Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2022/3236 K.2023/4491

Taraflar arasındaki yasal ön alım hakkına dayalı tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın, davacılar vekili ile davalı vekili tarafından ayrı ayrı istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine; davalı vekilinin istinaf talebinin ise kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmünün kaldırılarak vekalet ücreti yönünden yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacılar vekili ve davalı vekili tarafından ayrı ayrı temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili, dava dilekçesinde; müvekillerinin murisi olan ... ...'un dava konusu 27385 ada 18 parseldeki 309/6221 payın sahibi olduğunu, önceki malik ... ...’nın 97/6221 payını davalıya 18.11.2016 tarihinde 170.000,00 TL bedel karşılığında sattığını, müvekkillerine satışa yönelik herhangi bir resmi bildirimde bulunulmadığını, bedelin aslında 70.000,00 TL olduğunu ve belirlenen 170.000,00 TL bedelin muvazaalı olduğunu belirterek yasal önalım hakkına dayalı tapu iptali ve tescil talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili, cevap dilekçesinde; davanın iyiniyetli olmadığını, satın alma işleminin dava konusu taşınmazın tapu kaydında görülen tüm paydaşlara Ankara 17. Noterliğinin 20.03.2018 tarih ve 3838 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile bildirildiğini, davanın 3 aylık yasal süre sonra açıldığını, davacıların taşınmazdaki paylarının resmi intikal işlemlerini yaptırmaması sebebiyle hala murisleri üzerinde göründüğünü, bu nedenle tebligatın muris adına çıkartıldığını, taşınmazın satış bedelinin 170.000,00 TL olduğunu bu nedenle eksik harcın tamamlattırılması gerektiğini,

muvazaa iddiasının gerçeği yansıtmadığını ve bu iddianın yazılı delil ile kanıtlanması gerektiğini ve eldeki davanın 2 yıllık hak düşürücü sürenin sona ermesine 2 gün kala açılmasının bile bu davanın kötü niyetli olduğuna işaret ettiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Ankara 24. Asliye Hukuk Mahkemesinin 12.03.2020 tarihli ve 2018/656 Esas, 2020/132 Karar ... kararı ile davanın kabulüne ve Ankara ili, Çankaya ilçesi, ... Mahallesi, 27385 ada 18 parselde davalı ... adına tapuda kayıtlı 97/6221 hisse ve 97m² tapu kaydının iptali ile, 2m²'sinin davacılardan ... adına, 2m²sinin davacılardan ... adına, 24,25m²sinin davacılardan ... (...) adına, 68,75m²sinin davacılardan ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davacılar vekili ile davalı vekili ayrı ayrı istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacılar vekili yönünden; -Taşınmazın rayiç değerin 2 katı olan muvazaalı işlem üzerinden harç ödenmesinin hukuka aykırı olduğunu, -Muvazaalı değer üzerinden hüküm kurulmaması gerektiğini, -Müvekkillerine yemin hakkının kullandırılmadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2.Davalı vekili yönünden; -Satışın davacılara ihtarname ile bildirildiğini, -Bu nedenle davanın 3 aylık süre içinde açılmadığını, -Davacıların gerek satın alma gerek dava tarihinde taşınmazın maliki olmadıklarını taşınmazdaki payın murisleri adına kayıtlı olduğunu, -Satış bedelinin gerçek olduğunu, -Keşfin tek başına muvazaayı kanıtlamaya yeterli olamayacağını, -Müvekkili lehine vekalet ücretine hükmedilmesini ve yargılama giderlerinden sorumluluğunun oranlanma yapılmak suretiyle tespit edilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesinin 15.03.2022 tarihli ve 2020/1108 Esas, 2022/586 Karar ... kararıyla davacılar vekilinin istinaf talebinin reddi ile davalı vekilinin istinaf talebinin kabulüne, İlk Derece Mahkemesi hükmünün kaldırılarak davalı lehine hükmedilen vekalet ücretinin düzeltilmesi suretiyle;

"A) Ankara ili, Çankaya ilçesi, ... mahallesi, 27385 ada 18 parselde davalı ... adına tapuda kayıtlı 97/6221 hisse ve 97m² tapu kaydının iptali ile, 2m²'sinin davacılardan ... adına, 2m²'sinin davacılardan ... adına, 24,25 m²'sinin davacılardan ...(...)adına, 68,75 m²'sinin davacılardan ... adına tapuya kayıt ve tesciline,

B) Vakıflar Bankası Dışkapı Adliye Şubesinde dosya adına açılan vadeli hesaba depo edilen 173.618,13 TL şufa bedelinin kararın kesinleşmesi halinde nemaları ile birlikte davalıya ödenmesine,

2-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 11.859,85TL harçtan, başlangıçta alınan 1.195,43TL peşin harç ile 1.769,54TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 8.894,88TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,

3- Davacılar tarafından yatırılan 2.964,97 TL harcın davalıdan tahsili ile davacılara ödenmesine,

4- Davacılar vekili ile temsil edildiğinden AAÜT gereğince hesaplanan 9.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacılara ödenmesine,

5- Davalı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT gereğince hesaplanan 13.793,72 TL vekalet ücretinin davacılardan tahsili ile davalıya ödenmesine" şeklinde karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davacılar vekili ile davalı vekili ayrı ayrı temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacılar vekili yönünden; -Satış değeri olarak 173.618,13 TL üzerinden hüküm kurulmasının hukuka aykırı olduğunu, -Taşınmazın rayiç değerinin 91.320,00 TL olduğunu, -Satış değerinin muvazaalı olarak fahiş gösterildiğini, -Amacın önalım hakkının kullanılmasını engellemek olduğunu, -Söz konusu muvazaalı satışın değeri hakkında tanık dahil her türlü delil ile ispatı mümkün olmayan bir satış olduğunu, -İspat hakkının satın alana ait olması gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2.Davalı vekili yönünden; -Satışın davacılara ihtarname ile bildirildiğini, -Bu nedenle davanın 3 aylık süre içinde açılmadığını, -Davacıların gerek satın alma gerek dava tarihinde taşınmazın maliki olmadıklarını taşınmazdaki payın murisleri adına kayıtlı olduğunu, -Satış bedelinin gerçek olduğunu, -Keşfin tek başına muvazaayı kanıtlamaya yeterli olamayacağını, -Müvekkili lehine vekalet ücretine hükmedilmesini ve yargılama giderlerinden sorumluluğunun oranlanma yapılmak suretiyle tespit edilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, yasal önalım hakkına dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 4721 ... ... Medeni Kanunu'nun 688, 732 nci vd. maddeleri.

6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297 nci maddesi

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacılar vekili ile davalı vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Ancak, Bölge Adliye Mahkemesince HMK'nın 297 nci maddesi uyarınca infazı kabil karar verilmesi gerekirken davacılar adına taşınmaz pay oranlarının ayrı ve açık bir şekilde gösterilmek suretiyle tesciline karar verilmesi yerine TMK'nın 688 inci maddesine aykırı olarak taşınmazın metrekare yüz ölçümleri üzerinden tescil hükmü kurulması hatalıdır.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgililere iadesine,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,