Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2022/3594 K.2022/5082

7. Hukuk Dairesi

MAHKEMESİ

Sulh Hukuk Mahkemesi DAVACILAR : ... vd. DAVALILAR : ... vd.

Davacılar vekili tarafından, davalılar aleyhine 22/06/2005 gününde verilen dilekçe ile ortaklığın giderilmesi talebi üzerine Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin bozma ilamına uyularak yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 31/05/2017 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi bir kısım davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

I.DAVA

Davacılar vekili, dava konusu 286, 969, 1032, 1043, 1115 ve 1416 parsel sayılı taşınmazlar üzerindeki ortaklığın aynen taksim, mümkün olmaması halinde satış suretiyle giderilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II.CEVAP

Bir kısım davalı vekili, dava konusu 1416 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki binanın müvekkili ...’a; 286 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki erik ağaçları, su kuyusu ve ev ile 1043 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan zeytin ağaçlarının müvekkillerine ait olduğunu beyan ederek muhdesat iddiasında bulunmuştur. Bir kısım davalı ise davayı kabul etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davanın kabulüne dair verilen ilk kararın davalı ... tarafından temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 2015/10230 E-2015/11367 K sayılı ilamıyla, dava konusu 969, 1032 ve 1115 parsel sayılı taşınmazlar yönünden hükmün onanmasına; dava konusu 286, 1043 ve 1416 parsel sayılı taşınmazlar yönünden ise kesinleşmiş yargı kararı ile taşınmazlar üzerindeki muhdesatın bir kısım davalıya ait olduğu belirlendiğinden muhdesat oranı kurularak bu oran dahilinde satış bedelinin dağıtılması gerektiği gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne dava konusu 286, 1043 ve 1416 parsel sayılı taşınmazlar üzerindeki ortaklığın satış yoluyla giderilmesine, satış bedelinin tapudaki ve mirasçılık belgesindeki payları oranında paydaşlara dağıtılmasına karar verilmiştir.

IV.TEMYİZ

1.Temyiz Eden Hükmü, davalılar ..., ..., ... ve ... vekili temyiz etmiştir. 2.Temyiz Nedenleri Davalılar ..., ..., ... ve ... vekili bozma ilamı doğrultusunda; müvekkillerine aidiyetine karar verilen zeytin, incir, kuyu ve ev yönünden muhdesat oranı kurularak satış bedelinin dağıtılması gerekirken bu yönde bir karar verilmemesinin doğru olmadığını belirterek ve re’sen gözetilecek sebeplerle hükmün bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

V.GEREKÇE

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, ortaklığın giderilmesi istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk

Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları, paylı mülkiyet veya elbirliği mülkiyetine konu taşınır veya taşınmaz mallarda paydaşlar (ortaklar) arasında mevcut birlikte mülkiyet ilişkisini sona erdirip ferdi mülkiyete geçmeyi sağlayan, iki taraflı, tarafları için benzer sonuçlar doğuran davalardır.

Paydaşlığın giderilmesi davasını paydaşlardan biri veya birkaçı diğer paydaşlara karşı açar. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 27’inci maddesi uyarınca davada bütün paydaşların yer alması zorunludur. Paydaşlardan veya ortaklardan birinin ölümü halinde alınacak mirasçılık belgesine göre mirasçılarının davaya katılmaları sağlandıktan sonra işin esasının incelenmesi gerekir.

Öte yandan; bir mahkemenin Yargıtay Dairesince verilen bozma kararına uyması sonunda, kendisi için o kararda gösterilen biçimde inceleme ve araştırma yapmak ve yine o kararda belirtilen hukuksal esaslar gereğince karar vermek yükümlülüğü oluşur. Bu itibarla mahkemenin sonraki hükmünün bozmada gösterilen ilkelere aykırı bulunması, usulle uygun olmadığından bir bozma nedenidir.

3.Değerlendirme

Mahkemece, bozma ilamına uyulmuş ise de bozma ilamının gerekleri yerine getirilmemiştir.

Şöyle ki; dava konusu 286, 1043 ve 1416 parsel sayılı taşınmazlar üzerinde bulunan muhdesatların aidiyetine ilişkin olarak Altınözü Asliye Hukuk Mahkemesinin 02/05/2007 tarih 2003/233 Esas - 2007/78 sayılı Kararı ile 1416 parsel sayılı taşınmazdaki binanın davalı ...'a, 286 parsel sayılı taşınmazdaki nar ve erik ağaçları ile su kuyusu ve basit yapının, 1043 parseldeki incir ve zeytin ağaçlarının davalılar ...,...,... ve ...'a ait olduğunun tespitine karar verilmiş ve kararın 25/04/2008 tarihinde kesinleşmiş olduğu,

kesinleşmiş yargı kararı ile muhdesatların adı geçen davalılara ait olduğu belirlendiğinden mahkemece bozma ilamında açıklandığı şekilde muhdesat oranı kurulması ve bu oran dahilinde satış bedelinin dağıtılmasına karar verilmesi gerekirken satış bedelinin tapu kaydındaki ve mirasçılık belgesindeki payları oranında paydaşlara dağıtılmasına karar verilmesi doğru değildir.

Diğer taraftan; dava konusu 286 parsel sayılı taşınmazda kayıt maliki ... ve ... oğlu ... mirasçısı ... ve ... oğlu ...’ın davada taraf olarak yer almadığı anlaşıldığından; adı geçen mirasçı sağ ise kendisinin, ölü ise usulüne uygun ibraz edilecek mirasçılık belgesine göre tespit edilecek mirasçılarının davaya dahil edilerek taraf teşkili sağlandıktan sonra işin esası hakkında bir karar verilmesi gerekir. Mahkemece, bozma ilamının gerekleri yerine getirilmeden ve taraf teşkili sağlanmadan yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmediğinden hükmün bozulması gerekmiştir.