Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2014/3338 K.2014/6337

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Davacı vekili, uzun süredir mağaza sorumlusu olarak davalı işverene ait işyerinde çalışan davacı işçinin iş sözleşmesinin haklı ve geçerli neden olmadan feshedildiğini belirterek, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı işveren vekili, ....03.2013 tarihinde merkez muhasebe tarafından yapılan kontrollerde mağazanın stoğunda olmayan ürünlerin ....01.2013 tarihinde müşterilere satılmış gibi müşteri fişlerine dahil edildiğini, bu nedenle davacının mağazasında envanter sonucunun düzgün çıktığını ve bu şekilde envanter primi almaya hak kazandığını, gerçek olmayan işlemlerle envanteri düzgün tutup prim almaya çalışmanın ahlaka, doğruluk ve bağlılığa tamamen aykırı bir davranış olduğundan iş akdininin haklı nedenlerle feshedildiğini, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, davacının iş aktinin .../03/2013 tarihli fesih bildirimi ile .../03/2013 tarihinde yapılan kontrollerde .../01/2013 tarihinde alışveriş yapan müşterilerin fişlerinde stokta olmamasına rağmen ... adet ürünün satılmış gibi gösterdiğinin tespit edilmesi nedeni ile 4857 sayılı Yasanın 25/II-e maddesi gereğince feshedildiği, davacının davalı şirkete ait mağazada mağaza sorumlusu olarak çalıştığı, yapılan denetimlerde stokta olmayan ürünü satmış gibi göstermek sureti ile işlem yaptığı gerekçesi ile iş aktinin feshine ilişkin savunmasının alındığı, iş aktinin davalı işveren tarafından feshedildiği,

bu şekilde işlemlerin bu mağazalarda yapıldığının tanık anlatımlarından anlaşıldığı, davacının daha önceden bu şekilde işlem yaptığına ilişkin herhangi bir bilgi ve belgenin dosyada mevcut olmadığı, bu feshin netice itibarı ile günümüz şartlarında ağır olarak kabul edileceği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

4857 sayılı İş Kanunu’nun .... maddesi işverene, işçinin davranışlarından ve yeterliliğinden kaynaklanan nedenlerle iş sözleşmesini feshetme yetkisi vermiştir. İşçinin davranışlarından kaynaklanan fesihte takip edilen amaç, işçinin daha önce işlediği iş sözleşmesine aykırı davranışları cezalandırmak veya yaptırıma bağlamak değil; onun sözleşmesel yükümlülükleri ihlale devam etmesi, tekrarlaması rizikosundan kaçınmaktır.

İşçinin davranışları nedeniyle iş sözleşmesinin feshedilebilmesi için, işçinin iş sözleşmesine aykırı, sözleşmeyi ihlal eden bir davranışının varlığı gerekir. İşçinin kusurlu davranışı ile sözleşmeye aykırı davranmış ve bunun sonucunda iş ilişkisi olumsuz bir şekilde etkilenmişse işçinin davranışından kaynaklanan geçerli bir fesih söz konusu olur.

Buna karşılık, işçinin kusur ve ihmaline dayanmayan sözleşmeye aykırı davranışlarından dolayı işçiye bir sorumluluk yüklenemeyeceğinden işçinin davranışlarından kaynaklanan geçerli fesih nedeninden de bahsedilemez.

4857 sayılı İş Kanununun 25inci maddesinin (II) numaralı bendinde, ahlâk ve iyi niyet kurallarına uymayan haller sıralanmış ve belirtilen durumlar ile benzerlerinin varlığı halinde, işverenin iş sözleşmesini haklı fesih imkânının olduğu açıklanmıştır. Yine değinilen bendin (e) alt bendinde, işverenin güvenini kötüye kullanmak, hırsızlık yapmak, işverenin meslek sırlarını ortaya atmak gibi doğruluk ve bağlılığa uymayan işçi davranışlarının da işverene haklı fesih imkânı verdiği ifade edilmiştir. Görüldüğü üzere yasadaki haller sınırlı sayıda olmayıp, genel olarak işçinin sadakat borcuna aykırılık oluşturan söz ve davranışları işverene fesih imkânı tanımaktadır.

Somut olayda davacının fesih sebebi yapılan usulsüz işlemlerle envanter açığını kapatıp envanter primi almaya çalışmak şeklindeki davranışı 4857 sayılı Kanun'un 25/II. maddesi kapsamında kalmakta olup işverenin güvenini kötüye kullanması niteliğindedir. Bu durumda iş sözleşmesinin işveren tarafından derhal fesih hakkının doğduğu kabul edilerek davanın reddine karar verilmesi gerekirken, mahkemece yerinde görülmeyen yazılı gerekçe ile davanın kabulüne karar vermesi bozmayı gerektirmiştir.

4857 sayılı İş Yasasının .../.... maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.