Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2023/1623 K.2023/2452

Taraflar arasında görülen zilyetliğe dayalı tapu iptali ve tescil, ikinci kademede geçit hakkı kurulması davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairemizce İlk Derece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın davalı ... yönünden kabulüne, davalı Hazine yönünden reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkeme kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 19 No.lu parselin, davalının 17 No.lu parselin maliki olduğunu, 2009 yılında dava konusu taşınmazlardan kadastro geçtiğini, 17 No.lu parseli davalının 20 yılı aşkın süredir zilliyet ettiğine ilişkin tespitin doğru olmadığını, zira bu parselin bulunduğu kısmın müvekkiline ait parseli ana yola ulaştıran yol olduğunu, dava tarihine kadar bu kısmın hiç ihtilafsız ve nizasız müvekkil ve öncesinde mirası bırakan ataları tarafından yol olarak kullanıldığını belirterek,

davanın kabulü ile davalı adına tespit gören 17 No.lu parselin tapu kaydının iptali ile taşınmazın müvekkiline ait 19 No.lu parsel ile birleştirilmesine, bu talep yerinde görülmezse müvekkilinin taşınmazına ulaşacak en uygun yolun davalı adına tespit gören 17 No.lu parselden geçmesi, müvekkilinin ve öncesinin umumi yola bu parsel içerisinden kadim olacak şekilde geçerek ulaşması başkaca ana yola ulaşacak uygun alternatifin bulunmaması nazara alınarak bedeli mukabilinde müvekkil taşınmazı lehine yol tesisine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili ve davalı Maliye Hazinesi vekili cevap dilekçelerinde; davanın reddini istemişlerdir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 11.11.2020 tarih ve 2018/1241 Esas, 2020/1654 Karar sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin 11.11.2020 tarihli kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 10.01.2022 tarih ve 2021/5690 Esas, 2022/228 Karar sayılı ilâmıyla; mahkemece alınan raporlarda 2 alternatif belirlendiği, bu alternatiflerden 17 No.lu parselden geçen alternatifin en uygun güzergâh olduğu, 26.02.2019 tarihli fen bilirkişi raporunda 1 No.lu seçenek olarak gösterilen 17 parsel sayılı taşınmazdan geçit hakkı tesis edilmesi durumunda geçitin genişliğinin 3 m olacağı, 17 parsel sayılı taşınmazın yola olan cephesinin genişliğinin 3.03 m olduğu belirtildiği,

söz konusu güzergâhtan hem davacı 19 parsel sayılı taşınmaz malikinin hem de üzerinden geçit hakkı tesis edilecek olan 17 parsel sayılı taşınmaz malikinin faydalanabileceği nazara alınmaksızın. Mahkemece 17 parsel sayılı taşınmazdan geçit hakkı tesis edilmesi durumunda bu taşınmazın yeterince yola cephesinin kalmayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozma ilâmında belirtildiği şekilde geçit hakkı tesisi davasının ... yönünden kabulü ile 19 parsel sayılı taşınmaz lehine 17 parsel sayılı taşınmazdan 26.02.2019 tarihli raporunda gösterildiği şekilde geçit hakkı tesisine, davalı Maliye Hazinesi aleyhine açılan davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; 1. Yüzölçümü daha büyük olan taşınmazlardan geçit hakkı tesis edilmesi gerektiğini,

2. Aleyhine geçit kurulan taşınmaz veya taşınmazların bölünerek kullanım şekli ve bütünlüğünün bozulmaması gerektiğini, 3. Müvekkiline ait taşınmazdan yol verilmesi hâlinde müvekkiline ait taşınmazın yola cephesinin kalmayacağının ortada olduğunu ve re'sen belirlenecek nedenlerle birlikte kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, zilyetliğe dayalı tapu iptali ve tescil, ikinci kademede geçit hakkı kurulması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası.

2. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 747 nci maddesinin ikinci fıkrası.

3. Değerlendirme 1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Mahkeme kararında bozma ilâmında belirtildiği şekilde 19 No.lu parsel lehine 17 parsel sayılı taşınmaz üzerinden geçit tesis edildiği, geçit hakkı tesis edilen taşınmazın bölünmediği gibi yola sınırının da hâlen bulunduğu, mahkemenin kararında ve kararının gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı ... vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Onama harcı peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,