Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2023/376 K.2024/979

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Hazine vekili ve dahili davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurularının kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm tesisi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 20.02.2024 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde temyiz eden davacı vekili Av. ... ile karşı taraftan davalı Hazine vekili Av. ... ... ile dahili davalı ... İstanbul Defterdarlığı vekili Av. ... geldiler. Açık duruşmaya başlandı. Gelenlerin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra açık duruşmanın bittiği bildirildi. İşin incelenerek karara bağlanması için Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Davacı vekili dava dilekçesinde; dava konusu 8957 ada 6 parsel sayılı taşınmazın ... oğlu... adına tapuda kayıtlı olduğunu, taşınmaza 29 Ocak 1987 tarihinden beri vekil edeninin malik sıfatıyla zilyet bulunduğunu, kayıt malikinin kim olduğu bilinmediği gibi tapu kayıtlarında da kim olduğunun anlaşılamadığını, TMK’nın 713 üncü maddesinde “...Tapu kütüğünde kayıtlı olmayan bir taşınmazı davasız ve aralıksız olarak yirmi yıl süreyle ve malik sıfatıyla zilyetliğinde bulunduran kişi, o taşınmazın tamamı, bir parçası veya bir payı üzerindeki mülkiyet hakkının tapu kütüğüne tesciline karar verilmesini isteyebilir.

Aynı koşullar altında, maliki tapu kütüğünden anlaşılamayan veya yirmi yıl önce ölmüş,yada hakkında gaiplik kararı verilmiş bir kimse adına kayıtlı bulunan taşınmazın tamamının veya bölünmesinde sakınca olmayan bir parçasının zilyedi de, o taşınmazın tamamı, bir parçası veya bir payı üzerindeki mülkiyet hakkının tapu kütüğüne tesciline karar verilmesini isteyebilir...” denildiğini, TMK’nın 713 üncü maddesinin ikinci fıkrasındaki şartların mevcut olduğunu ileri sürerek tapu payının iptali ile vekil edeni adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

2. Davacı vekili cevaba cevap dilekçesinde; “...tapu kayıtlarında görülen ... Oğlu...'nin kim olduğu bilinmediği gibi tapu kayıtlarından da kim olduğu anlaşılamamaktadır. Zaten davalı da ... Oğlu...'nin kim olduğunu bilinmediğini, İstanbul Defterdarının kayyım atandığını beyan etmektedir. Davalının kayyum atandığı taşınmazın tapu kayıtlarında malik gözüken ... Oğlu...’nin mirasçıları da yoktur. TMK 713 maddesindeki tüm şartlar mevcuttur...” şeklinde beyanda bulunmuştur.

II. CEVAP

1. Davalı Hazine vekili özetle cevap dilekçesinde; kayıt malikine kayyım atandığını, 10 yıllık idare süresinin dolduğunu, davacının ecrimisil ödeyip ödemediğinin araştırılması gerektiğini, dava dışı ... vekili tarafından kayyım kararının kaldırılmasına yönelik dava açıldığını, taşınmaz malikinin tapu kütüğünden anlaşılamaması sebebine dayanılmış olup tapu malikinin kim olduğunun anlaşılamadığından söz edilemeyeceği, davanın malik ve mirasçılarına yöneltilmesi gerektiğini, taşınmazın malik sıfatıyla zilyetliğinden bahsedilemeyeceğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

2. Dahili davalı ... vekili cevap dilekçesinde; tapu malikinin belli olduğunu belirterek, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla özetle; malikin tapu kütüğünden anlaşılamama talebi yönünden malikin belli olduğu, ölüm nedeni bakımından ise ... oğlu...’nin 1946 yılında vefat ettiği, intikal yaptırılmadığı, davacının 1987 tarihinden beri dava konusu taşınmazı mesken olarak kullandığı, malik sıfatıyla zilyetlik koşulunun gerçekleştiği ve cebri tehdit altında yapılan ecrimisil ödemesinin aleyhe yorumlanamayacağı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Hazine vekil ve dahili davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın kayıt maliki ve mirasçılarına yöneltmesi gerektiğini, taraf teşkilinin sağlanamadığını ve tapu kayıt malikinin belli olduğunu ileri sürerek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

