Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2015/33207 K.2015/22287

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi davalı...vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Davacı...vekili, davalı...şirketin ... ... ... adresindeki işyerinde yükleme,boşaltma ve istif işçisi olarak çalıştığını ve kendisi gibi çalışan işçilerden ... ..., ..., ... ..., ... , ... ile birlikte ... Sendikasına üye olduğunu, iş akdinin 11.08.2014 tarihinde sendika üyeliği sebebiyle sona erdirildiğini öne sürerek feshin geçersizliğinin tespiti ile işe iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı...vekili, iş akdinin sendikal nedene dayalı olarak sona erdirilmediğini, iş akdine devamsızlık nedeniyle haklı olarak son verildiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, davalı...taraf davacının 3 gün üst üste izinsiz ve mazeretsiz olarak işe gelmemesi haklı nedeniyle iş akdinin sonlandırıldığını savunmuş ise de davacı...tanıkları ile davacı...ile birlikte aynı tarihte işten çıkarılanların açmış oldukları emsal davalarda dinlenen tanıkların beyanlarından davacı...ve ..., ..., ..., ... ile ...'ın birlikte ...

Sendikasına 2014 yılı Ocak ve Şubat ayında üye olmaları ve Sendikaya üye olan bu kişilere 11/08/2014 tarihinde davacının çalıştığı birimin müdürü ...'in davacı...ile birlikte "6 kişiyi Sendikalı çalıştırmak istemiyorum." diyerek işe almaması sonrasında düzenlenen devamsızlık tutanaklarının feshin geçerli ve haklı nedene dayalı olduğunun delili sayılamayacağından davalı...tarafça iş akdi feshinin geçerliliğinin ispatlanamadığı ve davacı...ile arkadaşlarının ...

Sendikasına üyelik tarihleri ve hemen öğrenildiğinde kısa süre içerisinde üye olan 5 kişinin de iş akdinin sonlandırılmış olması hususları birlikte değerlendirildiğinde davacının iş akdinin sendikal üyelik nedeniyle sonlandırıldığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosya içeriğine göre, davalı...işverenin yargılama sırasındaki savunmalarında çelişkiye düşmesi ve davacının iş yerini kendisinin terk ettiği hususunun hemen ertesi gün Türkiye İş Kurumu'na şikayette bulunmuş olması nedeniyle hayatın olağan akışına aykırı olması, ispat yükü kendisine düşen davalı...işverenin feshin haklı yada geçerli nedene dayandığının ispatlayamaması dikkate alındığında mahkemece feshin geçersizliğinin tespitine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmayıp davalının bu yöne ilişkin temyiz itirazları yerinde değildir.

Ancak; feshin sendikal nedene dayanıp dayanmadığı hususunda yapılan araştırma ve inceleme yetersizdir.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 18.maddesine göre otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde en az altı aylık kıdemi olan işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesini fesheden işveren, işçinin yeterliliğinden veya davranışlarından ya da işletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir sebebe dayanmak zorundadır.

Sendikal tazminat 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun 25'inci maddesinde düzenlenmiş, işçilerin işe alınmalarının, belli bir sendikaya girmeleri veya girmemeleri veya belli bir sendikadaki üyeliği korumaları veya üyelikten istifa etmeleri şartına bağlı tutulamayacağı ilk fıkrada hükme bağlanmıştır. Sözü edilen maddenin ikinci fıkrasında ise, işverenin, sendika üyesi olan işçilerle sendika üyesi olmayan işçiler veya ayrı sendikalara üye olan işçiler arasında, çalışma şartları veya çalıştırmaya son verilmesi bakımından herhangi bir ayrım yapamayacağı kuralı getirilmiştir.

İşverenin, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun 25'inci maddesinin beşinci fıkrası uyarınca iş sözleşmesini sendikal nedenlerle feshetmesi halinde işçi, 4857 sayılı Kanunun 18, 20 ve 21 inci madde hükümlerine göre dava açma hakkına sahiptir. İş sözleşmesinin sendikal nedenle feshedildiğinin tespit edilmesi hâlinde, 4857 sayılı Kanunun 21 inci maddesine göre işçinin başvurusu, işverenin işe başlatması veya başlatmaması şartına bağlı olmaksızın sendikal tazminata karar verilir. Ancak işçinin işe başlatılmaması hâlinde, ayrıca 4857 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen tazminata hükmedilmez. İşçinin 4857 sayılı Kanunun yukarıdaki hükümlerine göre dava açmaması ayrıca sendikal tazminat talebini engellemez.

Dairemizce, sendikal tazminat davalarında ispat yükünün işçide olduğu hallerde, iş yerinde çalışan ve sendikaya üye olan işçilerin sayısı, hangi tarihlerde üye oldukları, üyelikten çekilen işçilerin olup olmadığı, iş yerinde çalışmakta olan işçilerin bulunup bulunmadığı, aynı dönemde yetki prosedürünün işletilip işletilmediği, iş yerinde önceki dönemlerde toplu iş sözleşmelerinin bağıtlanıp bağıtlanmadığı, yeni işçi alınıp alınmadığı ve alınmışsa yeni işçilerin sendikalı olup olmadığı gibi hususlarla, işverence ekonomik veya teknolojik nedenlere dayalı bir fesih yoluna gidilmesi durumunda teknik yönden bu durumun araştırılması gibi ölçütler belirlenmiştir.

Dosya içeriğine göre, işyerinde fesih tarihi itibari ile çalışan, sendikaya üye olan, üyelikten çekilen, üyelikten çekilenlerden çalıştırılan, işsözleşmesi feshedilen, işten çıkarılanlardan sendikalı olan ve sendikalı olup da işyerinde çalışması devam eden işçiler olup olmadığı dosya içeriğinden net olarak anlaşılamamaktadır. Feshin sendikal nedene dayanıp dayanmadığı hususunun kuşkuya yer vermeyecek şekilde açıklığa kavuşturulması için belirtilen yönlerden gerekli araştırmaya gidilmeli ve toplanacak deliller dosya içeriği ile yeniden bir değerlendirmeye tabi tutularak sonucuna göre bir karar verilmelidir. Eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm kurulması hatalı olup davalının temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden bozmayı gerektirmiştir.