Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2024/4513 K.2025/2381

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; dava konusu Muğla ili, ... ilçesi,...

Mahallesi, 203 ada 133 parsel sayılı taşınmazın 15.10.2003 başlangıç tarihli 10 yıllık kira sözleşmesi ile davacıya kiralandığını, 10 yıl dolduktan sonra kira sözleşmesinin aynı şartlarla süresinin uzadığını, sözleşmenin hususi şartlar başlığının 4. maddesinde dava konusu taşınmazın satılmasına karar verilmesi hâlinde kiracı olan davacıya öncelik tanınacağının kararlaştırıldığını, kira sözleşmesinin tapuya şerh edilmiş olduğunu, taşınmazın 1/3 hissesinin 02.09.2022 tarihinde davalı Hatice Berde Tekin tarafından 11.000.000,00 TL bedelle satın alındığını, davacıya bildirimde bulunulmadığını,

davacının ön alım hakkını kullanmasını engellemek maksadıyla taşınmazın satış bedelinin gerçek değerinin çok üstünde gösterildiğini ileri sürerek davalı adına kayıtlı 1/3 oranındaki payının iptali ile davacı adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmesi talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; taşınmazın kira sözleşmesinin düzenlendiği tarihte ..., ... ve ...'ın tapu malikleri olduğunu ve kira sözleşmesinin bu kişilerle yapıldığını, sözleşmenin 2003 yılında tapuya şerh edildiğini ve 10 yıllık sürenin 2013 yılında dolduğunu, kiralayanların tapuya ikinci bir 10 yıl için şerh vermediklerini, kira sözleşmesinin aynı şartlarla uzadığı iddia edilerek ön alım hakkının kullanılamayacağını ileri sürerek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı ile önceki malikler arasında 15.10.2003 başlangıç tarihli, 10 yıllık kira sözleşmesi imzalandığı ve bu sözleşmenin içeriğine göre davacıya sözleşmesel ön alım hakkı verildiğini, kira sözleşmesinin sona ermesiyle kira sözleşmesi aynı koşullarda uzatıldığı, bir süre sonra da taşınmazın davalıya satıldığını, kira sözleşmesinin içeriğine göre sözleşmenin 15.10.2003 başlangıç tarihli olduğu ve tapuya şerh edildiği,

kira sözleşmesinin 10 yılı doldurması üzerine taraflar arasındaki kira sözleşmesi devam ettiği, ancak kira sözleşmesi devam etse de 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 735. maddesine göre şerhin süresinin sona erdiği, şerh olmadan davalıya karşı ön alım hakkını kullanamayacağı, davacının muvaaza iddiası yönünden ise bilirkişi raporuyla belirlenen bedel ile satış bedeli arasında açık bir fark da olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesince verilen kararda usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle.

Mahkemece müvekkilinin ön alım hakkına ilişkin bir değerlendirme yapılmadığını, dava konusu sözleşmenin sadece bir kira sözleşmesi değil aynı zamanda bir yatırım sözleşmesi olduğunu, kira sözleşmesinin uzaması nedeniyle sözleşmede kararlaştırılan ön alım hakkının da uzadığını, davalı tarafın tapuda şerhi görmesine rağmen davacıya bildirimde bulunmayarak ön alım hakkını engellemek istediğini, müvekkilinin dava konusu taşınmaza yaptığı yatırımların çok yüksek olması nedeniyle zarara uğratıldığını, müvekkilinin ön alım hakkını kullanmasını engellemek için satış bedelinin çok yüksek gösterildiğini,

bilirkişi raporunda belirlenen değerin göz ardı edildiğini, delillerinin değerlendirilmediğini, İlk Derece Mahkemesince depo bedelinin yatırılması ve harcın tamamlanması için taraflarına verilen bir haftalık kesin sürenin adil yargılamanın ihlaline neden olacağını, makul olmadığını ileri sürerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının müvekkili lehine bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, ön alım hakkına dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir. 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR