Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2024/93 K.2024/5537

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaz hakkında devam eden ortaklığın giderilmesi davası bulunduğunu, taşınmaz üzerinde bulunan kömür eleme, depolama ve torbalama tesisinin davacıya ait olduğunu belirterek muhdesat iddialarının kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; açılan davayı kabul etmediklerini, dava konusu taşınmaz üzerindeki muhdesatın müvekkilinin ortağı olduğu dava dışı şirket tarafından meydana getirildiğini ve yerin davacıya yediemin olarak bırakıldığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davanın kısmen kabulüne, dava konusu 1323 ada 42 parsel sayılı taşınmazda yer alan ve 28.07.2021 tarihli fen bilirkişi raporunda B harfi ile ve sarı renkte gösterilen beton saha şeklindeki muhdesatın davacıya aidiyetinin tespitine, fazlaya ilişkin talebinin ise reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile özetle; dosya kapsamı ve dinlenen tanık anlatımlarına göre dava konusu 1323 ada 42 parsel sayılı taşınmaz üzerinde yer alan beton sahanın davacı tarafından yaptırıldığı, beton duvar ve diğer yapıların davacı tarafından meydana getirildiğinin ispatlanamadığı,

dava değerinin davalının payına isabet eden muhdesat değeri (zemin bedeli hariç) olup yargılama sonucunda hüküm altına alınacak nispi karar ve ilam harcının, yargılama giderlerinin ve taraflar yararına takdir edilecek vekalet ücretlerinin iş bu müddeabih esas alınarak hesaplanması gerektiği ve muhdesatın davacı tarafından meydana getirildiğinin tespit edilmesine karar verilmesi gerekirken davacıya aidiyetinin tespitine karar verildiği gerekçesiyle davacı vekili ve davalı vekilinin istinaf başvurularının kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına,

yeniden hüküm tesisine, davanın kısmen kabulüne, dava konusu 1323 ada 42 parsel sayılı taşınmazda yer alan ve 28.07.2021 tarihli fen bilirkişi raporunda B harfi ile ve sarı renkte gösterilen beton saha şeklindeki muhdesatın davacı tarafından meydana getirildiğinin tespitine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle;

a. Bölge Adliye Mahkemesi kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu,

b. Davalı tarafın dosyaya sunduğu dilekçelerinde tüm masrafların dava dışı şirket tarafından yapıldığını ikrar ettiğini,

c. Dava dışı şirket ile müvekkili arasında kömür eleme, torbalama ve depolama tesisinin kiralanması konusunda hukuki ilişki kurulduğu ve bu ilişkinin kanıtlandığını,

d. Davacı ile dava dışı şirket arasında yapılan 19.05.2006 tarihli sözleşme doğrultusunda kiracı şirketin kömür eleme, torbalama ve depolama tesisine yapacağı kalıcı işlerin masraflarını kira alacağından mahsup edeceğinin düzenlendiğini,

e. Sözleşme kapsamında yapılan beton zemin, beton duvar ve binalar için yapılan masraflarının kira alacağından düşüldüğünü,

f. Dava dışı şirket tarafından açılan alacak davalarının reddine karar verildiğini,

g. Kira sözleşmesi hükümlerinin, takiplerin ve ilamların içeriklerinin iyice araştırılması gerektiğini,

h. Beton duvar ve binalarında davacıya ait olduğunu beyan etmektedir.

2.Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle;

a. Davacı tarafından nispi istinaf harcı yatırılmamış ve yargılama giderleri ile vekalet ücreti istinaf sebebi yapılmamasına rağmen Bölge Adliye Mahkemesince davacı lehine vekalet ücreti artırıldığı gibi yargılama giderine de karar verildiğini,

b. Lehlerine hükmedilen vekalet ücretinin eksik hesaplandığını,

c. Davacının iddialarını kanıtlayacak herhangi bir belge, delil veya fatura sunmadığını,

d. Tanık anlatımlarının yeterli görülmesinin hukuka uygun bulunmadığını,

e. Davacının ispat yükünü yerine getirmediğini,

f. Sözleşmeye konu boş arazide, dava dışı ... Şirketinin 1999 yılından itibaren ticari faaliyet gösterdiğini, tüm makine ve ekipmanların haczedilerek davacıya yediemin olarak teslim edildiğini,

g. Davacı tanıklarının yanlı ve maddi vakıaya aykırı beyanlar verdiğini,

h. Dava konusu yapı, malzeme ve makinelerin (vekil edenin ortağı ve yetkilisi olduğu) Kazancıoğlu A.Ş’ye ait olduğunu gösteren faturaların dosyaya sunulduğunu,

i. Davacının kısmi feragatte bulunmasına rağmen bu kısım yönünden yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmediğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, muhdesatın tespiti istemine ilişkindir. 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddine,

2. Davalı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;

TMK'nın 684. maddesi; "...Bir şeye malik olan kimse, o şeyin bütünleyici parçalarına da malik olur...". TMK'nın 686. maddesi de; "...Bir şeye ilişkin tasarruflar, aksi belirtilmedikçe onun eklentisini de kapsar..." hükümlerini içermektedir.

Kural olarak tapuda pay satın alan kişinin TMK’nın 684 üncü maddesi gereğince taşınmaz üzerinde bulunan bütünleyici parçaların da maliki olduğunun kabulü gerekir.

Somut olayda, davacı ile dava dışı şirket arasında yapılan kira sözleşmesi kapsamında meydana getirilecek beton zemin değerinin kira bedelinden mahsup edileceği belirtilmiş ise de davalı sözleşme tarihinde dava konusu taşınmazda kayıt maliki değildir.

Davalı muhdesatın meydana getirilmesinden sonra dava konusu taşınmazda pay sahibi olmuş olup mülkiyet hakkı kapsamında üzerindeki muhdesat ile birlikte taşınmazı edindiğinin kabulü gerekir.

Öte yandan davacı tarafça yapının tamamen kendi emek ve parası ile yapıldığı da ispat edilememiştir.

Bu durumda; davacının, yeni pay malikine karşı açtığı muhdesatın tespiti davasının reddine karar verilmesi gerekir.

Açıklanan nedenlerle, davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Davacı vekilinin temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgililere iadesine,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,