Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2022/6436 K.2024/183

Taraflar arasındaki mirasın hükmen reddi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın bir kısım davalılar vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden hüküm tesisine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin miras bırakanı ve oğlu olan ...'in 21.04.2015 tarihinde öldüğünü, oğlunun kendisinden ayrı olarak eski eşi ... adına kayıtlı iş yerinde tali sigortacılık işi yaptığını, vefat ettiğinde bekar olduğunu, miras bırakan adına kayıtlı gayrimenkul ve menkul kaydı olmadığını, oğlu aleyhine birden fazla icra takibinin başlatıldığını ve piyasaya ne kadar borcunun olduğunun da bilinmediğini belirterek, müvekkilinin miras bırakanı ...'in terekesinin borca batık olduğunun tespiti ile mirasın hükmen reddine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Dahili davalı Groupama Sigorta A.Ş. vekili, dahili davalı ... Aksesuar Ev Tekstili Mobilya İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili, dahili davalı T.

İş Bankası A.Ş. vekili, dahili davalı ... vekili ayrı ayrı verdikleri cevap dilekçelerinde özetle; başlatılan takip işlemleri nedeniyle davacı murisinin müvekkillerine ödenmeyen borçlarının bulunduğunu, murisin vefatının ardından 3 aylık yasal sürede davacının mirası reddetmediğini, bu sebeple davacının mirası kabul etmiş sayılması gerektiğini, terekenin borca batık olup olmadığıyla ilgili ve davacının terekeyi kabul anlamına gelecek davranışlarda bulunup bulunmadığının mahkemece araştırılması gerektiğini belirterek,

öncelikle 3 aylık yasal sürede açılmayan davanın süre yönünden reddine, aksi takdirde tereke borca batık olmadığından davanın esastan reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuşlardır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 28.03.2022 tarihli ve 2020/360 Esas, 2022/194 Karar sayılı kararı ile "...davacının, mirası kabul ettiği şeklinde yorumlanacak herhangi bir davranışının bulunmadığı,...mirasın hükmen reddine ilişkin davanın her zaman açabileceği, dosyadaki tüm belgelerden ve bilirkişi raporundan müteveffa ...'in ölüm tarihi itibariyle ödemeden aczi ve terekesinin borca batık olduğunun anlaşıldığı..." gerekçeleriyle "...davanın kabulüne, davacının murisi olan ...'in mirasının hükmen reddettiğinin tespitine...davalılar ... ve ... hakkında açılan davanın pasif husumet yokluğu sebebiyle reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar ... ve ... dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,..." karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... Telekom A.Ş. vekili ile dahili davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davalı Vergi Dairesi adına Hazine vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle: hükme dayanak bilirkişi raporunda yalnızca on iki adet banka üzerinde araştırma yapıldığını, bu sebeple eksik inceleme ile karar verildiğini, murisin pasif malvarlığı sorgusu yapılmadığını, vefatından önce muris adına kayıtlı olup da, davacıya hibe ya da gerçek olmayan bir satış yoluyla devredilen taşınmaz bulunup bulunmadığı araştırılmaksızın karar verildiğini, bir kısım icra dosyalarında borçlularının murisin anne ve babası olduğunun görüldüğünü, bağlı olarak değerlendirmenin pasif kısmında yer almaması gerektiğini,

müvekkili Kurumun davanın açılmasına sebebiyet vermediğinden aleyhine yargılama giderlerine hükmedilmesinin de usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması için istinaf talebinde bulunmuştur.

2. Davalı ... Telekom vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle: davanın 3 aylık yasal sürede açılmadığını, bilirkişi raporunda terekenin pasifleri tam olarak tespit edilirken, terekenin aktiflerinin kendilerince tam olarak tespit edilmediğini, Mahkemece terekenin borca batıklığının tereddüte mahal vermeyecek şekilde incelenmediğini, davacıların terekenin kabulü anlamına gelecek davranışlarının bulunup bulunmadığının da Mahkemece yeterince araştırılmadığını ileri sürülerek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 06.09.2022 tarihli ve 2022/1743 Esas, 2022/1884 Karar sayılı kararı ile "...mahkemece yöntemince yapılan araştırma sonucunda murisin terekesinin borca batık olduğunun belirlendiği anlaşılmış olmakla davanın kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı...mirasın hükmen reddi davası olduğu ve davanın niteliği gereği davalı alacaklıların murisin terekesinin borca batık olduğunu bilmediği, bilmesinin de mümkün olmadığı,

yapılan yargılama sonrasında terekenin borca batık olup olmadığına araştırılarak karar verildiği göz önünde bulundurulduğunda, yargılama gideri ve harçtan davalıların değil davacının sorumlu tutulması gerektiği..." gerekçeleriyle "...davalı ...

Hazinesi vekilinin ile davalı ...Ş. vekilinin istinaf başvurularının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.2 maddesi gereğince kabulüne, ilk derece mahkemesinin kararı kaldırılarak davanın kabulüne,...davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, davacı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına..." karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda (IV.C) bendinde belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ... vekili, istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebeplere dayanarak Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, mirasın hükmen reddi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 605 inci ve 610 uncu maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı ... vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Harçlar Kanunu'nun 13/j maddesi gereğince Hazine harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,