Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2025/935 K.2025/1661

2.... vekili Avukat ... 3. ...Belediye Başkanlğı vekili Avukat ... 4. ... vd.

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ...’ün davacıya olan borcundan dolayı hakkında icra takibi başlatıldığını, borçlunun miras bırakanından intikal eden dava konusu 32 ada 27 parsel sayılı taşınmazda borçlunun hissesine alacak nedeniyle haciz konulduğunu ve icra mahkemesinden ortaklığın giderilmesi davası açmak üzere yetki verildiğini belirterek, dava konusu taşınmaz üzerindeki ortaklığın satış yoluyla giderilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Bir kısım davalı; dava konusu taşınmaz üzerindeki ortaklığın aynen taksim, mümkün olmaması hâlinde satış yolu ile giderilmesini istemiştir. 2. Davalı ...; dava konusu taşınmaz üzerindeki evin ve ağaçların kendisine ait olduğunu beyan ederek muhdesat iddiasında bulunmuştur.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 13.11.2013 tarihli kararıyla davanın kabulüne, dava konusu taşınmaz üzerindeki ortaklığın satış suretiyle giderilmesine, satış bedelinin %45'inin davalı ...'e, kalan satış bedelinin tapu kaydındaki payları oranında hissedarlara ödenmesine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Mahkemenin 13.11.2013 tarihli kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz başvurusunda bulunulması üzerine Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 22.10.2019 tarihli kararıyla; davalı ... Öztürk’e aidiyetine karar verilen muhdesatlar yönünden gerekirse yeniden keşif yapılıp bilirkişilerden denetime elverişli rapor alınarak muhdesat oranının hesaplanması, diğer muhdesatlar yönünden muhdesat iddiasında bulunulması hâlinde, muhdesat iddiasında bulunan tarafa dava açmak üzere süre verilmesi gerektiği gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davaya dayanak icra dosyasının zamanaşımı nedeniyle kapandığı ve SEKA'ya gönderildiği, bu nedenle güncel bir borçtan bahsedilemeyeceği, ortaklığın giderilmesine karar verilebilmesi için borcun devam ediyor olması gerektiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; icra dosyasının ihya edilmesinin mümkün olduğunu, alacağın ödemeyle ortadan kalkmadığını, yargılamaya devam edilerek ortaklığın giderilmesine karar verilmesi gerektiğini, Mahkemece bozma ilâmına uyulduğunu, verilen yetki devam ettiği sürece icra dairesinin takip dosyasını işlemden kaldırmasının ve fiziki dosyayı muhafaza etmemesinin davaya etkisi olmadığını ileri sürerek ve re'sen gözetilecek sebeplerle kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık; 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 121. maddesi uyarınca alınan yetki belgesine dayalı olarak açılan ortaklığın giderilmesi istemine ilişkindir. 4473 sayılı Yangın, Yersarsıntısı, Seylâp veya Heyelan Sebebiyle Mahkeme ve Adliye Dairelerinde Ziyaa Uğrayan Dosyalar Hakkında Yapılacak Muamelelere Dair Kanun'un (4473 sayılı Kanun) 18. maddesinde; "İcra dosyalarının yenileme muamelesi yazılı deliller ve vesikalar üzerine icra ve iflas tetkik mercii vazifesini gören icra hâkimleri tarafından yapılır. Tetkik mercii icabında zayi olan delilleri tespit için şahit de dinleyebilir" düzenlemesi yer almaktadır.

Yerleşik Yargıtay İçtihatları ve Adalet Bakanlığı Hukuk İşleri Genel Müdürlüğü genelgeleri uyarınca anılan Kanun hükmü, başka nedenlerle kaybolan icra dosyalarının ihyası hakkında da kıyasen uygulanır.

Bu genelgeye göre, öncelikle zayi olduğu ileri sürülen dosyanın ilgili mahkeme veya icra dairelerinin kalem ve arşivinde titizlikle aranması, bulunamadığı takdirde düzenlenecek tutanağın onaylı bir suretinin Bakanlığa gönderilmesi, Bakanlıkça dosyanın yenilenmesine karar verilmesi hâlinde, bu kararın bir an önce mahallinde mutat vasıtalarla neşir ve ilân edilmesinin sağlanması, dosyanın yenilenmesine ilişkin kararın Bakanlıkça yaptırılacak Resmî Gazete ile ilânı ve kıyasen mahallinde yapılacak olan ilândan sonra,

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 150. maddesi hükmünün uygulanabileceği, dava dosyaları ile icra dosyalarının zayi olması durumunda 4473 sayılı Kanun'un 3. maddesinde belirtilen kişilerin dosyanın ihyası talebi üzerine; ziyaa uğrayan dosyaların yenilenmesi için gereken işlemlerin yapılması gerektiği belirtilmiştir.

Dosya içeriğinden; İstanbul Anadolu 14. İcra Dairesince, 2005/2623 Esas sayılı icra dosyasının 10 yıllık zamanaşımına uğraması nedeniyle 01.10.2020 tarihinde SEKA'ya gönderildiği, anılan dosyanın imha edilecek 2005 yılına ait esas dosyalar listesinde yer aldığı anlaşılmaktadır.

Mahkemece, her ne kadar icra dosyasının imha edilmiş olması nedeniyle davanın reddine karar verilmiş olsa da yöntemine uygun olarak imha edilen icra dosyaları hakkında da 4473 sayılı Kanun'un 18. maddesi uygulanarak anılan dosyanın ihyasının mümkün olması nedeniyle, davacı tarafa icra dosyasının ihyası için süre ve imkân verilmesi gerekirken bu husus gözardı edilerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmediğinden hükmün bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR