Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2015/37486 K.2016/1445

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalılar vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1- Dosyadaki yazılara, hükmün uyulan önceki Yargıtay bozma ilamına uygun biçimde verilmiş olmasına, bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin yeniden incelenmesine hukukça ve yasaca cevaz bulunmamasına ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2- Davacı vekili, müvekkilinin çalıştığı dönem boyunca fazla mesai ücretlerinin, bayram ve genel tatil çalışmalarının ödenmediğini, gece saatlerine kadar uzun mesailerinin olduğunu, işçilik alacaklarının ödenmesini davalıdan talep etmesine rağmen ödenmediğini belirterek fazla mesai, bayram ve genel tatil ücreti isteklerinin hüküm altına alınmasını istemiştir.

Davalı .... vekili, husumet itirazında bulunmuş, davalı ..... ise fazla çalışmanın olmadığını, giriş çıkışlarda personel kartı kullanıldığını, bu kayıtların Kumburgaz İşletme Müdürlüğünde olduğunu bildirerek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne verilmiştir. Karar taraflarca temyiz edilmiş ve dosya Dairemizin 20.03.2013 tarihli kararı ile “... Somut olayda, davacının hüküm altına alınan alacaklarının sadece tanık beyanlarına dayanılarak kabul edildiği anlaşılmaktadır.

Davalı asıl işveren ve davalı ........'nin belgelerin bulunduğunu bildirdiği Kumburgaz İşletme Müdürlüğü'ne yazı yazılarak, varsa davacının dava konusu alacakların ait olduğu dönemde çalıştığı işyeri ve yaptığı işle ilgili kayıt ve belgeler, puantaj kayıtları, nöbet çizelgeleri, görev belgeleri, çalışma düzenini belirleyen belgeler getirtilmeli, bilirkişiden ek rapor alınarak tüm deliller yeniden bir değerlendirmeye tabi tutulmak suretiyle davacının dava konusu alacaklara hak kazanıp kazanmadığı duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenerek sonuca gidilmelidir.” gerekçesi ile bozulmuştur.

Mahkeme bozma kararına uymuş, ek hesap rapor aldıktan sonra yeniden davanın kısmen kabulüne karar vermiştir.

Mahkemece bozma sonrası alınan bilirkişi raporunda fazla mesai ücretinin doğru şekilde hesaplanıp hesaplanmadığı noktasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları, delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın bu tür yazılı belgelerle ispatlanamaması durumunda tarafların dinletmiş oldukları tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada gözönüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.

İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille söz konusu olabilir.

Buna karşın, bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda dahi, işçinin geçerli bir yazılı belge ile bordroda yazılı olandan daha fazla çalışmayı yazılı delille ispatlaması gerekir.

İşçiye bordro imzalatılmadığı halde, fazla çalışma ücreti tahakkuklarını da içeren her ay değişik miktarlarda ücret ödemelerinin banka kanalıyla yapılması durumunda da ihtirazi kayıt ileri sürülmemiş olması, ödenenin üzerinde fazla çalışma yapıldığının yazılı delille ispatlanması gerektiği sonucunu doğurmaktadır.

Somut olayda mahkemece bozma ilamında belirtilen evraklar getirtildikten sonra alınan bilirkişi raporunda fazla mesai ücretine ilişkin yapılan hesaplamada; bazı aylara ait fazla mesai ücreti tahakkuku bulunan bordroların varlığında bahsedildikten sonra tahakkuk olan ayların hafta sayılarının ilgili dönemden düşüleceği belirtilerek hesaplama yapılmıştır. Fakat hesaplama tablosu incelendiğinde tahakkukların ne şekilde dikkate alındığı anlaşılamamaktadır.

Mesela 2009 yılında toplam 7 ayrı bordroda fazla mesai tahakkuku bulunduğu belirtilmiş olmasına rağmen aynı yıl için toplam 44 haftalık fazla mesai ücret hesaplanmıştır. Bu durum, hesaplama yapılan diğer yıllar için de geçerlidir.

Oysa yukarıda detaylı şekilde açıklandığı üzere bordrolarda fazla mesai tahakkuku bulunan aylarda işçi bordroda yazılı fazla mesai ücretini ihtirazi kayıt belirtmeden almış ise bordroda yazılı miktardan daha fazla miktarda fazla mesai yaptığını ancak yazılı delil ile ispatlayabilir.

Bunun anlamı işçinin ihtirazi kayıt belirtmeden tahsil ettiği ve yazılı delil ile bordroda yazılı miktardan daha çok fazla mesai yaptığını ispatlayamaması durumunda fazla mesai tahakkuku bulunan ayların fazla mesai hesaplamasında dışlanması gerektiğidir.

Dosya kapsamına göre davacı işçinin fazla mesai tahakkuk bulunan aylarda bordrolarda yazılı miktardan daha çok fazla mesai yaptığının yazılı delille ispatlayamadığı anlaşılmakla yapılacak iş; fazla mesai ücreti tahakkuk olan ayların, ay olarak fazla mesai hesaplamasında dışlanarak (hesaplamada dikkate alınmayarak), tahakkuk bulunmayan aylar yönünden hesaplama yapmaktır.

Mahkemece bu husus gözetilmeksizin fazla mesai ücretine ilişkin hatalı bilirkişi raporu hükme esas alınmak suretiyle karar verilmesi doğru olmayıp bozma nedenidir.