Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2023/2808 K.2023/3599

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ortaklığın giderilmesi davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı ... vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili, Ordu ili, Ünye ilçesi, Kızılcakese Köyü 775 parsel sayılı taşınmazda ortaklığın satış suretiyle giderilmesini istemiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... vekili, tapu iptali ve tescil davası açacaklarını, bu dosyanın bekletici mesele yapılmasını talep ettiklerini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2. Dahili davalı Hazine vekili yargılama aşamasındaki beyanlarında davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 24.03.2014 tarihli ve 2013/1061 Esas, 2014/364 Karar sayılı kararıyla; "dava konusu taşınmaz üzerindeki ortaklığın satış yoluyla giderilmesine" karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda III numaralı bentte belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesi 12.12.2016 tarih ve 2015/6230 Esas, 2025/10218 Karar sayılı ilamı ile mahkeme hükmünün;"1- Davaya konu taşınmaz için Ünye 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/124 esas sayılı dosyası ile muris muvazaası nedenine dayalı tapu iptali ve tescil davası açtıklarını dosyanın derdest olduğunu belirtmiştir. Mahkemece bu dosya getirtilerek dava konusu taşınmazla ilgisi tespit edildiği takdirde bu davanın sonucunu etkileyeceğinden bekletici mesele yapılması gerekmektedir.

2-Kabule göre de; Mahkemece yapılan keşif sonucu alınan fen raporundan ve dosya kapsamından dava konusu 775 parselin yenileme nedeniyle kapatıldığı, 101 ada 4 parsel olduğu belirtildiği halde buna ilişkin son tapu kayıtları getirtilip denetlenmeden ve hükmün infazında tereddüt oluşacak şekilde kapalı kayıt üzerinden karar verilmesi yerinde değildir." gerekçeleriyle bozulmasına karar verilmiştir.

B.İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar 1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda karar başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozma ilamı doğrultusunda; "Davanın Kabulü ile Ordu İli, Ünye İlçesi, Güzelyalı Mahallesi, 3145 ada 4 parsel ve aynı yer 3146 ada 1 parselde kain durumda olan taşınmazların üzerindeki tüm hak ve yükümlülükler ile birlikte açık arttırma usulü ile satılarak ortaklığın giderilmesine; satış bedelinin tapu kaydındaki hisseleri ve mirasçılık belgesindeki payları doğrultusunda hissedarlar arasında paylaştırılmasına" karar verilmiştir.

2. İlk Derece Mahkemesince. "Ünye 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/124 Esas sayılı dosyasının bekletici mesele yapıldığı, dava açılırken Ordu ili, Ünye İlçesi, Cöreği Mahallesi, 775 parsel sayılı taşınmaz yönünden ortalığın giderilmesi talebinde bulunulduğu, kadastro yenilmesi nedeniyle 101 ada 4 parsel olduğu, ancak imar nedeniyle kapanma sonrası 3145 ada 4 parsel ve 3146 ada 1 parsel sayılı taşınmazların oluştuğu, güncel tapu kayıtlarının dosya arasına alındığı,

imar nedediyle oluşan kayıtlarda maliye hazinesinin de hissedar olduğunun görüldüğünü ve davaya dahil edilerek dava dilekçesi ve bilirkişi raporlarının tebliğ edildiğini, 07/06/2022 tarihli fen bilirkişi raporuna göre 3145 ada 4 parsel ve 3146 ada 1 parselin ifrazdan sonra oluşan parsel büyüklükleri dikkate alındığında ortaklığın ancak satış yoluyla giderilebileceğinin bildirildirildiği" gerekçesiyle hüküm kurulmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili ve davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Temyiz dilekçesinde davalı ... vekili dava konusu 4 parsel sayılı taşınmaz civarında genelde villa tipinde yapıların bulunduğu, parselin yazlıkçıların konakladığı değerli bir mevkide ve köşe konumda yer aldığını, taşınmazın geometrik açıdan düzgün dörtgen şeklinde olduğundan üzerine konut inşaat yapımını ya da satışını kolaylaştıracağını, bu unsurlarına rağmen bilirkişilerce taşınmazların değerinin düşük belirlendiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2. Temyiz dilekçesinde davalı ... vekili; taşınmazların belediye imar planı sınırları içerisinde olduğunu, Plansız Alanlar Yönetmeliğine göre 15 mt yol cephesi ve 20 mt derinlik olması halinde 300 m²'lik kısımlara taşınmazların bölünebilir olduğunu, aynen taksimin mümkün olmadığı değerlendirmesinin usul ve Yasa'ya aykırı olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, ortaklığın giderilmesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 698 inci maddesine göre; "Hukukî bir işlem gereğince veya paylı malın sürekli bir amaca özgülenmiş olması sebebiyle paylı mülkiyeti devam ettirme yükümlülüğü bulunmadıkça, paydaşlardan her biri malın paylaşılmasını isteyebilir"

2. Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları, paylı mülkiyet veya elbirliği mülkiyetine konu taşınır veya taşınmaz mallarda paydaşlar (ortaklar) arasında mevcut birlikte mülkiyet ilişkisini sona erdirip ferdi mülkiyete geçmeyi sağlayan, iki taraflı, tarafları için benzer sonuçlar doğuran davalardır.

3. Değerlendirme Temyizen incelenen Ünye Sulh Hukuk Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı ... vekili ve davalı ... vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Mahkemece, Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin bozma ilamı doğrultusunda araştırma ve inceleme yapılarak verilmiş olan karar usul ve yasaya uygun bulunduğundan davalı ... vekili ve davalı ... vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA,

HUMK'nın 440/III- 2 nci bendi gereğince ilama karşı karar düzeltme yolu kapalı bulunduğuna,

Harçlar Kanunu'nun 13/j maddesi gereğince Hazine harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Taşınmaz malın satış bedelinden payına düşecek paranın %011,38 oranında hesaplanacak onama harcından peşin alınan 179,90 TL’nin mahsubu ile bakiyesinin temyiz edene yükletilmesine,