Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2014/20643 K.2015/1425

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalı EÜAŞ Genel Müdürlüğü vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Davacı işçi, iş sözleşmesinin haksız ve geçersiz nedenlerle işverence feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini, işe başlatılmama halinde ödenmesi gereken tazminat ile boşta geçen süre ücret ve diğer haklarının belirlenmesini istemiştir.

Davalı EÜAŞ vekili davacının diğer davalı şirketin işçisi olduğunu ve kendilerine husumet yöneltilemeyeceğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı .......... Elekt. Met. İnş. Tem. Güv. Hiz. San. Ltd. Şirketi ise davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, ihaleyi üstlenen firmalar değişmesine rağmen davacının hizmet sözleşmesinin sona ermeyip bir sonraki döneme ilişkin hizmet işlerini üstlenen firmalarda aralıksız devam ettiği, davalı idare ile sözkonusu işleri üstlenen firmalar arasında 4857 sayılı Yasanın 2. maddesi kapsamında asıl-alt işveren ilişkisinin bulunduğu, davalı idarenin asıl işveren olarak davacının işçilikten doğan tüm haklarından, diğer davalı şirket ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, uyuşmazlık konusu feshin geçersizliği ve işe iade noktasından kaynaklanan husumetin asıl işveren konumunda bulunan davalı idareye düştüğü, diğer davalı ..........

Şirketinin asıl işveren sıfatı bulunmaması nedeni ile sözkonusu davada pasif husumet ehliyetinin bulunmadığı, davalılarca feshin haklı ve geçerli nedene dayandığının ispatlanamadığı gerekçesiyle feshin geçersizliğine, davacının davalı EÜAŞ işyerine işe iadesine; davalı .......... Ltd. Şti. aleyhine açılan davanın reddine karar verilmiştir.

4857 sayılı İş Kanununun 2/6 maddesi uyarınca, “Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir.

Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur.” Keza aynı maddenin 7. fıkrasına göre, “Asıl işverenin işçilerinin alt işveren tarafından işe alınarak çalıştırılmaya devam ettirilmesi suretiyle hakları kısıtlanamaz veya daha önce o işyerinde çalıştırılan kimse ile alt işveren ilişkisi kurulamaz.

Aksi halde ve genel olarak asıl işveren alt işveren ilişkisinin muvazaalı işleme dayandığı kabul edilerek alt işverenin işçileri başlangıçtan itibaren asıl işverenin işçisi sayılarak işlem görürler. İşletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işler dışında asıl iş bölünerek alt işverenlere verilemez.”

Feshin geçersizliği ve işe iade davasının alt ve asıl işveren ilişkisinde, her iki işverene birlikte açılması ve muvazaa bulunmaması halinde ise, davacı işçi alt işveren işçisi olup, iş sözleşmesi alt işveren tarafından feshedildiğinden, feshin geçersizliği ve işe iade yükümlülüğü alt işverenindir. Asıl işverenin iş ilişkisinde sözleşmenin taraf sıfat bulunmadığından, asıl işverenin işe iade yönünde bir yükümlülüğünden sözedilemez. Asıl işverenin işe iade kararı sonrası işçinin işe başlamak için başvurması ve alt işverenin işe almamasından kaynaklanan işe başlatmama tazminatı ile dört aya kadar boşta geçen süre ücretinden yukarda belirtilen hüküm nedeni ile alt işverenle birlikte sorumluluğu vardır.

Somut olayda davacının, davalı kurumdan ihale ile iş alan son alt işveren .......... Şirketinin işçisi olarak değişen alt işverenler nezdinde ihale konusuna giren işlerde çalıştığı anlaşılmıştır. Alt işverenler değişmesine rağmen işçinin aynı yerde çalışmaya devam etmesi tek başına alt işverenlik sözleşmesinin muvazaalı olduğunu göstermez.

Mahkeme kararında işe iade kararından asıl işveren davalı idarenin sorumlu olduğundan bahsedilmişse de davalılar arasındaki asıl işveren - alt işveren ilişkisinin muvazaalı olduğuna dair delil mevcut değildir.

Mahkemece feshin geçersizliğine ve davacının işe iadesine karar verilmesi isabetli ve davalı kurum temyizi bu yönden yerinde değil ise de davalılar arasındaki asıl işveren alt işveren ilişkisinin geçerli olduğu gözetilmeksizin davacının asıl işverene ait işyerine iadesine karar verilmiş olması ve alt işverenin işe iade kararı neticesi tespit edilen alacaklardan asıl işveren ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulmaksızın, alt işveren .........

Şirketi hakkında davanın husumet nedeniyle reddine karar verilmiş olması isabetli olmamıştır.

Ayrıca davacının kıdemine göre işe başlatmama tazminatının 5 ay olarak belirlenmesi gerekirken 4 ay olarak belirlenmesi de hatalı ise de temyiz edenin sıfatına göre bu husus bozma nedeni yapılmamıştır. 4857 sayılı İş Yasasının 20/3. maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.