Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2014/74 K.2014/8636

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1.Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine.

2.Davacı vekili, davacının 12.05.2005-21.06.2012 tarihleri arasında çalıştığını ancak çalışma şartlarının ağırlığından kaynaklanan sağlık problemlerinin ortaya çıktığını ve fazla çalışma, hafta tatili ve ulusal bayram ve genel tatil ücretlerinin kanun hükümlerine ve sözleşme şartlarına uygun ödenmediğini ve bu nedenle altı ay öncesinden işletme müdürüne bilgi vermek sureti ile iş akdini haklı olarak feshettiğini iddia ederek kıdem ve ihbar tazminatı ile fazla çalışma, ulusal bayram genel tatil ve hafta tatili alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, davacının Adıyaman Üniversitesine iş başvurusunda bulunduğunu ve başvurusunun kabul edilmesi üzerine işe başladığını ve bu iş başvurusunun kabul edileceğini tahmin etmeye başladığı andan itibaren görevini eskisi gibi yerine getirmemeye başladığını, vardiya sistemi nedeni ile davacının ileri sürdüğü sağlık probleminin ortaya çıkmasının mantık kurallarına aykırı olduğunu ve istifa dilekçesi akabinde bakiye alacaklarının banka hesabına yatırılmış olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece davacının işyerindeki kıdem süresi ve konumu, hüküm altına alınan ücretlerin ödenmemesi, bir başka işyerinde çalışmayı garanti altına almadan fesih iradesini kullanmamasının günlük yaşam tecrübelerine uygun olduğu ve aksine haklı sebep olmaksızın fesih (istifa) iradesini kullanmasının hayatın olağan akışına aykırı olacağı gerekçesiyle davacının iş akdini haklı olarak feshettiği anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Taraflar arasında uyuşmazlık, feshin haklı nedene dayanıp dayanmadığı konusunda toplanmaktadır

Davacı dava dilekçesinde bir kısım işçilik alacakları ödenmediğinden sözleşmeyi haklı feshettiğini iddia etmiştir. Davalı ise davacının Adıyaman Üniversitesi’nde akademik kadroda görev alma talebi doğrultusunda kendi bilgileri çerçevesinde davacıya kolaylık gösterilerek gidiş geliş ve sınava girebilmesi için yardımcı olmak amacıyla iyiniyetle izin verildiğini, başvurusu olumlu sonuçlanan davacının istifa dilekçesinde bu durumu belirtmese de asıl fesih sebebinin Üniversitede yeni işine başlamak olduğunu savunmuştur.

Davacının başka bir işe girmek amacıyla istifa ettiği anlaşıldığından kendisi ayrılan işçinin kıdem tazminatı hakkı bulunmadığından kıdem tazminatı talebinin reddine karar verilmesi gerekirken kabulü hatalı olup bozma sebebidir.

3.Davacı işçinin fazla çalışma yapıp yapmadığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların, tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.

İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille yapılabilir.

Bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda, işçinin bordroda belirtilenden daha fazla çalışmayı yazılı belge ile kanıtlaması gerekir. İşçiye bordro imzalatılmadığı halde, fazla çalışma ücreti tahakkuklarını da içeren her ay değişik miktarlarda ücret ödemelerinin banka kanalıyla yapılması durumunda, ihtirazi kayıt ileri sürülmemiş olması, ödenenin üzerinde fazla çalışma yapıldığının yazılı delille ispatlanması gerektiği sonucunu doğurmaktadır.

Somut olayda davacı dava dilekçesinde işyerinde üç vardiya çalışıldığını ancak bu çalışma sisteminin sürekli ihlal edilerek istisnai hale geldiğini, her hafta 3 saat fazla çalıştırıldığını, bazı dönemlerde günde 2-3 saat fazladan çalıştırıldıklarını, bazen hafta tatili kullandırılmadan 12 saat çalıştırıldıklarını, 2009 Aralık, Şubat ayları arasında ve 2011 yılı 7.ayında revizyon adı altında bir ay süreyle hafta tatili kullanmadan çalıştırıldıklarını iddia etmiştir. Bilirkişi davacı tanığı Celal’in haftada 3-4 gün 6-7 saat, tanık Necdet’in 2-3 gün 4 saat, tanık Yunus’un haftada 2-3 gün 1-6 saat arasında fazla çalıştığını beyan ettikleri, haftada ortalama 4 saat, yılda 208 saat fazla çalışma yapıldığı kabulüyle hesaplama yapmıştır.

6100 sayılı HMK 26.maddesine göre; Hâkim, tarafların talebiyle bağlı olmadığına ilişkin kanun hükümleri saklı olmak üzere tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir.

Davacının haftada 3 saat fazla çalıştığına dair beyanı dikkate alınmadan tüm dönemler açısından dört saat üzerinden hesaplama yapılması suretiyle talep aşılarak HMK 26.maddesine aykırı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozma nedenidir.