Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2015/41022 K.2016/1130

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Davacı vekili, davalı ...-İş Sendikası'nın müracaatı üzerine diğer davalı Bakanlıkça davalı Sendika'nın davacı şirkete ait işyerlerinde çalışan 126 (yüzyirmialtı) işçiden 88 (seksensekiz)'ini üye kaydettiği ve yasanın aradığı çoğunluğu sağladığı gerekçesi ile bu Sendika lehine 19.03.2015 tarih ve 75014829/103.02/5752 sayılı olumlu yetki tespitinde bulunduğunu, bunun kendilerine 24.03.2015 tarihinde tebliğ edildiğini, 6 iş günlük süre içinde eldeki davanın açıldığını, yetki tespitinin hatalı olduğunu, zira davacı şirketin yetki tespitinde dikkate alınan işyerlerinden 1047537 sicil numaralı işyerinde hiç işçi çalıştırılmadığını,

2008 yılı Mart ayından itibaren gayri faal olduğunu, ..... sicil numaralı işyerinde ise 2013 Mart ayından itibaren işçi çalıştırılmadığını,bu nedenle işletme düzeyinde değil, işyeri düzeyinde yetki tespiti yapılarak %40 yerine %50 çoğunluk aranması gerektiği gibi, yetki tespit işlemlerinde dikkate alınmayan 1095424 numaralı işyerinin SGK kayıtlarına göre “Taşımacılık” işkolunda görünmesine rağmen esas itibari ile bu işyerinde yapılan işin asıl iş olan gübre üretimi işinin yardımcı işi olduğunu, zira üretilen gübrenin torbalanması ve nakliyesi işinin yapıldığını, davacı şirkete ait işyerlerinin işletme olup olmadığının tespiti için ....

İş Mahkemesi'nin 2015/428 esas sırasına kayden dava açtıklarını, bu davanın da sonucunun beklenmesi gerektiğini iddia ederek. Bakanlığın 19.03.2015 tarih ve 75014829/103.02/5752 sayılı olumlu yetki tespit kararının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...-İş Sendikası vekili, davanın 6 iş günlük süre içinde açılıp açılmadığının belirlenmesi gerektiğini, dava şartları gerçekleşmediğinden esasa girilmeden usulden reddi gerektiğini gibi, davacının iddialarının dayanaktan yoksun olduğunu, ....... iş Mahkemesinde açılan davanın bu dava ile alakası olmadığını, kaldı ki, 6356 sayılı Yasa'nın 5.maddesi karşısında bekletici mesele yapılmasının mümkün olmadığını, davanın TİS yapma sürecini uzatmaya yönelik kötü niyetli bir girişim olduğunu, tespitin bakanlık kayıtlarına göre yapıldığını, tarafların etkileme imkanının olmadığını, çoğunluk tespitinin yerinde olduğunu beyanla davanın reddini istemiştir.

Davalı Bakanlık vekili, 6356 sayılı Yasa'nın 41/7.maddesine göre Bakanlıkça yetki tespit işlemlerinin işveren tarafından yapılan Sosyal Güvenlik Kurumu tescil bilgilerine göre yapıldığını, diğer davalı ...-İş Sendikası'nın başvurusu üzerine yapılan incelemede davacıya ait işyerlerinde çalışan 126 işçiden 88'inin üyesi olması nedeni ile gerekli çoğunluğu sağladığından 19.03.2015 tarihinde olumlu yetki tespitinde bulunulduğunu,işkolu tespitinde SGK'ya bildirilen NACE kodlarının dikkate alındığını,

davacı şirketin yetki tespitinde dikkate alınmadığını bildirdiği ..... sicil numaralı işyerinin SGK kayıtlarına göre “Taşımacılık” işkolunda yeraldığının anlaşıldığını, davacı şirketin itiraz ettiği faal olmadığını iddia ettiği iki işyerinin dikkate alınmaması halinde sendikanın yasanın aradığı %50 çoğunluğu sağladığını, yetki tespitinde dikkate alınmayan işyerinin sayıya dahil edilmesi halinde ise %40 çoğunluk şartını yerine getirdiğini savunmuş ve davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, “her ne kadar davacıya ait işyerlerinden birinin SGK kayıtlarındaki işkolu türünün değiştirilmesi talep edilmişse de, bunun bu kuruma yapılacak başvuru ve başvurunun reddi halinde bu kurum aleyhine açılacak dava ile talep edilmesi gerektiği anlaşıldığından bu nedenle reddine; davalı Sendika'nın yetki için gerekli çoğunluğu sağlayamadığı için yetki tespitinin iptali talep edilmişse de, davacının şirket olarak birden fazla işyeri tescil ettirdiği, kanun hükmüne göre birden fazla işyeri olması halinde sendikaların bu işyerlerinde çalışan işçilerin %40'nı üye yapması halinde toplu iş sözleşmesi yapmak için yetki alabileceği anlaşıldığından bu talebe ilişkin davanın bu nedenle reddine ilişkin aşağıdaki hüküm kurulmuştur." gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Uyuşmazlık yetkili mahkeme noktasında toplanmaktadır.

