Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2025/450 K.2025/2054

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar davacı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Davacı vekili; davalıların 880, 881 ve 882 sayılı mera parsellerini sürüp ekerek vasfını bozduklarını, Çankırı Valiliğinin 26.04.2004 tarihli kararı ile davalılar hakkında men kararı verildiğini ileri sürerek; 92.629,00 TL tazminatın men karar tarihi olan 26.04.2004 tarihinden itibaren yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

2. Birleştirilen davada davacı vekili; davalı ...'ın 880 sayılı mera parselinin 6.325 metrekarelik alanı ve tapulama harici 88.063 metrekare alanı sürüp ekerek vasfını bozduğunu, Çankırı Valiliğinin 26.04.2004 tarihli kararı ile davalı hakkında men kararı verildiğini belirterek; 25.802,00 TL tazminatın men karar tarihi olan 26.04.2004 tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar, dava konusu mera parsellerine tecavüz etmediklerini belirterek; davanın reddini savunmuşlardır.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda; “davanın kısmen kabulüne, 92.627,33 TL tazminatın men karar tarihi olan 26/04/2004 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine; birleştirilen 2004/607 Esas sayılı dava dosyası yönünden davanın kısmen kabulü ile 14.070,48 TL tazminatın men karar tarihi olan 26/04/2004 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine” karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince temyiz isteminde bulunulmuştur.

2. Dairemizce; “Mahkemece davalıların dava konusu merada kullandıkları alanın yüz ölçümü şüpheye yer bırakmayacak şekilde belirlenerek tazminat hükmedilmesi gerekirken eksik inceleme ile hüküm kurulmasının hatalı olduğu; ayrıca 16.08.2008 tarihli raporda meranın kullanımının 5 yıl önce terk edilmesiyle eski bitki popülasyonuna kavuşmamasına rağmen meranın %50-%60 eski haline yaklaştığı belirtildiği halde bu hususun mahkemece dikkate alınmadığı, aradan geçen süre dikkate alınarak mahallinde yeniden keşif yapılarak meranın eski hale gelip gelmediğinin belirlenmesi, kısmen eski hale gelmiş ise eski hale gelmeyen kısım hakkında eski hale getirme bedelinin hesaplanması gerektiği gözetilmeden hüküm kurulmasının doğru görülmediği” gerekçesiyle hüküm bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemece bozma kararına uyularak yapılan yargılama sonucunda yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; “dosya içerisinde bulunan ve bozma öncesi alınan 04.02.2019 tarihli fen bilirkişileri tarafından hazırlanan raporda 26.04.2004 tarihli Valilik men kararına konu yerlerle ilgili krokilerin hatalı olduğu, Hamzalı yolu olarak bilinen yolun kadastro paftasındaki yeri ile zeminde mevcut olan yerinin farklı olduğu, bu yol etrafında bulunan parsel sınırlarında da zemin durumu ile pafta durumu arasında uyumsuzluk olduğu,

05/05/2023 tarihli keşif sonucu fen bilirkişisi ve Harita Mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenen 26/10/2023 tarihli rapor ile davaya konu 66 ve 67 ve 140 ada, 87 parseli de kapsayan ...

Köyü Hava fotoğrafları ve çakıştırılmış paftaları incelendiğinde söz konusu parsellerin bulunduğu alanda pafta ve zemin uyumsuzluğu olduğunun net bir şekilde görüldüğü, uyumsuzluk olmasının sebebinin ise tesis kadastrosunda parsellerin sınırlandırmalarının hatalı olarak yapılması ve yenileme kadastrosu çalışmalarında bu hatanın dikkate alınmayarak aynen eski paftası esas alınarak sınırlandırmalarının yapılması olduğu,

Çankırı Kadastro Müdürlüğü tarafından pafta zemin uyumsuzluğu tespit edilerek teknik paftanın yetersiz olması ve zemin durumunu doğru yansıtmadığından 3402 sayılı Kanunun 41. maddesine göre düzeltme yapılmak üzere çalışmalar yapılmış olup, ilgilileri tarafından Çankırı Sulh Mahkemesinde düzeltmeye itiraz edilerek 2018/365 Esas numarası ile dava açıldığı, dava dosyası içerisinde mevcut Harita Genel Komutanlığından temin edilmiş CD ortamındaki 1953, 1990, 2008, 2013 ve 2021 yıllarına ait hava fotoğrafları, kadastro pafta sınırları ve keşif günü zemindeki ölçüm ve gözlemler ışığında 147 ada, 66 ve 67 ve 140 ada, 87 parseli de kapsayan ...

Köyü Hava fotoğrafları ve çakıştırılmış güncel paftaları incelendiğinde mera parselleri içerisinde bulunan krokilerde A,B,C,D,E,F,G,H,,K,L,M,N,P,R,S,TU ve V ile gösterilen alanlarda tarımsal amaçlı kullanımın devam ettiği, mera parsellerine yukarıda harflendirilen taşkın kullanımların taşınmazların zemin kullanımı ile mevcut kadastro durumu arasındaki uyumsuzluktan kaynaklandığı, 05/05/2023 tarihli keşifte tarımsal amaçlı kullanım tespit edilen alanların dışında kalan yerlerin 02/11/2023 tarihli bilirkişi raporu ile de tespit edildiği üzere mera halini aldığı,

bu alanların mera vasfına dönüştüğü, mahalli bilirkişi beyanları ve dosya kapsamından ekili alanların davalılar tarafından ekildiğinin, bir başka ifade ile davalılar tarafından meraya tecavüz edildiğinin kanıtlandığından söz etme olanağı bulunmadığından uyuşmazlığın nedeninin mera ve çevresindeki taşınmazların zemin kullanımı ile mevcut kadastro durumu arasındaki uyumsuzluktan kaynaklandığı, meranın eski haline kavuşarak mera vasfını aldığı” gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı ... vekili temyiz dilekçesinde; bozma sonrasında alınan ziraat ve fen bilirkişi raporları ile keşifte Mahkeme gözleminde mera vasfının bozulduğunun görüldüğünün tespit edildiğini, kısmen hububat ekildiğinin belirlendiğini, Kadastro Kanunu'nun 41. maddesine göre yapılan düzenlemenin iptali istemiyle açılan Çankırı Sulh Hukuk Mahkemesinin 2018/365 Esas No.lu dosyasının bekletici mesele yapılması yönündeki taleplerinin kabul edilmediğini, asıl ve birleştirilen davalar için ayrı ayrı hüküm kurulmadığını, davacı ... Hazinesi aleyhine harca hükmedildiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, mera parselinin eski hale getirilmesi talebine dayalı tazminat istemine ilişkindir.

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı ... vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Mahkemece yanılgılı değerlendirme ile davacı ... Hazinesinin harçtan muaf olmasına karşın, her ne kadar hükmün 2. bendinde bu hususa değinilerek harç alınmasına yer olmadığına karar verilmiş olsa da hüküm fıkrasının 4 ve 5. bentlerinde davacı aleyhine harca hükmedilmiş olması doğru görülmemiştir. Ancak bu husus hükmün bozulmasını gerektirmiş ise de, yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı HMK’nın geçici 3. maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı HUMK’un 438. maddesinin yedinci fıkrası gereğince hüküm sonucunun aşağıdaki şekilde düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir

VI. KARAR