Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2015/4743 K.2015/12062

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin, davalının işlettiği sigara fabrikası işyerinde, üretim bölümünde 2004-2010 yılları arasında yüklenici firma yanında, NTM dağıtım elemanı olarak, doğrudan üretimde çalıştığını, sigara üretiminde kullanılan tütün hariç diğer üretim unsuru maddelerin istiflenmesi, gruplandırılması,

üretime hazır hale getirildikten sonra sigara üreten makineleri beslediğini, makinenin sigara yapabilmesi için gereken malzemeyi makineye yerleştirme işini yaptığını, bu suretle doğrudan üretimde çalıştığını, 3600 iş günü çalışmasını doldurduğu için davalının baskısı ile yüklenici firma tarafından ayrılmaya zorlandığını, iş şartlarının sürekli değiştirilmesi sonucunda işten ayrılmak zorunda kaldığını, işverenin yüklenici firma olmasına rağmen, geçekte asıl ve gerçek işvereninin davalı olduğunu, işe alınıp alınmamayı davalının karar verdiğini, işe alınacak işçilerin niteliğinin davalı tarafından belirlendiğini,

işe davalının verdiği eğitim sonucunda başladığını, daha sonra verilen eğitimlere katıldığını, yanında çalıştığı yükleniciler değişmesine rağmen ayni işte ve işyerinde çalışmasını sürdürdüğünü, davalı asıl işverenle alt işveren yükleniciler arasındaki sözleşmenin muvazaaya dayandığı için geçersiz olduğunu, davacının başından beri davalı işçisi olduğunu, bunun sonucu ayni yapan davalı işçileri ile ayni ücreti ve sosyal hakları alması gerektiğini iddia ederek fark kıdem ve ihbar tazminatı, ücret, genel tatil, yıllık izin alacakları ile sosyal yardım alacağının ve eşit davranmama tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili,davacının şirketin işçisi olmadığını, alt işverenleri ..

Firmasının elemanı olduğunu, söz konusu firma ile aralarında yasaya uygun hizmet sözleşmesi bulunduğunu, müvekkil firmanın asıl işinin tütün işlemesi ile sigara üretimi olduğunu, bunun dışında kalan NTM-Tütün Harici Malzeme Dağıtımı, yani bu malzemelerin depolardan sigara bölümüne taşınması hizmetleri yardımcı işlerinin .. firmasına verildiğini, daha sonra bu sözleşmenin kapsamı genişletilerek diğer yardımcı işlerinde yüklenici firma eliyle yaptırdığını, aralarındaki ilişkinin muvazaalı olmadığını, yüklenici firmanın bildirdiğine göre davacının 27.09.2004-30.09.2009 tarihleri arasında çalıştığını, NTM elemanı olarak görev yaptığını,

davacının hizmet süresi itibariyle kıdem tazminatına hak kazanması nedeniyle istifa ederek ayrıldığını, tüm yasal haklarının ödendiğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmitşir.

İhbar olunan da davanın reddini istemiştir. Mahkemece, davalı iş veren tarafından uyuşmazlık konusu işlerin alt iş verene verilmesinde usul ve yasaya aykırı herhangi bir yönün bulunmadığı, muvazaaya dayalı olmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Davacı vekili, davacının NTM (nam taboka metaryal) Dağıtım Elemanı olarak tütün harici malzemelerin sigara üretimi yapan makinalara taşınması ve makinaların beslenmesi işinde çalıştığını, bu işin yardımcı iş olmayıp asıl işin bir parçası olduğunu ve bu nedenle asıl-alt işveren ilişkisinin muvazaalı olduğunu, davacının baştan beri davalı şirketin işçisi sayılarak buna göre ücret ve diğer haklarının belirlenmesi gerektiğini iddia ederek alacak talebinde bulunmuştur.

Mahkemece yukarıda özetlenen gerekçe ile davanın reddine karar verilmiş ise de, bu konuda yapılan araştırma ve inceleme yeterli değildir. Taraf tanıkları dinlenmiş ise de, hükme esas alınan bilirkişi raporu dosya içindeki belgelerin tetkiki sureti ile hazırlanmış, mahkeme kabulünün aksi bir sonuca ulaşılmıştır.

Öte yandan Dairemizce aynı gün temyiz incelemesi yapılan 2015/10661 ve 2015/4606 Esas sayılı davalarda aynı işi yapan işçiler açısından asıl-alt işveren ilişkisinin muvazaalı olduğu yönünde tespit yapılmış ve bu tespitler Dairemizce yerinde bulunarak bozma nedeni yapılmamıştır.

Yine ..İş Mahkemesinde açılan 2012/260 ve devamı esaslarına kayden görülen davalarda mahkemece verilen red kararları 22.Hukuk Dairesi'nin 2014/11843-11849 ve 2014/12032-12049 Esas sayılı ilamları ile asıl-alt işveren ilişkisinin muvazaalı olduğu ancak fark alacak talebinin yerinde olmadığı gerekçesi ile onanmıştır.

Bu itibarla mahkemece mahallinde konusunda uzman bilirkişi heyeti ile keşif yapılmalı, gerekirse tanıklar yeniden dinlenmeli, davacının tam olarak ne tür bir iş yaptığı belirlenmeli ve emsal mahkeme kararları da dikkate alınarak asıl-alt işveren ilişkisinin muvazaalı olup olmadığı, davacının fark alacak talebinde bulunup bulunmayacağı konusunda sonuca varılmalıdır. Bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin eksik inceleme ile karar verilmesi hatalı olmuştur.

O halde davacı vekilinin bu yönü amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve karar bozulmalıdır.