Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2014/21841 K.2015/25377

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Davacı vekili, davacının davalıya ait işyerinde mühendis olarak çalıştığını, iş sözleşmesini haklı nedenlerle feshettiğini, çalıştığı süre içinde fazla mesai yaptığını, bazı milli bayram ve genel tatil günlerinde çalıştığını iddia ederek alacaklarının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili, davacıya tüm haklarının ödendiğini, ödenmemiş alacağı bulunmadığını beyanla davanın reddini istemiştir.

Mahkemece ikinci bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Fazla mesai, milli bayram ve genel tatil çalışma ücretleri konusunda taraflar arasında ihtilaf bulunmaktadır.

İkinci bilirkişi raporu doğrultusunda davacı tanık anlatımlarına göre hesap edilen alacaklar hüküm altına alınmıştır.

Davalı vekili, işyerine giriş çıkışın kartla yapıldığını belirterek davacıya ait ... denilen kart basma kayıtlarını sunmuştur. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda bazı günlerde giriş ve çıkış olmaması, bazı günlerde giriş ve/veya çıkış bulunmaması, hiçbir tatil mesaisi bulunmaması nedenleri ile tanık anlatımlarına göre hesaplama yapılmıştır. Ancak aynı gün temyiz incelemesi yapılan ....

2. İş Mahkemesi'nin 2013/232 ve 2013/233 esas sayılı Dairemizin 2014/22159 ve 2014/22163 Esas sıralarında kayıtlı davalarda ... kayıtlarının sıhhati konusunda mahkemece talimat yolu ile şirket merkezinde bilgisayar mühendisi bilirkişi katılımı ile keşif yaptırılmıştır.

Keşif sırasında keşif tutanağına keşfi yapan hakim tarafından, bir önceki güne ait giriş çıkış kayıtlarının proje müdürlüğünde değiştirilebildiği ve değiştirilen kaydın daha sonra insan kaynakları müdürlüğüne aktarıldığına ilişkin tespit yapılmıştır.

Keşfe katılan bilgisayar mühendisi bilirkişi raporunda ise, günlük olarak standart dışı bildirim raporunun insan kaynakları tarafından her personelin ünitesine gönderildiği, bu raporun mesai süresi içinde eksik veya fazla çalışan özetle ünite amirlerince onaylanması gereken hareketleri olanları gösteren bir rapor olduğu, kayıtların yorumlanması ve değerlendirmesinin ünitelerde belirlenen ilgili personel tarafından onaylanacak hale geldikten sonra onayın ilgili birim yöneticisi tarafından yapıldığı, onaylanmış kayıtları üzerinden gidildiğinde kayıtların değiştirilme ya da silinmesinin mümkün olduğu,

işverenin giriş-çıkışı kontrol altında tutmakta kullandığı ... yazılımının “offline” yazılım olduğu, offline sistemde dataların bilgisayar hafızasında depolandığı, kullanıcının dataları bilgisayara almak istediğinde ilk aşamada dataların bilgisayara kopyalandığı, ikinci aşamada ham olan ve son kullanıcı tarafından anlaşılması mümkün olmayan dataların veri tabanına işlendiği, bundan sonra dataların yorumlanabildiği, kullanıcının anlayabileceği alanlara yerleştirildiği, bu sistemde dataların yedeklendiği,

bundan yola çıkılarak offline sistem olan ... kayıtlarının yedeğinin olması gerektiği fikrinden hareketle ham data dosyalarının oluşma tarihlerinin incelendiği, hepsinin oluşturulma tarihlerinin 2008-2009-2010-2011-2012 yılları olduğu gördüğü, ayrıca dataların içlerinin incelendiği, ... sistemi ile karmaşık algoritmalı eşleştirme yapıldığı, sonuç olarak oynama ihtimalinin olmadığı, datalarla ... verilerinin aynı olduğu, ayrıca işyerinde 6000 (altı bin)'in üzerinde çalışan olduğu,

bir giriş bir çıkış olmak üzere her kişiye ait günlük iki datadan ayda 360.000 datanın üzerinde oynama yapılmasının bu kadar büyük bir veri tabanında imkansız olduğu, işverenin bunun yerine “fazla mesai alır”, “fazla mesai almaz” algoritması kurduğu, davacının giriş çıkış kayıtlarının tetkikinde de fazla mesailerin gözlenmediği, fakat personel kart tanımlamasında FM (Fazla mesai) ALMAZ tanımlı olduğundan dolayı maaş bordrosu hesaplanırken mesailerin gözardı edildiği belirtilmiştir.

Dinlenen davacı tanıklarından işyeri çalışanı olan tanıklar işyerine giriş çıkışa ilişkin kart basma kayıtlarından bahsetmemişlerdir.

Yukarıda özetlenen dosya içeriğindeki deliller dikkate alındığında mahkemece, “...Davalı işveren dosyaya işe giriş çıkış çizelgeleri sunmuş ise de bilirkişi raporunda belirtildiği üzere sunulan bu kayıtlar davacının çalıştığı tüm zamanı kapsamadığı gibi bazen giriş olmasına rağmen çıkışın olmaması, bazen çıkışların ard arda olması,

davalı taınklarının dahi dini ve ulusal bayramlarda icap listelerinin düzenlendiğini ve icapcının acil durumlarda geldiğini beyan etmelerine rağmen hiçbir bayram tatilinin bulunmaması sebebiyle gerçeği yansıtmadığı kanaatine varılarak tanık beyanlarına göre değerlendirme yapılmıştır.” gerekçesi ile tanık anlatımlarına göre hesaplanan fazla mesai, milli bayram ve genel tatil çalışma ücretleri hüküm altına alınmış ise de, bu gerekçe, yapılan araştırma ve inceleme yeterli değildir.

Zira bazı günler giriş ve/veya çıkış görünmemesi kaydın muteber olmadığı anlamına gelmez. Nöbet çizelgesi düzenlenmesi de mutlaka işyerine gelinmesini gerektirmez. Bu itibarla gerekirse konusunda uzman bilirkişi katılımı ile mahallinde keşif yapılarak kayıtların muteber olup olmadığı, davacıya ait ... kayıtlarının değiştirilip değiştirilmediği belirlenmeli ve buna göre fazla mesai ücreti ve milli bayram ve genel tatil çalışma ücretleri varsa hesaplanmalıdır.

Hesaplamaların kayda dayanarak yapılması halinde hakkaniyet indirimi yapılmamalı ancak davalının fazla mesai ve milli bayram genel tatil çalışma ücretleri açısından miktar itibari ile kazanılmış hakkı korunmalıdır. O halde davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve karar bozulmalıdır.