Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2024/2637 K.2024/3929

Taraflar arasındaki önalım hakkına dayalı tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili, dahili davalı ... vekili ve dahili davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı dahili davalı ... vekili ve dahili davalı ... vekili tarafından duruşma istemli, davalı vekili tarafından duruşma istemsiz temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 16.04.2024 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde temyiz eden dahili davalı ... adına Avukat ..., dahili davalı ... adına Avukat ..., davalı vekili Avukat ... ile karşı taraftan davacı vekili Avukat ... geldiler. Açık duruşmaya başlandı. Gelenlerin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra açık duruşmanın bittiği bildirildi. İşin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen 18.09.2024 tarihinde Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin de 1/15 hisse ile hissedar olduğu 4541 ada 110 parsel sayılı taşınmazda davalı şirket tarafından hisse satın alındığını, satışın tebliğ edildiğini, bedelde muvazaa olmaması durumunda satış senedindeki bedeli ve müvekkile isabet edecek tapu masraflarını ödemeye hazır bulunduğunu belirterek davalıya ait hisselerin iptali ile davacı adına tescilini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... Eğitim Kurumları A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davalının davacıya ihtarname gönderdiğini, davacının müvekkiline müracaat etmeyip doğrudan dava açma yolunu seçtiğini, davacıya ön alım hakkını kullanması için ihtar gönderen ve davacıyı durumdan haberdar eden müvekkilinin aleyhine dava açılmasına sebep olduğundan bahsedilemeyeceğini, cevap dilekçesi ile tapu satış bedelleri, harç ve masraflar kendisine ödenmek kaydıyla davayı kabul ettiğinden yargılama giderlerinden sorumlu olmaması gerektiğini, vekalet ücretinin yarı oranında, harcın da üçte biri oranında tahsili gerektiğini dile getirmiştir.

2. Dahili davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın müvekkili açısından husumet yokluğundan reddi gerektiğini, devir ve takasta muvazaa bulunmadığını, davacının ön alım hakkı sebebiyle tapu kaydının iptalini talep edemeyeceğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

3. Dahili davalı ... vekili; davalı ile aralarında muvazaalı bir işlem olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; dahili davalıların muvazaalı hareket ettikleri kanaatine varılarak davanın kabulüne, 4541 ada 110 parsel sayılı taşınmaz bakımından davalı ... Eğitim Kurumları A.Ş. adına kayıtlı olan 17/30 hissenin, davalı ... adına kayıtlı olan 1/5 hissenin, davalı ... adına kayıtlı olan 1/10 hissenin, şuf’a sebebiyle iptali ile davacı adına tapuya kayıt ve tesciline karar vermiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili, dahili davalı ... vekili ve dahili davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davalı ... Eğitim Kurumları A.Ş. vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davacının muvazaa iddialarını ispatlar nitelikte somut deliller sunmadığını, müvekkil şirketin anılan taşınmazı kendisine ait özel okul yatırımının otopark ihtiyacı için satın aldığını, daha sonra ihtiyacı kalmaması nedeni ile tapu iptali ve tescil istemli Konya 6. Asliye Hukuk Mahkemesindeki davayı kabul ettiğini, eldeki davayı ise cevap dilekçesi süresi içerisinde kabul ettiğini, bilirkişi raporunun eksik ve hatalı olduğunu, trampanın muvazaalı olmadığını, yargılama giderlerinden sorumlu tutulmamaları gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

2. Dahili davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davacının müvekkiline karşı hak ileri sürebilmesi için usulüne uygun önalım davası açması gerektiğini, davalı hisse aldığında tapuda herhangi bir kayıt olmadığını, bilirkişi raporunun eksik ve hatalı olduğunu, trampa yoluyla devir işleminin muvazaalı olduğuna dair davacının somut bir delil sunamadığını belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

3. Dahili davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; kendisinin ve dahili davalı ...'nın davada taraf olamayacağını, hak düşürücü sürenin geçtiğini, davacının muvazaa iddialarını ispatlar nitelikte somut deliller sunamadığını, takas edilen taşınmazların değerlerindeki nispetsizliğin araştırılmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine karar vermiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde dahili davalı ... vekilleri, dahili davalı ... vekilleri tarafından duruşma istemli, davalı vekili duruşma istemsiz temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

İstinaf dilekçesindeki beyanlarını tekrar ile hükmü temyiz etmişlerdir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, ön alım hakkına dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 4721 sayılı TMK'nın 732 ve devamı maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

17.100,00 TL Yargıtay duruşma vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,