Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2021/6004 K.2021/3229

7. Hukuk Dairesi

MAHKEMESİ

Sulh Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 03/07/2012 gününde verilen dilekçe ile ortaklığın giderilmesi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 02/04/2013 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi bir kısım davalılar vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün evrak incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, ortaklığın giderilmesi isteğine ilişkindir. Davacı vekili, 668 parsel sayılı taşınmazdaki ortaklığın aynen taksim, mümkün değilse satış suretiyle giderilmesini talep etmiştir. Bir kısım davalılar, dava konusu taşınmazdaki muhtesatın murisleri ... ve ...’na ait olduğunu oran kurularak murislerine düşen kısmın kendilerine verilmesi gerektiğini savunmuşlardır. Mahkemece, davanın kabulü ile, ortaklığın satış suretiyle giderilmesine karar verilmiştir. Hükmü, bir kısım davalılar vekili temyiz etmiştir. Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları iki taraflı, taraflar için benzer sonuçlar doğuran davalardır. Bu davalarda davalı da davacı gibi aynı haklara sahiptir

Paydaşlığın (ortaklığın) satış yoluyla giderilmesi halinde dava konusu taşınmaz üzerinde bina, ağaç v.s. gibi bütünleyici parçalar (muhdesat) varsa bunların arzla birlikte satılması gerekir.

Ancak muhdesatın bir kısım paydaşlara (ortaklara) ait olduğu konusunda tapuda şerh varsa veya bu hususta bütün paydaşlar ittifak ediyorlarsa ve muhdesat arzın değerinde bir artış meydana getiriyorsa bu artışın belirlenmesi için dava tarihi itibariyle arzın ve muhdesatın değerleri ayrı ayrı tespit edilir. Belirlenen bu değerler toplanarak taşınmazın tüm değeri bulunur.

Bulunan bu değerin ne kadarının arza ne kadarının muhdesata isabet ettiği yüzdelik (%...) oran kurulmak suretiyle belirlenir. Satış sonunda elde edilecek bedelin bölüştürülmesi de bu oranlar esas alınarak yapılır. Muhdesata isabet eden kısım muhdesat sahibi paydaşa, geri kalan bedel ise payları oranında paydaşlara (ortaklara) dağıtılır.

Bütünleyici parçanın (muhdesat) arzın paydaşlarına (ortaklarına) değil de üçüncü şahsa ait olduğunun anlaşılması halinde bu kimseyi muhdesat sahibi olarak davaya dahil etmek ve ona satış bedelinden pay vermek mümkün değildir.

Somut olaya gelince; dava konusu taşınmaz üzerinde bir kısım davalıların murisleri olan ... ve ...’na ait muhdesat mevcut olup, muhdesatın aidiyeti konusunda bir ihtilaf bulunmadığından, mahkemece muhdesat oranlaması yapılıp hükümde gösterilmiştir.

Ancak, bilirkişiler tarafından dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan muhdesattan taş duvarın kime ait olduğu belirlenmediği gibi taşınmaz üzerindeki ağaçların da hangilerinin ya da kaç tanesinin kime ait olduğu ayrımı yapılmamış, taşınmazın toplam bedeli üzerinden, bedelin ne kadarının arza ne kadarının muhdesata isabet ettiği yüzdelik oran kurulmak suretiyle gösterilmemiştir,

bilirkişi raporlarında belirtilen değerler üzerinden mahkemece hesaplama yapılıp oran kurulmuş ise de muhtesatın net bir şekilde kime ait olduğu belirlenmediğinden kurulan oranların doğruluğu da denetlenememiş ve bir kısım davalıların hükmü muhdesatlar yönü ile temyiz ettiği anlaşılmıştır.

Bu durumda mahkemece, mahallinde yeniden keşif icra edilip, uzman bilirkişilerden taşınmaz üzerinde bulunan muhdesatın hangilerinin ve ağaçların ne kadarının ... mirasçılarına hangilerinin ve ne kadarının ... mirasçılarına ait olduğu belirlendikten sonra yukarıda açıklanan yönteme uygun şekilde her bir murise ait muhdesatın toplam bedele oranlamasının yapılması istenerek bilirkişilerden açık, denetime uygun rapor alınması, satıştan elde edilecek gelirin bu oranlara göre paylaştırılması ve bu hususun açıkça hükümde gösterilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu sebeplerle kararın bozulması gerekmiştir.