Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2016/4999 K.2016/16985

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi taraf vekillerince istenilmekle, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalının tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine.

Davacı işçi iş sözleşmesinin işverence sendikal nedenle feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğine karar verilmesi, buna bağlı tazminat ile boşta geçen süre ücretinin belirlenmesi isteğinde bulunmuştur.

Davalı işveren, işyerinde sendikaya üye çalışan bulunmadığını, sendikal bir çalışmaya rastlanmadığını, davacının üye olup olmadığının bilinmediğini, davacının sendika üyeliği hakkında herhangi bir bildirim de yapılmadığını, davacının iş akdinin devamsızlık nedeniyle feshedildiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, davalının devamsızlık haklı nedenini, davacının da sendikal nedeni ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verildi.

Hüküm, davacı ve davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 18.maddesine göre otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde en az altı aylık kıdemi olan işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesini fesheden işveren, işçinin yeterliliğinden veya davranışlarından ya da işletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir sebebe dayanmak zorundadır.

2821 sayılı Sendikalar Kanunu’nun “sendikaya üye olup olmama hürriyetinin teminatı” başlıklı 31.maddesini üçüncü fıkrasına göre; işveren, bir sendikaya üye olan işçilerle sendika üyesi olmayan işçiler veya ayrı sendikalara üye olan işçiler arasında işin sevk ve dağıtımında, işçinin meslek iilerlemesinde, işçinin ücret, ikramiye ve primlerinde, sosyal yardım ve disiplin hükümlerinde ve diğer hususlara ilişkin hükümlerin uygulanması veya çalıştırmaya son verilmesi bakımından herhangi bir ayırım yapamaz; beşinci fıkrasına göre ;

işçiler, sendikaya üye olmaları ve olmamaları, iş saatleri dışında veya işverenin rızası ile iş saatleri içinde, işçi sendika veya konfederasyonlarının faaliyetlerine katılmalarından dolayı işten çıkarılamaz. Aynı maddenin altıncı fıkrasına göre ise; sendika üyeliği veya sendikal faaliyetlerden dolayı iş sözleşmesinin feshi halinde ise, İş Kanununun 18,19,20 ve 21'nci madde hükümleri uygulanır.

Ancak İş Kanununun 21'nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ödenecek tazminat işçinin bir yıllık ücret tutarından az olamaz.

Dosya içeriğine göre, fesih için haklı ve geçerli bir nedenin varlığı davalı işverence kanıtlanamadığından mahkemece feshin geçersizliğine karar verilmiş olması isabetli olup davalının temyiz itirazları yerinde değildir.

Ancak; feshin sendikal nedene dayanıp dayanmadığı hususunda yapılan araştırma ve inceleme yetersizdir. Dosya kapsamından; davacının 08.12.2014 tarihinde sendikaya üye olduğu, iş akdinin ise 09.12.2014 tarihinde feshedildiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece, davacının üye olduğu sendikaya yazı yazılmış olup gelen yazı cevabında işyerinde sendikadan istifa eden işçi bulunmadığı, davalı işyerinde son 6 ayda işten çıkartılan sendikalı işçilerin olup olmadığı hususunda ise işçilerin isim listesi ile T.C. numaralarının bildirilmesi gerektiği belirtilmiştir. Mahkemece, bu hususta herhangi bir araştırma yapılmamıştır.

Dinlenen davacı tanıkları, davacının işyerinde sendikal broşür dağıttığını, bu nedenle yapılan toplantıda, işveren yetkilisinin kendilerine ve diğer çalışanlara davacıyı işten çıkaracaklarını, dağıttığı broşürden alanların da işten çıkarılacağını, sendikanın işyerine giremeyeceğini, sendikal çalışma yapanların gözünün yaşına bakmadan işten çıkarılacağını söylediğini beyan etmişlerdir. Davalı tanığı ... ise, “…İşyerinde sendikal çalışmaların olduğunu duydum.

Ancak davacının işyerinde sendikal broşür dağıttığını görmedim…” şeklinde beyanda bulunmuştur.

Dosya içeriğine göre; davacı ile birlikte 2014 Aralık ayında iş akdi feshedilen ..., ...,...,...,...., ... isimli işçilerin T.C no’ları işverenden getirtilip sendikalılık durumları sendikadan sorulmamıştır. İşyerinde sendikal örgütlenmenin ne zaman başladığı dosyadan anlaşılamamaktadır. Mahkemece, davalı işyerinde fesih öncesi ve sonrasında 6’şar aylık süreçteki ayrıntılı ... dönem bordroları getirtilerek işçi hareketleri, fesihten önce ve sonra işe alınan ya da iş akdi feshedilenlerin sendikalılık durumları da araştırılmamıştır.

O halde, özellikle 2014 yılı Aralık ayında iş akdi feshedilen işçilerin sendikalılık durumları ile yukarıda belirtilen diğer hususlar ve sendikanın yetki tespiti başvurusunda bulunup bulunmadığı ile yetki alıp almadığı, ayrıca işyerinde fesih tarihi itibari ile çalışan, sendikaya üye olan, üyelikten çekilen, üyelikten çekilenlerden çalıştırılan, iş sözleşmesi feshedilen, işten çıkarılanlardan sendikalı olan ve sendikalı olup da işyerinde çalışması devam eden işçiler olup olmadığı araştırılmalıdır.

Feshin sendikal nedene dayanıp dayanmadığı hususunun kuşkuya yer vermeyecek şekilde açıklığa kavuşturulması için belirtilen yönlerden gerekli araştırmaya gidilmeli ve toplanacak deliller dosya içeriği ile yeniden bir değerlendirmeye tabi tutularak sonucuna göre bir karar verilmelidir. Davacının temyiz itirazları bu nedenlerle yerindedir. Eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm kurulması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.