Somut olayda, davacı şirket vekilinin iptalini talep ettiği olumlu yetki tespit kararında, davacı .......'nin ...-Ordu Karayolu 16.Km ........../..., Sanayi Mah. ......./... ve ..../... adreslerinde bulunan ........... ve ............ SGK sicil numaralı toplam 3 adet işyerinde başvuru tarihi olan 16.03.2015 tarihi itibari ile çalışan toplam 126 (yüzyirmialtı) işçiden 88 (seksensekiz)'nin üyesi olması ve yasanın aradığı çoğunluğu sağlaması nedeni ile davalı ... lehine işletme düzeyinde olumlu yetki tespiti yapılmıştır.

Geri Çevirme Kararı üzerine gönderilen tiracet sicil kayıtlarına göre yetki tespit başvuru tarihi itibari ile şirketin merkezinin .... .... No:17 ...... İş Merkezi Kat:2 D.5 ..../İSTANBUL olduğu anlaşılmıştır.

6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun 43. maddesinde, kendilerine 42. madde uyarınca gönderilen tespit yazısını alan işçi veya işveren sendikaları veya sendika üyesi olmayan işveren; taraflardan birinin veya her ikisinin yetki şartlarına sahip olmadığı veya kendisinin bu şartları taşıdığı yolundaki itirazını, nedenlerini de göstererek yazının kendilerine tebliğ edildiği tarihten itibaren altı iş günü içinde mahkemeye itiraz edebileceği belirtilmiştir.

Aynı Yasanın “Görevli ve Yetkili Mahkeme” başlıklı 79. maddesi ise, “Bu Kanunun uygulanmasından doğan uyuşmazlıklar iş davalarına bakmakla görevli ve yetkili mahkemelerde görülür. Ancak yedinci ila on birinci bölümlerin uygulanmasından doğan uyuşmazlıklar için, görevli makamın bulunduğu yer mahkemesinin yetkili olduğu belirtilmiştir.

6356 sayılı Kanun'un 2.maddesinde de “c) Görevli makam: İşyeri toplu iş sözleşmesi için işyerinin, işletme toplu iş sözleşmesi için işletme merkezinin bağlı bulunduğu ......... ve İş Kurumu İl Müdürlüğünü, aynı ......... ve İş Kurumu İl Müdürlüğünün yetki alanına giren işyerleri için yapılacak grup toplu iş sözleşmelerinde bu işyerlerinin bağlı bulunduğu ......... ve İş Kurumu İl Müdürlüğünü, birden fazla ......... ve İş Kurumu İl Müdürlüğünün yetki alanına giren işyerlerini kapsayacak grup toplu iş sözleşmesi için ise ......... Bakanlığı olduğu belirtilmiştir.

Buna göre yetki tespitine ilişkin düzenlemenin 6356 sayılı Kanun'un 8.bölümünde düzenlendiği de dikkate alındığında, davada Kanunun 2.maddesinde belirtilen görevli makam işletme toplu iş sözleşmesi için işletme merkezinin bağlı bulunduğu ......... ve İş Kurumu İl Müdürlüğü'nün bulunduğu yer mahkemesi olduğu, dava konusu uyuşmazlıkta yetki tespitinin işyerleri (işletme) için yapılması ve işletme merkezinin ..../...... olduğunun anlaşılması karşısında, işletme merkezinin bağlı bulunduğu İstanbul ......... ve İş Kurumu İl Müdürlüğünün bulunduğu yer mahkemesi olarak ..... İş Mahkemesi'nin davada yetkili olduğu anlaşılmıştır.

Hal böyle olunca mahkemece yetkisizlik kararı verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması hatalıdır.

O halde kamu düzenine ilişkin bu husus resen gözetilmeli ve temyiz edenin sıfatına bakılmaksızın karar bozulmalıdır.