Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2014/4358 K.2014/7064

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay’ca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının reddine

2-Davacı, davalı işyerinde sevkiyat elemanı olarak çalıtığını, iş akdini işverenin haksız olarak sona erdirdiğinden bahisle kıdem ve ihbar tazminatı ile bazı işçilik alacaklarının ödetilmesini istemiştir.

Davalı, davacının istifa ederek ayrıldığını ve hiçbir alacağının olmadığını savunarak, davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, sunulan ibraname ile davalının savunmasının çelişmesi nedeniyle istifanın geçerli olmadığına ve iş akdinin davalı işveren tarafından haklı neden olmaksızın feshedildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Taraflar arasında, iş ilişkisinin işçinin istifası ile sona erip ermediği konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Genel olarak iş sözleşmesini fesih hakkı, karşı tarafa yöneltilmesi gereken tek taraflı bir irade beyanı ile iş sözleşmesini derhal veya belirli bir sürenin geçmesiyle ortadan kaldırabilme yetkisi veren, bozucu yenilik doğuran bir haktır. İşçinin haklı nedenle iş sözleşmesini derhal feshi 4857 sayılı İş Kanununun 24 üncü maddesinde düzenlenmiştir. İşçinin önelli fesih bildiriminin normatif düzenlemesi ise aynı yasanın 17 nci maddesinde ele alınmıştır. Bunun dışında Yasada işçinin istifası özel olarak düzenlenmiş değildir.

İşçinin haklı bir nedene dayanmadan ve bildirim öneli tanımaksızın iş sözleşmesini feshi, istifa olarak değerlendirilmelidir. İstifa iradesinin karşı tarafa ulaşmasıyla birlikte iş ilişkisi sona erer.

İşçinin istifa dilekçesindeki iradesinin fesada uğratılması da sıkça karşılaşılan bir durumdur. İşverenin tazminatların derhal ödeneceği sözünü vermek ve benzeri baskılarla işçiden yazılı istifa dilekçesi vermesini talep etmesi ve işçinin buna uyması halinde, gerçek bir istifa iradesinden söz edilemez. Bu halde feshin işverence gerçekleştirildiği kabul edilmelidir.

İşverenin baskı uygulaması sonucu düzenlenen istifa dilekçesine değer verilemez. Dairemizce bu gibi hallerde feshin işverence gerçekleştirildiği, bununla birlikte işveren feshinin haklı olup olmadığının değerlendirilmesi gerektiği kabul edilmektedir

İşçinin haklı nedenle derhal fesih nedenleri mevcut olduğu ve buna uygun biçimde bir fesih yoluna gideceği sırada, iradesi fesada uğratılarak işverence istifa dilekçesi alınması durumunda da istifaya geçerlilik tanınması doğru olmaz. Bu durumda işçinin haklı olarak sözleşmeyi feshettiği sonucuna varılmalıdır.

İstifa belgesindeki ifadenin genel bir içerik taşıması durumunda, işçinin dava dilekçesinde somut sebepleri belirtmesinde hukuka aykırı bir yön bulunmamaktadır. Bu halde de istifanın ardındaki gerçek durum araştırılmalıdır.

İş sözleşmesinin istifa ile sona ermesi halinde, işçinin iş güvencesi hükümlerinden yararlanması mümkün olmadığı gibi, ihbar ve kıdem tazminatlarına da hak kazanamaz. İstifa durumunda işçinin işverene ihbar tazminatı ödemesi yükümü ortaya çıkabileceğinden, istifa türündeki belgelerin titizlikle ele alınması gerekir. İmzaya itiraz ya da metin kısmına ilaveler yapıldığı itirazı mutlak olarak teknik yönden incelenmelidir.

Somut olayda davacı, dava dilekçesinde, iş akdinin işveren tarafından haksız olarak feshedildiğinden bahisle talepte bulunmuş, davalının savunmasında istifa hususunu ileri sürmesi üzerine, istifa dilekçesinin baskı ile imzalatıldığını bildirerek inkar etmiştir.

Davacı tanığının, davacının kendisine bir takım belgeler imzalatıldığı ve sonradan işten kendi isteği ile ayrıldığının bildirildiği yönündeki beyanı ile, davacının el yazısı ile yazılmış istifa dilekçesinin varlığı ve davacının dava dilekçesinde istifa hususuna hiç değinmemiş olması davacı adına çelişkili bir davranıştır.

Hal böyle olunca, davalı tanığının, davacının rahatsızlığı nedeniyle 1 gün işe gelmediği ve ertesi gün buna dair tutanağı imzalaması istendiğinde işi bıraktığını söyleyerek istifa ettiğine dair beyanların olayla daha uyumlu olduğu ve davacının sergilediği tutum ile örtüştüğü anlaşılmıştır.

Davacı, iş akdini 24.2.2011 tarihli kendi el yazısı ile yazılmış istifa dilekçesi ile “özel nedenlerden” dolayı istifa ettiğini açıkça belirtmiştir. Kıdem ve ihbar tazminatına hak kazanma koşullarında özel nedenlerle fesih yer almadığından davacının kıdem ve ihbar tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekirken dosya içeriğine uymayan gerekçe ile kabulüne karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir. O halde davalı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve karar bozulmalıdır.