Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2025/3359 K.2025/4175

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; ... Valiliği İl ... Komisyonunun 16.05.20 14... sayı ile ... ilçesi, ...

Köyünde bulunan mülkiyeti Hazineye ait 1 52... parsel, 1 59... parsel, 1 70... parsel, 1 87... ve 28 parseller, 1 88... , 4, 21, 22, 30, 31, 32, 33, 34... ada 2 parsel sayılı tarla vasfındaki toplam 15 adet taşınmazın mera yapılması hakkındaki kararın askıya çıkartılmasına karar verildiğini, adı geçen taşınmazların tarım arazisi olması ve ezelden beri tarım arazisi olarak kullanılmaları, taşınmazlar ile mevcut meralar arasında hiçbir fiziki bağın bulunmaması, ...

Mahallesinde bulunan meraların hayvan varlığına yetecek miktarda olması, taşınmazların bulunduğu alanın tamamen tarım yapılan taşınmazlarla çevrili bulunması ve mevcut meralar ile herhangi bir fiziki bağının bulunmaması, ayrıca 1 52... parsel numaralı taşınmazın ise İl Emniyet Müdürlüğünce Özel Harekat Şube Müdürlüğünün idari ve eğitim binaları yapılmak üzere tahsis talebinin bulunması ve diğer taşınmazların ise tarım yapılmak suretiyle kullanan şahıslar tarafından 6192 sayılı Kanunun 12 inci maddesi hükümlerince satış taleplerinin bulunması sebebiyle, İl Mera Komisyonunun 16.05.2014 tarih ve 409 sayılı kararın ... ilçesi, ...

Köyünde bulunan 15 adet Hazine taşınmazının mera yapılmasına dair verilen kısmının iptali amacıyla yapılan itirazın reddine dair verilen 22.08.20 14... sayılı Mera Komisyon kararının belirtilen (6. bend) kısmının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; dava şartları başlıklı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1-h davacının dava açmakta hukuki yararının bulunması hükmünü içerdiğini, davacı her ne kadar davaya konu parsellerin mera olarak tespitine ilişkin askı kararına itirazının reddi üzerine söz konusu davayı açmış olsa da, davacının davaya konu itiraz sonucunda kazanacağı bir menfaatinin olmadığını, zira mera alanları kamu yararına oluşturulmuş alanlar olup davacı Hazine de Devletin bir organı olarak özünde kamu menfaati için var olan bir kurum olduğunu,

davacının ilgili parsellerin mera olarak tespitinin menfaatini ne suretle etkilediğini somut olarak ortaya koyamadığını, varsayımlara dayanarak söz konusu davayı ikame ettiğini, ...

Bölgesi ve davaya konu parsellerin bulunduğu bölgede hayvancılık faaliyetlerinin yoğun olarak gerçekleştiğini, söz konusu bölgede mera alanlarının hayvanların yem ihtiyacını karşılamada yetersiz olduğunu, iligili parsellerin çevrede bulunan meralara yakınlığı nedeniyle zemin olarak otlatma bütünlüğünün sağlanacağını, bölgenin mera bitki türüyle kaplanmasının erozyonu önleyeceğinin, alanında uzman kişilerce seçilmiş heyet vasıtasıyla tespit edildiğini, İl Müdürlüğünün tahsis talebinin ise tahsis amacının değiştirilmesi suretiyle karşılanabileceğinin 4342 sayılı Mera Kanunu'nun hükümleriyle sabit olup,

ayrıca İl Emniyet Müdürlüğünün talebinin alternatif alanlarla da karşılanabileceğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. BOZMA ÖNCESİ YARGILAMA AŞAMALARI

1.Marmaraereğlisi Asliye Hukuk Mahkemesinin 27.09.2018 tarihli ve 2014/394 Esas, 2018/308 Karar sayılı kararıyla davanın kısmen kabulü ile ... Valiliği İl Mera Komusyonunun 16.05.2014 tarihli ve 409 sayılı kararının, ... ili, ... ilçesi, ... Köyü, 1 52... parsel, 1 59... parsel, 1 70... parsel ve 3 31... parsel yönünden iptaline; diğer parseller açısından açılan davanın reddine karar verilmiş olup bu karar karşı taraf vekilleri tarafından ayrı ayrı istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

2.İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin 25.04.2019 tarihli ve 2019/293 Esas, 2019/779 Karar sayılı kararıyla taraf vekillerinin istinaf başvurularının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

3.Marmaraereğlisi Asliye Hukuk Mahkemesinin 22.02.2022 tarihli ve 2019/188 Esas, 2022/52 Karar sayılı kararıyla davanın kısmen kabulü ile ... Valiliği İl Mera Kosisyonunun 16.05.2014 tarihli ve 409 sayılı kararının, ... ili, ... ilçesi, ... köyü, 1 52... parsel, 1 59... parsel, 1 70... parsel ve 3 31... parsel yönünden iptaline; diğer parseller açısından açılan davanın reddine karar verilmiş olup bu karar karşı taraf vekilleri tarafından ayrı ayrı istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

4.İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin 12.04.2023 tarihli ve 2022/2751 Esas, 2023/897 Karar sayılı kararıyla istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri tarafından ayrı ayrı temyiz isteminde bulunulmuştur.

2.Yargıtay 7. Hukuk Dairesinin 10.06.2024 tarihli ve 2023/3718 Esas, 2024/3307 Karar sayılı kararındaki "...... tarafından verilen 14.10.2016 havale tarihli cevabi yazısına göre; taşınmaz hakkında henüz mera tahsis kararının alınmadığı, eldeki dava sonucunun beklenildiğinin anlaşıldığı, dava konusu taşınmazların bulunduğu yerde tamamlanmış bir komisyon çalışmasının bulunmadığı, bu tür davalarda pasif husumetin lehine tahsis yapılan köy ya da belediyeye ait olduğu, bu durumda davacı aleyhine alınmış herhangi bir mera tahsisi bulunmadığından davacının dava açmakta hukuki yararının olmadığı,

tahsis kararı olmadığı için de davanın pasif husumet olarak kime yöneltilmesi gerektiğinin de belirsiz olduğu..." gerekçesiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B.Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar Marmaraereğlisi 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 09.01.2025 tarihli ve 2024/453 Esas, 2025/15 Karar sayılı kararındaki "...eldeki davada henüz alınmış bir mera tahsis kararı olmadığı gözetildiğinde davacının dava hakkının kullanılmasında hukuki yararının bulunmadığı, hukuki yararın dava şartı olması nedeniyle davanın her aşamasında hakim tarafından re'sen gözetilmesinin gerektiği ve davacının şu aşamada eldeki davayı açmakta hukuki yararının bulunmadığı..." gerekçesiyle davanın hukuki yarar yokluğundan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili, - Kararın eksik inceleme sonucu verildiğini, - Açılan davada hukuki yararın bulunduğunu, - Birinci sınıf tarım arazilerinin mera yapılacak olmasının bu taşınmazların ekonomik anlamda değer kaybetmesine sebep olacağını ileri sürerek hükmün bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, mera komisyon kararının iptali istemine ilişkindir. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA, Harçlar Kanununun 13/j maddesi gereğince Hazine harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,