Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2023/4076 K.2024/3873

2797 sayılı Yargıtay Kanunu’nun 40’ıncı ve Yargıtay İç Yönetmeliğinin 18’inci maddeleri uyarınca yapılan ön incelemede;

1- İstanbul 21. Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından, (Kapatılan) Fatih 4. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 1999/1052 Esas ve 2000/549 Karar sayılı dava dosyasının aslının Dairemize gönderilmediği; diğer mahkemelere yazılan müzekkereler sonucu da söz konusu dosya ile dava konusu kasa evrakı vasiyetnamenin mahkeme arşivlerinde yapılan arama sonucunda da bulunamadığı belirtilerek, (Kapatılan) Fatih 4. Sulh Hukuk Mahkemesinin 21.06.2020 tarihli, 1999/1052 Esas, 2000/549 Karar sayılı ilam sureti ile talepte bulunan mirasçılar vekilince verilen 13.11.2002 tarihli dilekçe eklenerek dosyanın Dairemize gönderildiği anlaşılmıştır.

Adliye dairelerinde bulunan derdest veya karara çıkmış herhangi (mahkemeler, Cumhuriyet başsavcılığı veya icra dairelerine ait) bir dosyanın, doğal afet olarak nitelendirilen yangın, yer sarsıntısı, su baskını veya heyelan gibi nedenlerle kaybolması ya da belgelerinin zarara uğraması durumunda ne yapılması gerektiği hususunda; 4473 sayılı Yangın, Yersarsıntısı, Su Baskını veya Heyelan Sebebiyle Mahkeme ve Adliye Dairelerinde Ziyaa Uğrayan Dosyalar Hakkında Yapılacak Muamelelere Dair Kanun ile Adalet Bakanlığı Hukuk İşleri Genel Müdürlüğü'nün 30.01.2006 tarih ve 107 sayılı “Zayi Olan Dosyaların Yenilenmesi” başlıklı Genelgesinde düzenleme getirilmiştir.

Anılan Kanun'un 1 inci maddesinde. "Yangın, yersarsıntısı seylap veya heyelan sebebiyle mahkeme ve adliye dairelerinde ziyana uğrayan dosyaların yenilenmesi bu Kanun hükümleri dairesinde yapılır." hükmü mevcuttur. Kanun'un 2 nci maddesinde ise "1. maddede yazılan hallerde bu Kanunun tatbik edilebilmesi Adliye vekâletinin kararına bağlıdır. Karar Resmi Gazete ve ayrıca mahallinde mutat vasıtalarla neşir ve ilan olunur." hükmü getirilmiştir.

Ayrıca sözü edilen Kanun'un 7-17 nci maddelerinde yenileme sırasında yapılacak işlemler sayılmış bulunmaktadır.

Hukuk İşleri Genel Müdürlüğü'nün Genelgesine göre öncelikle zayi olduğu ileri sürülen dosyanın ilgili mahkeme veya icra dairelerinin kalem ve arşivinde titizlikle aranması, bulunamadığı takdirde düzenlenecek tutanağın onaylı bir suretinin Bakanlığa gönderilmesi, Bakanlıkça dosyanın yenilenmesine karar verilmesi halinde bu kararın bir an önce mahallinde mutat vasıtalarla neşir ve ilan edilmesinin sağlanması,

dosyanın yenilenmesine ilişkin kararın Bakanlıkça yaptırılacak Resmi Gazete ilanı ve kıyasen mahallinde yapılacak olan ilandan sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 150 nci maddesi hükmünün uygulanabileceği dava dosyaları ile icra dosyalarının zayi olması durumunda 4473 sayılı Kanun'un 3 üncü maddesinde belirtilen kişilerin dosyanın ihyası talebi üzerine; ziyaa uğrayan dosyaların yenilenmesi için gereken işlemlerin yapılması gerektiği belirtilmiştir.

Ayrıca davanın taraflarında ve vekillerinde bulunan belgeler temin edilerek eksikliklerin giderilmesine özen gösterilmesi de gereklidir.

2- O halde Mahkemece, 4473 sayılı Yangın, Yersarsıntısı, Su Baskını veya Heyelan Sebebiyle Mahkeme ve Adliye Dairelerinde Ziyaa Uğrayan Dosyalar Hakkında Yapılacak Muamelelere Dair Kanun hükümleri gereğince yasal süre ve usıllere uygun olarak dava dosyasının ihyasının sağlanması, davanın taraflarında ve vekillerinde bulunan belgeler temin edilerek eksikliklerin giderilmesine özen gösterilmesi, dava dosyasının usulünce ihya edilmesi,

3- Dava dosyasının usulünce ihya edilmesinden sonra dosyadaki bilgilerden yararlanılarak, ulaşılması halinde muris Mehmet Cedit'in nüfus aile kayıt tablosu da eklenmek suretiyle temyiz incelemesi yapılmak üzere Dairemize gönderilmesi gerekir.