, iş sözleşmesinin askıya alınmasından önce hak kazanılan son ücret olmalıdır.

Kıdem tazminatına esas alınacak olan ücretin tespitinde 4857 sayılı İş Kanununun 32 nci maddesinde sözü edilen asıl ücrete ek olarak işçiye sağlanan para veya para ile ölçülebilen menfaatler göz önünde tutulur. Buna göre ikramiye, devamlılık arz eden prim, yakacak yardımı, giyecek yardımı, kira, aydınlatma, servis yardımı, yemek yardımı ve benzeri ödemeler kıdem tazminatı hesabında dikkate alınır. İşçiye sağlanan özel sağlık sigortası yardımı ya da hayat sigortası prim ödemeleri de para ile ölçülebilen menfaatler kavramına dahil olup, tazminata esas ücrete eklenmelidir. Satış rakamları ya da başkaca verilere göre hesaplanan prim değişkenlik gösterse de, kıdem tazminatı hesabında genişletilmiş ücret kavramı içinde değerlendirilmelidir.

İşçiye sağlanan koruyucu elbise, işyerinde kullanılmak üzere verilen havlu, sabun yardımı, arızi fazla çalışma, ulusal bayram genel tatil, hafta tatili alacakları dikkate alınmaz.

Somut olayda, bilirkişi bordrolarda 6 ayda bir değişen aylık ikramiye ödemesi yapıldığını belirterek giydirilmiş ücrete ikramiye ödemesini 2,88 TL olarak ilave etmiştir. Davalı 2011 Mayıs ayından itibaren ikramiye ödemesinin ayrı bir alacak halinde hesaplanmayarak ücrete dahil edildiğini savunmuştur. Gerçekten de dosyada bulunan 2011 yılına ait ilk 4 aylık bordrolarda 265,50 TL ikramiye ödemesi vardır.

Davacının saat ücreti Nisan ayında 3,54 TL iken Mayıs ayından sonraki bordrolarda ikramiye ödemesi görünmemekle birlikte davacının saat ücreti 4,72 TL olmuştur. Saat ücreti Mayıs ayında saat başına 1,18 TL artmıştır. Aylık ücret saat ücretinin 225 saate denk gelen karşılığıdır. Yapılan artış miktarı 1,18 TL aylık 225 saat ile çarpıldığında saat ücretinde yapılan artışın 265,50 TL olduğu anlaşılmaktadır.

Yapılan hesaplama ikramiye alacağının aylık ücrete eklendiğini açıkça ortaya koymaktadır.

İkramiye tutarı aylık olarak ücrete eklendiğinden giydirilmiş ücret hesaplamasında ikinci kez ikramiye tutarı eklenmek suretiyle kıdem tazminatı hesaplanması hatalı olup bozma nedenidir.