Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2014/9983 K.2014/16113

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi taraf vekillerince istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü: 1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalının tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının reddine,

2-Davacı sendika ile davalı belediye arasında 01/10/2007-30/09/2010 tarihleri arasında yürürlük süreli Toplu İş Sözleşmesi imzalandığını, davalıya bağlı işyerlerinde çalışmakta olan işçilerden sendikaya üye olanların isim listeleri, üyelik ve dayanışma aidatı kesinti yazıları ile birlikte davalı işverene bildirildiğini, dava konusu 15/07/2009-14/03/2012 tarihleri arası dönem içerisinde davalıya bağlı iş yerlerinde çalışan işçilerin üyelik veya dayanışma aidatı ödemek suretiyle Toplu İş Sözleşmelerinden yararlandığını,

işveren tarafından Toplu İş Sözleşmelerinden yararlanan işçilerin ücretlerinden kesilen üyelik ve dayanışma aidatlarının sendikaya ödenmediğini belirterek 15/07/2009 -14/03/2012 tarihleri arası dönem için 8.402,91-TL üyelik ve dayanışma aidatı asıl alacağının dava tarihinden itibaren işleyen en yüksek işletme kredi faiziyle birlikte davalıdan tahsiline,dava konusu üyelik ve dayanışma aidatlarının Toplu İş Sözleşmeleri gereğince ödenmeleri gereken temerrüt tarihlerinden dava tarihine kadar işleyen 1.000,00-TL birikmiş faiz alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiş,

verdiği 20.11.2013 tarihli ıslah dilekçesi ile dava dilekçesinde talep ettiği 1000,00 TL birikmiş faiz alacağı talebini talep ve dava hakkı saklı kalmak üzere atiye terkettiğini, 1000,00 TL olarak talep ettiği sendika üyelik aidatı alacağı talebini 8402,91 TL'na yükselttiğini, bu alacağının dilekçesinde belirttiği temerrüt tarihlerinden itibaren en yüksek işletme kredisi faizi ile birlikte tahisilini istediğini bildirmiştir.

Davalı cevap dilekçesi sunmamış olup, Mahkemenin gönderdiği müzekkereye verdiği 01.03.2013 tarihli cevapta 01.10.2005-30.09.2010 tarihleri arasında Hizmet-İş Sendikasına toplam 40.134,90-TL sendika işçi aidatı kesintisi yapıldığını, Hizmet-İş Sendikası'nın belirlemiş olduğu banka hesabına 2010 Mart sonunda 2.000,00-TL ödeme yapıldığını, Sendikalı işçilerin 30.09.2010 Tarihi itibariyle Hizmet-İş Sendikasından İstifa ederek Belediye-İş Sendikası'na üyelik kayıtlarının yapıldığını belirtmiştir.

Mahkemece davanın kabulü ile toplam 8.402,91-TL Sendika Üyelik ve Dayanışma Aidatı alacağı'nın dava tarihinden itibaren en yüksek işletme kredi faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının işlemiş faiz alacak talebini atiye bırakmış olması sebebiyle bu hususta karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Dava, 2821 sayılı Sendikalar Kanunu'nun 61.maddesi uyarınca açılmış bulunan sendika üyelik aidat alacağının tahsili istemine ilişkindir.

Sendikalar Kanunu'nun 61. maddesinin birinci fıkrasında: "İşyerinde uygulanan toplu iş sözleşmesini tarafı olan işçi sendikasının, toplu iş sözleşmesi yapılmamışsa veya sona ermişse yetki alan işçi sendikasının yazılı talebi ve aidatı kesilecek sendika üyesi işçilerin listesini vermesi üzerine,

işveren sendika tüzüğü uyarınca üyelerin sendikaya ödemeyi kabul ettikleri üyelik aidatını ve Toplu İş Sözleşmesi Grev ve Lokavt Kanunu gereğince sendikaya ödenmesi gerekli dayanışma aidatını, işçilere yapacağı ücret ödemesinden kesmeye ve kestiği aidatın nevini belirterek tutarını ilgili sendikaya göndermeye mecburdur." Aynı maddenin ikinci fıkrasında ise,

"Yukarıdaki fıkra gereğince sendika tüzüğüne uygun olarak kesilmesi istenen aidatı kesmeyen işveren ilgili sendikaya karşı kesmediği veya kesmesine rağmen bir ay içinde ilgili kuruluşa göndermediği miktar tutarınca genel hükümlere göre sorumlu olduktan başka aidatı sendikaya verinceye kadar bankalarca işletme kredilerine uygulanan en yüksek faizi ödemek zorundadır" denilmektedir.

