Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2021/2150 K.2022/578

7. Hukuk Dairesi

MAHKEMESİ

Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi ...

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 14/12/2018 tarihinde verilen dilekçeyle müdahalenin men'i, kal ve tazminat talep edilmesi üzerine yapılan duruşma sonunda davanın reddine dair verilen 16/07/2020 tarihli hükmün istinaf yoluyla incelenmesi davacı vekili tarafından talep edilmiştir. Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesince istinaf talebinin esastan reddine dair verilen kararın davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içeriğindeki tüm kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü.

KARAR

Dava, komşuluk hukukuna aykırı davranışın giderilmesi isteğine ilişkindir.

Davacı vekili; davacı ...'in ... parsel sayılı taşınmazın maliki olduğunu, davalının ise aynı sitede bulunan komşu 19 parsel sayılı taşınmaz maliki olduğunu, davalı ... tarafından çatısına yapılan eklenti nedeniyle deniz manzarasının kapatılmış olduğunu, eklentinin yapı ruhsatı eki mimari projelere aykırı olduğunu, öncelikle davalının yapmış olduğu müdahalenin ortadan kaldırılması için elatmanın önlenmesi ve eski hale iade taleplerinin kabulüne karar verilmesini, aksi taktirde yapılacak keşif ve düzenlenecek bilirkişi raporu neticesinde davacının evinde meydana gelen değer kaybı ve oluşan görüntü kirliliğinin tazmin bedelinin fazla olması halinde arttırılmak kaydıyla 4.500 TL'lik kısmıyla davanın kabulüyle bedelinin davalıdan alınarak davacıya verilmesini talep etmiştir.

Davalı, davacı ...'in evinin kendisinin binasının arkasında bulunduğunu, bu taşınmazları deniz manzaralı olarak almadıklarını, deniz manzarasını iki binanın arasından 150-200 cm²'lik boşluktan gördüklerini, binanın çatısı aktığı için tadilat yaptığını ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.

İlk derece mahkemesi, davanın reddine karar vermiştir.

Davacı vekilinin istinaf talebi üzerine Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesince istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir.

Hükmü, davacı vekili temyiz etmiştir.

TMK m. 683 deki "Bir şeye malik olan kimse, hukuk düzeninin sınırları içinde, o şey üzerinde dilediği gibi kullanma, yararlanma ve tasarrufta bulunma yetkisine sahiptir. Malik, malını haksız olarak elinde bulunduran kimseye karşı istihkak davası açabileceği gibi, her türlü haksız elatmanın önlenmesini de dava edebilir” hükmü ile mülkiyet hakkının kanunla toplum yararına kısıtlanabileceği temel ilke olarak kabul edilmiştir. Aynı maddenin ikinci fıkrasında, mülkiyet hakkının nasıl korunacağı hükme bağlanmış, 730 ve 737. maddeleriyle de taşınmaz malikinin başkalarına zarar vermesinin önlenmesi hedeflenmiştir.

Yapma, kaçınma, katlanma olarak özetlenebilecek bu sınırlamaların önemli bir bölümü TMK’nın "komşu hakkı" başlığı altında, 737 ile 750. maddelerinde düzenlenmiş, 751 ile 761. maddelerinde de yine malikin yapması ve katlanması gereken hususlar belirtilmiştir.

Elatmanın önlenmesi davası açılabilmesi için kural olarak zararın doğmuş olması gerekir. İleride zarar doğacağından bahisle dava açılamayacağından bu şekilde açılan davalar reddedilmelidir. Ancak, istisnai durumlarda, henüz zarar doğmadığı halde, yakın gelecekte zarar doğacağı pek muhtemel veya muhakkak ise, davacıya zarar tehlikesinin önlenmesi davasını açma hakkı tanınmalı, zararın doğması beklenmemelidir.

Komşuluk hukukundan kaynaklanan elatmanın önlenmesi davalarında davalının kusurlu olması aranmaz. Davalının kusurlu olup olmaması, kasıtlı hareket edip etmemesi, elatmanın önlenmesi davasına etkili değildir. Yeter ki, davalının eylemi ile davacının zararı arasında illiyet bağı bulunsun. Davalının hiçbir kusuru olmasa dahi, elatmanın önlenmesine, eski hale getirme ve tazminata hükmedilebilir. Kural olarak davacının zararının doğmaması için bir önlem almaması da elatmanın önlenmesi davasını etkilemez.

Mahkemece yapılacak araştırmalarda somut olayın özelliği, komşu taşınmazların yerleri, nitelikleri, konumları, kullanma amaçları göz önünde tutularak, normal bir insanın hoşgörü ve tahammül sınırlarını aşan bir elatmanın bulunup bulunmadığı tespit edilmelidir. Davacının sübjektif ve aşırı duyarlılığı ile değil, objektif her normal insanın duyarlılığına göre elatmaya katlanıp katlanamayacağı araştırılmalı; sonuçta katlanılabilir, hoşgörü sınırlarını aşan bir zarar veya elatmanın varlığı tespit edildiği takdirde mülkiyet hakkının taşkın olarak kullanıldığı sonucuna varılmalıdır.

Somut olayda; mahkemece, 10.05.2019 tarihli keşif sonucu düzenlenen 15.10.2019 tarihli heyet raporu ile 04.02.2020 tarihli ek rapor değerleme uzmanı ve inşaat bilirkişisi heyet raporu, 15.05.2019 ve 29.07.2019 tarihli fen bilirkişisi heyet raporları ile ekli krokilerden anlaşıldığı üzere davalının çatısına yaptığı imalat ve ekleme nedeniyle davacının deniz manzarasının hoşgörü sınırlarını aşacak düzeyde kapandığı anlaşılmaktadır.

O halde mahkemece, elatmanın önlenmesine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi ve bölge adliye mahkemesince istinaf talebinin esastan reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, bu sebeplerle hükmün bozulması gerekmiştir.