Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2023/5029 K.2023/6556

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen tapu iptali ve tescil davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay 8. Hukuk Dairesince Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının babası ...’ın 1869, 635 ve 112 ada 6 parsel sayılı tarla vasıflı 3 taşınmazı davalıların murisi ...’den 17.10.1967 tarihinde haricen satın aldığını, ...'in 1969 yılında öldüğünü, geriye davalıların mirasçı olarak kaldığını, müvekkilinin babasının bu taşınmazları satın aldıktan sonra oğluna bağışladığını, davacının 1969 yılından bu zamana kadar malik sıfatıyla belirtilen taşınmazları kullandığını ve TMK’nın 713 üncü maddesindeki şartlarının gerçekleştiğini belirterek, dava konusu taşınmazlarının tapu kaydının iptali ile vekil edeni adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Bir kısım davalılar yargılama aşamasında, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 20.09.2018 tarihli ve 2015/531 Esas, 2018/408 Karar sayılı kararıyla; davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılardan ... istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Konya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesinin 10.12.2018 tarihli ve 2018/21 Esas, 2018/23 Karar sayılı kararıyla; taşınmazın kadastro çalışmaları sırasında mirasçıları tespit edilmediği için ölmüş kişinin adı belirtilerek mirasçıları adına tespit edildiği, tapunun bu şekilde oluştuğu hallerde kayıt maliki ölü olan şahıs değil mirasçıları olduğunu, bu tür taşınmazların TMK’nın 713 üncü maddesinin ikinci fıkrasındaki ölüm nedenine dayalı olarak zilyetlikle kazanılması mümkün olmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm tesisi ile davanın reddine karar verilmiş verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin 18.03.2021 tarihli ve 2019/837 Esas, 2021/2481 Karar sayılı ilamında;

“...dava konusu edilen taşınmazların tapu kaydı ... adına oluştuğundan Bölge Adliye Mahkemesinin gerekçesi isabetli değildir. Zira kadastro tespitinin ölü olan kişi adına yapılması ile ölü kayıt malikinin mirasçıları adına yapılması aynı anlama gelmemektedir. TMK’nın 713/2. maddesindeki ölüm nedenine dayanılarak edinilemeyecek taşınmazlar, ölü kayıt malikinin mirasçıları adına tespit ve tescil edilmiş taşınmazlardır. Yoksa somut olaydaki gibi, kayıt malikinin tespit tarihi öncesi ölmüş olması ve tapu kaydının ölü kişi adına oluşması durumunda TMK 713/2 ölüm nedeninin uygulanmasına engel bir durum söz konusu değildir.

Öte yandan; TMK mad. 713/2. şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediği noktasında dosya kapsamında dinlenen tanık ve mahalli bilirkişi beyanlarının yeterli olduğunu söyleme imkanı yoktur. O halde; Mahkemece her bir taşınmaz başında keşif yapılarak TMK’nın 713/2. maddesinde yazılı şartların gerçekleşip gerçekleşmediğinin açık ve net olarak ortaya konulması gerekirken, eksik inceleme ile sonuca gidilmesi doğru olmamıştır.

Kabule göre de; Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 17.2.2010 tarihli ve 2010/8-58 Esas, 2010/78 Karar sayılı kararına göre TMK'nın 713/2. maddesine dayalı olarak açılan davalarda, davanın kabul edilmesi halinde dahi kayıt maliki ile mirasçılarına yargılama giderleri yükletilemeyeceği, harç ve vekalet ücretiyle sorumlu tutulamayacakları göz önüne alınmaksızın karar verilmiş olması uygun görülmemiştir...” gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar vermiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının 1969 yılından bu yana taşınmazlara malik sıfatıyla zilyet olduğunu iddia ettiği, dinlenen tanık beyanlarından davacının 17.02.2011 tarihinden önce yirmi yıldan fazla süreyle dava konusu taşınmazlara aralıksız ve nizasız malik sıfatıyla zilyet olduğu ve davaya konu ettiği taşınmazların mülkiyetini kazandığı gerekçesiyle davanın kabulüne, dava konusu 1869 parsel sayılı taşınmazın ... oğlu ... adına olan tapu kaydının iptali ile davacı adına tapuya kayıt ve tesciline, 12 ada 6 parsel sayılı taşınmazın ... oğlu ... adına kayıtlı 14600/46591 payının tapu kaydının iptali ile davacı adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