2. Dahili davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; tapuya kayıtlı taşınmaz için TMK’nın 713 üncü maddesinin uygulanamayacağını, taşınmazın kayyımla idare edildiğini ve malikinin belli olduğunu ileri sürerek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile özetle ; 1. Davacı tarafın dava dilekçesinde; dava konusu taşınmazın kayıt malikinin kim olduğunun bilinmediğini ileri sürerek TMK’nın 713 üncü maddesinin ikinci fıkrasına dayalı tapu iptali ve tescil isteğinde bulunduğu,

2. Ölüm nedenine dayalı terditli isteği veya ıslah talebi olmadığı,

3. Davanın TMK’nın 713 üncü maddesinin ikinci fıkrasında düzenlenen malikinin kim olduğunun bilinmeme sebebine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkin olup nizalı parselin (dayanak tapu kaydına istinaden) ... oğlu... adına tespit ve tescil edildiği,

4. Öncesi itibariyle tapuya kayıtlı taşınmazın malikinin kim olduğunun bilinmediği veya anlaşılamadığı sebebinin gerçekleşmediği,

5. Esasen bu hususun İlk Derece Mahkemesi gerekçesinde de belirlendiği,

6. TMK’nın 713 üncü maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen ölüm nedenine dayalı kayıt maliki mirasçılarına yöneltilerek açılmış dava da bulunmadığı gerekçesiyle davalı vekili ve dahili davalı vekilinin istinaf başvurularının kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm tesisi ile davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; 1. Dava dilekçesinde TMK’nın 713 üncü maddesinde belirtilen olağanüstü zamanaşımına göre zilyetliğe dayalı tapu iptali ve tescil isteminde bulunduklarını,

2. Bölge Adliye Mahkemesinin tapu kayıt malikinin ölü olduğu sebebine dayanılmadığı gerekçelerine katılmadıklarını,

3. Dava dilekçesi ve cevaba cevap dileklerinde ölüm hukuki sebebine de dayandıklarını, 4. Ön inceleme duruşmasında uyuşmazlığın tespit edildiğini,

5. Verilen kararın usul ekonomisi ilkesine aykırılık teşkil ettiğini,

6. Davacının davasında maddi olgulardan bahsederek konuyu açıklaması ve talebini bildirmesi yeterli olup HMK’nın 33 üncü maddesinin resen gözetilmesi gerektiğini,

7. Davalarını münhasıran kayıt malikinin kim olduğunun bilinmemesi sebebine hasretmediklerini,

8. Taleplerinin yorum yolu ile daraltılamayacağını,

9. Somut olayda, diğer koşullar gibi TMK’nın 713 üncü maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen şartlarında sağlandığını,

10. Kayıt malikinin kim olduğunun belli olmadığı gibi ilgili malikin ölüm tarihi üzerinden 20 yıldan fazla süre geçtiğini,

11. Ölen kayıt malikinin mirasçıları olmadığını ve her hangi bir intikalin yapılmadığını,

12. Sahibi ölen ve yasal mirasçısı bulunmayan taşınmaz için husumetin hazineye ve kayyım idaresine yöneltilmesi doğru olup buna ilişkin İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi gerekçesinin hukuka aykırı olduğunu,

13. Kaldı ki Bölge Adliye Mahkemesince böyle bir eksiklik görülmesi halinde dosyanın İlk Derece Mahkemesine iade edilmesi gerektiğini,

14. Dava konusu taşınmazın davacı tarafından 09.01.1987 tarihinden beri malik sıfatı ile davasız ve aralıksız olarak kullanıldığını,

15. Davalılar lehine haksız şekilde vekalet ücretine hükmedildiğini ileri sürerek temyiz başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, TMK’nın 713 üncü maddesinin birinci ve ikinci fıkraları gereğince tapunun hukuki değerini yitirdiği gerekçesiyle açılan mülkiyetin aktarılmasına ilişkin tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,

2. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 713 üncü maddesinin birinci ve ikinci fıkrası.

3. Değerlendirme 1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,