Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2022/7064 K.2023/1089

Taraflar arasında görülen mirasın hükmen reddi davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay 14. Hukuk Dairesinin 25.04.2016 tarihli, 2016/1718 Esas, 2016/5009 Karar sayılı ilamlarıyla kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı ... vekili, davalı 11309 sayılı Kaymaklı Tarım Kredi Kooperatifi vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, mirasbırakan ...'in borçlarından dolayı davacı tarafın Nevşehir 3. İcra Müdürlüğünün 2011/54 Esas sayılı dosyası ile takibe geçtiğini, ayrıca murisin ... idaresine 103.925,00 TL elektrik borcu bulunduğunu belirterek mirasın hükmen reddini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı 11309 sayılı Kaymaklı Tarım Kredi Kooperatifi vekili cevap dilekçesinde, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin, 28.05.2013 tarihli 2013/239 Esas, 2013/377 Karar sayılı kararıyla davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Yargıtay Bozma Kararı

1. Hükmü, davalı 11309 sayılı Kaymaklı Tarım Kredi Kooperatifi vekili temyiz etmişlerdir.

2. Yargıtay 14. Hukuk Dairesinin 25.04.2016 tarihli, 2016/1718 Esas, 2016/5009 Karar sayılı ilamıyla hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesince, davanın kabulü ile; mirasbırakan ...'in 05.02.2006 ölüm tarihi itibariyle terekesinin borca batık olduğunun ve mirasçısı olan davacının mirası hükmen reddettiğinin tespitine, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesince belirlenen 80,70 TL maktu karar ve ilam harcının peşin harçtan mahsubu ile bakiye 62,30 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacı, davada kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince belirlenen 5.100,00 TL avukatlık ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

davacının yapmış olduğu. 29,90 TL harç ile müzekkere, tebligat, bilirkişi ücreti toplamı 2,146,05 TL olmak üzere toplam 2.175,95 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili, davalı 11309 sayılı Kaymaklı Tarım Kredi Kooperatifi vekili temyiz talebinde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Nedenleri

1. Davalı ... vekili, davanın alacaklı ...'ın ikametgahında açılmadığını, aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesinin doğru olmadığını, murisin ölüm tarihinde davalı şirketin icra takibine konu alacaklarının doğmadığını, bu sebeple aleyhlerine açılan davanın pasif husumetten reddedilmesi ve terekenin pasifi hesaplanırken de anılan alacakların hesaba katılmaması gerektiğini, hükme esas alınan bilirkişi raporunda hesaplama hatalarının olduğunu, mirasçıların mirası kabul anlamına gelecek davranışlarda bulunduğunu, mahkemece bu durumun araştırılmadığını, açıklanan ve re'sen nazara alınacak sebeplerle hükmün kaldırılmasını talep etmiştir.

2. Davalı 11309 sayılı Kaymaklı Tarım Kredi Kooperatifi vekili, tereke aktif ve pasifinin doğru tespit edilmediğini, Tarım Kredi Kooperatifleri, 1581 sayılı Kanun'un 19 uncu maddesi gereğince mahkeme ve diğer işlerde her türlü resim harç ve vergiden muaf olmasına rağmen davalı kurum aleyhine yargılama giderlerine ve avukatlık ücretine hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek hükmün kaldırılmasını talep etmiştir.

C. GEREKÇE

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, Türk Medeni Kanunu'nun 605/2 nci maddesi gereğince mirasın hükmen reddi isteğine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk Türk Medeni Kanunu'nun 605/2 nci maddesinde; "Ölümü tarihinde mirasbırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmiş ise, miras reddedilmiş sayılır" düzenlemesi yer almaktadır.

3. Değerlendirme

3.1.Dava, TMK'nun 605/2 nci maddesi gereğince açılan mirasın hükmen reddi istemine ilişkindir. Ölüm tarihinde miras bırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmiş ise, miras reddedilmiş sayılır (TMK m. 605/2). Mirasçılar Türk Medeni Kanunu'nun 610 uncu maddesinde yazılı aykırılık da bulunmadıkça yani zımnen mirası kabul etmiş duruma düşmüş olmadıkça her zaman murisin ödemeden aczinin tespitini isteyebilir.

Türk Medeni Kanunu'nun 606 ncı maddesinde belirtilen süre bu davada uygulanmaz. Dava alacaklılara husumet yöneltilerek görülür. Bu davada yetkili mahkeme ise alacaklıların davanın açıldığı zamandaki ikametgahı mahkemesidir. Ayrıca Türk Medeni Kanunu'nun Velayet Vesayet ve Miras Hükümlerinin Uygulanmasına İlişkin Tüzüğün 39/2 nci fıkrası gereğince mirasın reddi yetkisini içeren özel vekaletname sunulması da zorunludur.

3.2.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı ... vekili, davalı 11309 sayılı Kaymaklı Tarım Kredi Kooperatifi vekilinin aşağıdaki 3.3 bent kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3.3.Mahkemece davanın niteliği gereği davalı-alacaklıların, murisin terekesinin borca batık olduğunu bilmediği, bilmesinin mümkün olmadığı, yapılan yargılama sonrasında terekenin borca batık olup olmadığına karar verildiği göz önünde bulundurularak yargılama gideri ve harçtan davalıların değil davacının sorumlu tutulması, davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş ise de, bu husus kararın bozulmasını ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HMK’nın 370/2 nci maddesi gereğince hüküm sonucunun aşağıdaki şekilde düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

1) Yukarıda 3.2. numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı ... vekili, davalı 11309 sayılı Kaymaklı Tarım Kredi Kooperatifi vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE,

2) Yukarıda 3.3. numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı ... vekili, davalı 11309 sayılı Kaymaklı Tarım Kredi Kooperatifi vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle, hüküm sonucunun 2, 3 ve 4 numaralı bentlerinin çıkartılarak yerine "Bakiye 62,30 TL karar ve ilam harcının davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına, davanın niteliği gereği yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına ve davacı lehine vekalet ücreti hükmedilmesine yer olmadığına" yazılmak suretiyle düzeltilmesine, hükmün DÜZELTİLMİŞ ve DEĞİŞTİRİLMİŞ bu şekli ile ONANMASINA,

Peşin yatırılan harcın yatırana iadesine,

Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,

Dosyanın kararın veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,