O halde; 2821 sayılı Sendikalar Kanunu'nun 61/1. maddesine göre bir işyerinde veya işletmede toplu iş sözleşmesi yapmak için 2822 sayılı Toplu İş Sözleşmesi Grev ve Lokavt Kanunu'nun 16. maddesi uyarınca yetki belgesi alan işçi sendikası, yetki belgesine konu işyeri veya işletmede çalışan üyesi işçilerin listesini, sendika tüzüğüne göre üyelerin sendikaya ödemeyi kabul ettikleri üyelik aidatını ve sendikanın banka hesap numarasını işverene bildirmesi ve bu listeye göre üyelik aidatını kesilmesini ve sendikanın banka hesabına yatırmasını istemesi gerekir.

Borçlar Kanunu'nun "Borçlunun temerrüdü" başlıklı 101. maddesinin birinci fıkrasında "Muaccel bir borcun borçlusu alacaklının ihtarı ile mütemerrit olur." İkinci fıkrasında ise "Borcun ifa edileceği gün müttefikan tayin edilmiş veya muhafaza edilen bir hakka istinaden iki taraftan birisi bunu usulen ihbarda bulunmak suretiyle tespit etmiş ise, mücerret bu günün hitamı ile borçlu mütemerrit olur. " hükümleri yer almaktadır.

Toplu İş Sözleşmelerinde kesilen aidatın ne zaman sendikaya yatırılacağı hususu düzenlenmiş ise ayrıca ihtara gerek kalmadan bu tarihlerden itibaren faize karar verilmeli, düzenlenmemiş ise taraf sendikanın işvereni temerrüde düşürmesi gerekir. Dava tarihinden önce sendika tarafından işverenin temerrüde düşürülmesi söz konusu değil ise dava ve ıslah tarihi temerrüt tarihini oluşturmaktadır.

Dosya kapsamından; taraflar arasında imzalanan Toplu İş Sözleşmesi dosyaya getirtilmiş ve sendika ile işveren arasında imzalanan Toplu İş Sözleşmesinde aidatlarının ne şekilde ve hangi sürede sendika adına yatırılacağına dair düzenleme bulunduğu anlaşılmaktadır.

Bundan başka sendikanın Toplu İş Sözleşmesi döneminde yasa ve Toplu İş Sözleşmeleri uyarınca üyesi olan işçilerin listesi ve banka hesap numarasını ve aidat miktarını belirten yazıyı davalı işverene gönderdiği ve işçiler tarafından dayanışma aidatı ödemek suretiyle Toplu İş Sözleşmesinden yararlanmak istediklerine dair dilekçe örneklerinin işverene bildirildiği de görülmüş olmakla,

bilirkişi tarafından 15.7.2009-15.9.2010 arası dönem için hesaplanan ve mahkemece kabul edilen üyelik ve dayanışma aidatları miktarından ıslahla artırılan 7402,91 TL'lık bölümüne Toplu İş Sözleşmelerinde belirtilen tarihler dikkate alınarak davacının 20.11.2013 tarihli ıslah dilekçesinde belirttiği temerrüt tarihleri gözetilerek talepte aşılmamak suretiyle temerrüt tarihinden itibaren işletme kredilerine uygulanan en yüksek faizi ile tahsiline karar verilmesi gerekirken, ıslah ile artırılan miktara dava tarihinden itibaren faize karar verilerek yazılı şekilde hüküm kurulması hatalı olmuştur.