Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2014/18127 K.2015/11924

İş Mahkemesi Dava Türü : Alacak

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davacının diğer temyiz itirazlarının reddine,

2-Davacı, iş sözleşmesinin haksız olarak fesih edildiğini ileri sürerek, kıdem ve ihbar tazminatı ile bazı işçilik alacaklarının tahsilini istemiştir.

Davalı, iş sözleşmesinin mevsimin sona ermesi nedeniyle kendiliğinden sona erdiğini savunarak, davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, iş sözleşmesinin mevsim beklenmeksizin davacı tarafından sonlandırıldığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, (mevsimlik)iş sözleşmesinin hangi tarafça feshedildiği, feshin haklı olup olmadığı ile davacının feshe bağlı kıdem ve ihbar tazminatına hak kazanıp kazanamayacağı noktalarında toplanmaktadır.

Çalışmanın sadece yılın belirli bir döneminde sürdürüldüğü veya tüm yıl boyunca çalışılmakla birlikte çalışmanın yılın belirli dönemlerinde yoğunlaştığı işyerlerinde yapılan işler mevsimlik iş olarak tanımlanabilir. Söz konusu dönemler işin niteliğine göre uzun veya kısa olabilir. Her zaman aynı miktarda işçi çalıştırmaya elverişli olmayan ve işyerinde yürütülen faaliyetin niteliğine göre işçilerin her yıl belirli sürelerde yoğun olarak çalıştıkları ve fakat yılın diğer dönemlerinde iş sözleşmelerinin, ertesi yılın faaliyet dönemi başına kadar ara vermeyi gerektirdiği işler mevsimlik iş olarak değerlendirilir.

Mevsimlik iş sözleşmeleri 4857 sayılı İş Kanunu'nun 11 inci maddesindeki hükümlere uygun olarak, belirli süreli olarak yapılabileceği gibi belirsiz süreli olarak da kurulabilir. Tek bir mevsim için yapılmış belirli süreli iş sözleşmesi, mevsimin bitimi ile kendiliğinden sona erer ve bu durumda işçi ihbar ve kıdem tazminatına hak kazanamaz.

Buna karşılık, işçi ile işveren arasında mevsimlik bir işte belirli süreli iş sözleşmesi yapılmış ve izleyen yıllarda da zincirleme mevsimlik iş sözleşmeleriyle çalışılmışsa, değinilen maddenin son fıkrası uyarınca iş sözleşmesi belirsiz süreli nitelik kazanacaktır.

Mevsimlik iş sözleşmeleri, tarafların karşılıklı anlaşmasıyla belirli süreli yapılmışsa sürenin sona ermesi, işçinin ölümü ya da süresinin sona ermesinden önce fesih ihbarıyla iş sözleşmesi sona erer. Belirsiz süreli sözleşme ile işe alınan ve mevsimin sona ermesi nedeniyle işyerinden ayrılan bu işçilerin iş sözleşmeleri kendiliğinden sona ermez, fakat ertesi yılın iş sezonunun başına kadar askıda kalır. Mevsim bitimi ile askıya alınan iş sözleşmesi, tarafların fesih iradesi yok ise feshedilmiş olmaz. Ertesi yıl mevsim başında işe alınmayan işçinin iş sözleşmesi işveren tarafından feshedilmiş sayılır. Fakat davet edildiği halde işbaşı yapmayan işçinin iş sözleşmesi devamsızlık nedeniyle işveren tarafından haklı nedenle feshedilmiş veya işçi tarafından bozulmuş sayılır.

Somut olayda, davacının, davalıya ait Fındık Fabrikasında fındık üretimi işinde -belirli yıllarda- zincirleme mevsimlik iş sözleşmeleri ile çalıştığı taraflar arasında ihtilaflı değildir. İş sözleşmesinin feshi ise taraflar arasında çekişmeli olup; davacı, iş sözleşmesinin işverence sona erdirildiğini iddia etmiş, davalı ise iş sözleşmesinin mevsimin sona ermesi ve fındık döneminin bitmesi nedeniyle sona erdiğini savunmuştur.

Davalı işveren, SGK’ya verdiği ayrılış bildirgesinde işin sona ermesi nedenine dayanmış olup dosyada dinlenen ..oğlu’nun açıklamalarına göre, davacının çıkışının bildirildiği tarihte işyerinin faal olduğu, maaşına haciz gelmesi nedeniyle davacının işten kendisinin ayrıldığını bildirdiği görülmektedir. Davalı tanığının bu açıklamaları ile işveren savunması çelişmekte olup işveren, mevsim bitimi nedeniyle iş sözleşmesini askıya aldığını ispatlamış da değildir. Buna göre, iş sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğinin ispat yükü işverene ait olup işveren bunu ispatlayamadığında kıdem ve ihbar tazminatı ödenmesi gerektiği dikkate alınmadan karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.