2. Bölge Adliye Mahkemesinin 27.10.2022 tarihli “Tashih ve Tamamlama Şerhi” kararı ile hükmün 3 üncü bendinin “..Konya ili, ... ilçesi, ... Köyü 112 ada 6 parsel sayılı taşınmazın ... oğlu ... adına kayıtlı 14600/46591 payının tapu kaydının iptali ile davacı ... (..... T.C.Kimlik Numaralı) adına tapuya kayıt ve tesciline," yazılmak suretiyle düzeltilmesine, 3 üncü bentten sonra gelmek üzere “...Konya ili, ... ilçesi, ... Köyü 635 parsel sayılı taşınmazın ... oğlu ... adına olan tapu kaydının iptali ile davacı ... (... T.C.Kimlik Numaralı) adına tapuya kayıt ve tesciline" şeklinde 4 üncü bendin eklenmek suretiyle hükmün tamamlanmasına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılardan ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalılardan ... vekili özetle; 1. Vekil edenine yapılan gerekçeli karar tebligatının usulsüz olup tebliğ tarihinin vekaletin kaydedildiği tarih olması gerektiğini,

2. Bölge Adliye Mahkemesinin esas ve tavzih kararlarının haksız ve yasaya aykırı olduğunu,

3. Davacı tarafın geçerli olmayan harici satış sözleşmesine dayandığını,

4. Davacının taşınmazı malik sıfatıyla fasılasız olarak hiçbir zaman kullanmadığını,

5. Dinlenen davacı tanıklarının da malikin davacı olmadığını ancak ekip biçtiğini beyan ettiğini,

6. Davacı her ne kadar 20 yıl süre ile fasılasız kullanmış ise de 20 yıl boyunca taşınmazın maliki ile ilgili hiçbir ihtilaf olmadığını, 7. Taşınmaz malikinin halen ... olarak bilinmekte olup bu şekilde kabul edildiğini ileri sürerek temyiz başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, TMK’nın 713 üncü maddesinin birinci ve ikincin fıkraları gereğince tapunun hukuki değerini yitirdiği gerekçesiyle açılan mülkiyetin aktarılmasına ilişkin tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,

2. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 713 üncü maddesi.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalılardan ... vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,26.12.2023 tarihinde kesin olmak üzere oy çokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

Davacı vekili 15.12.2015 havale tarihli dava dilekçesiyle; müvekkilinin babası ...'ın dava konusu taşınmazları davalıların murisi ...'den haricen satın aldığını, ...'nın 1969 yılında öldüğünü, ...'ın taşınmazları oğlu davacı ...'ye bağışladığını ve eklenmeli zilyetliklerinin 20 yılı aştığını gerekçe göstererek 4721 sayılı Kanun'un 713/2 nci maddesi uyarınca tapu kayıtlarının iptali ile müvekkili adına tescilini talep etmiştir.

Konya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesinin 10.12.2018 tarihli kararında davacı tarafın istinaf talebini kabul ederek İlk Derece Mahkemesi kararını kaldırmış ve davanın reddine karar vermiştir. Kararın Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin 18.03.2021 tarihli kararıyla bozulması üzerine bozmaya uyularak davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dava konusu taşınmazların tapuda kayıtlı olduğu, 1869 ve 635 parsel sayılı taşınmazların 24.08.1962 tarihli, 462 No.lu tapu kaydına dayanılarak Temmuz 1981 tarihinde ... adına tespit gördüğü anlaşılmıştır.

Kadastrosu yapılıp, çapa bağlanmış taşınmazların mirasçıları tarafından tapuda tedavülleri yapılmadığı gerekçesiyle ve 4721 sayılı Kanun'un 599 uncu maddesinde yer alan mirasçıların, murisin ölümü ile mirası bir bütün olarak, Kanun gereği kazanacaklarına ilişkin hükmü ile, 705 inci maddesindeki taşınmazın mülkiyetinin tescilsiz kazanım hallerinden miras kalma hükmünün ve Dairemizin 30.03.2022 tarihli ve 2021/6908 Esas, 2022/2465 Karar sayılı kararda yer alan çoğunluk görüşündeki davanın reddine karşı ileri sürülen gerekçeleri değerlendirmeyen ve bu itirazları karşılamayan Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin 18.03.2021 tarihli kararına uyularak davanın kabulüne karar verilmesi ve sayın çoğunluk tarafından bu kararın onanması görüşüne katılamıyorum.