Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2023/2468 K.2024/2423

Taraflar arasındaki çaplı taşınmaza el atmanın önlenmesi, kâl ve ecrimisil, karşı dava; temliken tescil, ikinci kademede tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince asıl dava yönünden, el atmanın önlenmesi ve kâl talebinin kabulüne, karşı davada temliken tescil talebinin reddine karar verilmiştir.

Kararın dahili davalılar-karşı davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı dahili davalılar-karşı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Davacı-karşı davalı vekili; dava konusu 16643 parsel sayılı taşınmazların vekil edeni adına kayıtlı olup davalının niza konusu yere haksız şekilde müdahale ettiğini ve ihtarnameye rağmen işgalin sonlandırılmadığını belirterek el atmanın önlenmesine, taşınmaz üzerindeki yapının kâl’ine, yıkımın kabul edilmemesi halinde TMK’nın 723 üncü maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca bedele hükmedilmesine ve ecrimisile karar verilmesini talep etmiştir.

2. Dahili davalılar-karşı davacılar vekili; TMK’nın 723 inci ve 724 üncü maddeleri kapsamında karşı davada bulunduklarını, dava konusu taşınmazın kendisine murislerinden kaldığını, müvekkillerinin iyiniyetli olup taşınmazın kendilerine ait olduğu inancıyla hareket ettiklerini ve temliken tescil haklarının olduğunu, davacı-karşı davalının kötüniyetli şekilde (üzerinde ev bulunan) yeri satın aldığını belirterek öncelikle TMK’nın 724 üncü maddesi uyarınca dava konusu taşınmazın tapu kayı iptali ile müvekkilleri adına tesciline, bunun kabul edilmemesi halinde TMK’nın 723 üncü maddesi kapsamında yapı bedelinin tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Dahili davalılar-karşı davacılar vekili; asıl davanın reddini savunmuştur.

2. Davacı-karşı davalı vekili; karşı davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile özetle;

1. Asıl dava yönünden; dava konusu 16643 parsel sayılı taşınmazın davacıya ait olup dahili davalılar-karşı davacıların murisi ... tarafından niza konusu yer üzerine 1993 yılında iki katlı bina inşa edildiğini, dahili davalıların iyiniyet iddiasına itibar edilmediği, mülkiyet hakkı karşısında harici satın almaya değer verilemeyeceği, müteveffa ...’un bina inşa etmeden önce gerekli yerlere başvuru yapmadığı, imardan kaynaklı bir kaymanın söz konusu olmadığı, asıl dava davacısının el atmanın önlenmesi ve kâl talebi yönünden haklı olduğu ve dava tarihinden geriye doğru beş yıl üzerinden hesaplanan 12.109,00 TL ecrimisile bedeline karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle el atmanın önlenmesi ve kal talebinin kabulüne, ecrimisil isteminin ise kısmen kabulüne karar verilmiştir.

2. Karşı dava yönünden; taşınmaz üzerindeki bina değerinin arsa değerinden az olduğu, kâl'inin fahiş zarara yol açmayacağının tespit edildiği, TMK'nın 723 üncü maddesine göre malzeme sökülüp alınmadığı takdirde arazi malikinin malzeme sahibine uygun bir tazminat ödemesinin düzenlendiği, ödemenin yapıyı yaptıranın iyi niyetli olup olmamasına göre değişiklik gösterdiği, yapıyı yaptıran davalı ...’un iyi niyetli olmadığı, inşaat yaptığı arazinin kendisine ait olmadığını bilen ve hatta bilmesi gereken ... kötü niyetli olduğuna göre asıl davanın davacısı tarafından asgari levazım değerinin dahili davalılara ödenmesi gerektiği gerekçesiyle temliken tescil talebinin reddine, 73.320,00 TL asgari levazım bedelinin davacı-karşı davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde dahili davalılar-karşı davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Dahili davalılar-karşı davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı-karşı davalı tarafın durumu bildiğini, dahili davalıların murisi ...’un taşınmazın kendisine ait olduğunu düşünerek üzerine ev yaptığını, kötü niyetli olmadığını, davacı-karşı davalının satın almadan önceki dönem için ecrimisil isteyemeyeceğini, alacağın zamanaşımına uğradığını, arsa değeri ile bina değerinin birbirine yakın olduğunu, hesaplamanın inşaat tarihi itibariyle yapılması gerektiğini, dahili davalıların uzun süredir evi kullandığını ve iyi niyetli olduklarını ileri sürülerek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile özetle; İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle dahili davalılar-karşı davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar-karşı davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Dahili davalılar-karşı davacılar vekili temyiz dilekçesinde; cevap ve karşı dava dilekçeleri, dosya kapsamındaki beyanlar ve istinaf sebeplerine benzer gerekçeler ile Bölge Adliye Mahkemesinin karar ve gerekçesinin yerinde olmadığı ileri sürülerek hükmün bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Asıl dava, mülkiyet hakkına dayalı el atmanın önlenmesi, kâl ve ecrimisil, karşı dava ise temliken tescil ikinci kademede tazminat isteğine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,

2. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 683 üncü, 722 nci, 723 üncü, 724 üncü ve 995 inci maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalılar-karşı davacılar vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3. Davalılar-karşı davacılar vekilinin ecrimisile ilişkin temyiz itirazlarına gelince; a. Dosya içeriği ve toplanan delillerden, dava konusu 16643 parsel sayılı taşınmaz (dava dışı Metin Bozik adına kayıtlı iken) 02.05.2018 tarihinde davacı tarafından satın alınmıştır.

b. Ne var ki Mahkemece davacı-karşı davalının kayden malik olmadığı (05.07.2013-02.05.2018 tarihleri arası) dönemi kapsar şekilde toplam 12.109,00 TL üzerinden ecrimisile karar verildiği anlaşılmaktadır.

c. Hâl böyle olunca; İlk Derece Mahkemesince, davacı-karşı davalı lehine mülkiyeti edindiği 02.05.2018 tarihinden eldeki davanın dava tarihine kadar ecrimisile hükmedilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, bu nedenle hükmün bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Yukarıda V.C.3.2 inci paragrafında açıklanan nedenlerle davalılar-karşı davacılar vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE,

Yukarıda V.C.3.(3.a.) ve devamındaki bentlerde açıklanan nedenlerle davalılar-karşı davacılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,