Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2022/3626 K.2023/4849

Taraflar arasındaki yargılamanın iadesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı Şekerbank A.Ş vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Dava dışı Şekerbank T.A.Ş vekili yargılamanın yenilenmesi talepli dilekçesi ile; yargılamanın iadesi isteminde bulunduğu dava dosyasında satış sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil istendiği, bu davada bankaya haber verilmeksizin ve taraf teşkili sağlanmaksızın, davacı talebi aşılarak verilen tescil kararında lehlerine konulan ipoeğin kaldırıldığını, ara tescil kararı verildiğini, yasa ve usule aykırı mahkeme hükmünün kaldırılarak haksız davanın reddine, bankanın ipotek terkin işleminin düzeltilerek tapuya yazılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. ... vekili, Şekerbank'ın davada taraf olmadığını, 40 adet villaya ipotek koymasına rağmen alacağını tahsil etmek için takip yapmadığını, bağımsız bölümü satın aldığı tarihte ipoteğin bulunmadığını, takyidatlar kaldırılarak açtıkları davada muvazaa olmadığını, ayrıca taşınmazı tapudan devrettiğini belirterek, iade isteminin reddini talep etmiştir.

2. Yeni malik ...'ye davaya ihbar için tapuda gösterilen adresine Tebligat Kanunu'nun 21 inci maddesi gereğince tebligat yapılmıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

1. İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Şekerbank vekili tarafından yapılan yargılamanın yenilenmesi talebini HMK'nın 380 inci maddesinin 1 inci fıkrası gereğince esasa girerek reddine karar vermiştir.

2. Mahkeme gerekçesinde; ''Somut olayda ilgili Şekerbank vekilinin yargılamanın yenilenmesi talebi incelenmiş, ipotek alacaklısı olduğu anlaşılmış, davalının maliki olduğu taşınmazları Sakarya 1. İcra Dairesinin 2020/2584 Esas ... dosyasından satışa çıkardığı, İİK. 150/C şerhi maddesi uyarınca işleme geçildiği, örnek no:6 ile davalı şirkete tebligat yapıldığı, itiraz gelmediği görülmüştür.

HMK 375/C maddesi uyarınca yargılamaya yokluğunda devam edilen ilgili kişi - ipotek alacaklısı Şekerbank vekilinin alacaklı olduğu miktarı 1.036.096,34 TL olduğu, Sakarya 1. İcra Dairesinden 2020/2584 Esas ... dosyasından davalı şirketin satışa esas 8 adet taşınmazın değerinin 12.250,742,00 TL olduğu, fazlası ile alacağı karşıladığı anlaşıldığı, davanın reddini istediği, yargılamanın iadesini talep ettiği, Sapanca İlçesi, ... Mahallesi, 757 parselde kayıtlı bulunan B Blok 4 No.lu bağımsız bölümün üzerindeki yargılamanın yenilenmesi yoluyla ipotek tesisi hususu talebinin hukuki yarar yokluğundan ve yargılamanın yenilenmesi koşulları oluşmadığından,'' talebi ret etmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde Şekerbenk A.Ş vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Yargılamanın yenilenmesi talebinin kabul edilmesine rağmen taleplerinin esastan ret edilmesinin yanlış olduğunu, gayrimenkul satışının resmi şekil şartına bağlı olduğunu, tescil davasında takyidatların kaldırılması ile ilgili bir talebi olmadığı halde kaldırıldığını, tarafların hileli irade birliği yaparak karar aldıklarını, kararın tapuda infaz edildiği gün başkasına devredildiğini belirterek, kararı istinaf etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Sapanca Asliye Hukuk Mahkemesinin 01.03.2021 tarih ve 2020/3 Esas, 2021/86 Karar ... kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan Şekerbank vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 inci maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

2. Bölge Adliye Mahkemesi gerekçesinde, yargılamanın iadesi talep edilen davanın, davadışı ipotek alacaklısı bankanın, taşınmazda ipotekleri olup ipotekten ari verilen tescil kararının yargılamanın yenilenmesini gerektirdiği iddiası, dava sonucunda verilen kararın, ancak o davanın tarafları için hukuki etki doğuracağı, menfaati etkilenen bankanın istinaf yolunu kullanabilecek ise de, yukarıda açıklanan aleni olarak gerçekleşen somut olgulara dayalı olduğundan hilenin söz konusu olmadığı;

yargılamanın iadesi sebepleri genişletilemeyeceğinden HMK'nın 375/1-c maddesinde düzenlenen vekil veya temsilci olmayan kimselerin huzuruyla davanın görülmüş ve karara bağlanmış olması sebebinin ve HMK'nın 376 ncı maddesindeki istisnai haller de somut olayda söz konusu olmadığından davadışı banka vekilinin istinaf sebeplerinin yerinde bulunmadığı sonucuna varılmış olup.

İlk Derece Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 inci maddesi uyarınca reddine dair gerekçeler ile karar vermiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde Şekerbenk A.Ş vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

İstinaf talep dilekçesinde belirtilen nedenlerle Şekerbank A.Ş vekili hükmü temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, yargılamanın iadesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk Yargılamanın yenilenmesi, 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 374 ve 381 inci maddeleri arasında düzenlenmiştir.

3. Değerlendirme 1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 ... Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup talep eden vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 ... Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,