Yargıtay 8. Ceza Dairesi E.2021/17259 K.2023/5811

Şüphelilerin işlediği iddia olunan kumar oynanması için yer ve imkan sağlama suçunun seri muhakeme usulüne tabi olduğu gerekçesiyle Bigadiç Cumhuriyet Başsavcılığının 30.01.2020 tarihli seri muhakeme usulü bilgilendirme tutanağı hazırlanmıştır. Şüphelilerin seri muhakeme usulünün uygulanmasını istemediklerini beyan etmeleri üzerine, Bigadiç Cumhuriyet Başsavcılığının 03.02.2020 tarihli iddianamesiyle kumar oynanması için yer ve imkan sağlama suçundan cezalandırılmaları talebiyle kamu davası açılmıştır.

Bigadiç Asliye Ceza Mahkemesinin 11.02.2020 tarihli iddianamenin değerlendirilmesi kararı ile şüphelilere usulüne uygun seri muhakeme usulü teklifi yapılmadığı gerekçesiyle iddianamenin 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 174 üncü maddesinin birinci fıkrasının c bendi uyarınca iadesine karar verilmiştir.

Bigadiç Cumhuriyet Başsavcılığınca, 14.02.2020 tarihinde iddianamenin iadesi kararına itiraz edilmiştir. İtiraz üzerine, Balıkesir 1.Ağır Ceza Mahkemesinin 05.06.2020 tarihli kararıyla, iddianamenin iadesi kararının kaldırılmasına kesin olarak karar verilmiştir. Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 12.07.2021 tarihli ve 2020/15115 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 23.09.2021 tarihli ve KYB-2021/94651 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 23.09.2021 tarihli ve KYB-2021/94651 sayılı kanun yararına bozma isteminin;

“5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 250. maddesinde yer alan; "(2) Cumhuriyet savcısı veya kolluk görevlileri, şüpheliyi, seri muhakeme usulü hakkında bilgilendirir.

(3) Cumhuriyet savcısı tarafından seri muhakeme usulünün uygulanması şüpheliye teklif edilir ve şüphelinin müdafii huzurunda teklifi kabul etmesi hâlinde bu usul uygulanır." düzenlemeleri ile Ceza Muhakemesinde Seri Muhakeme Yönetmeliğinin 10. maddesinde yer alan "(1) Cumhuriyet savcısı seri muhakeme usulünün uygulanmasını teklif etmeden önce şüpheliyi bu usul hakkında bilgilendirir.

Bilgilendirme; a) İsnat edilen eylem, eylemin oluşturduğu suç ile bu suçun seri muhakeme usulü kapsamına girdiği, b) Kamu davasının açılması için yeterli şüphenin bulunduğu, c) Özgür iradesiyle ve müdafi huzurunda kabul ettiği takdirde bu usulün uygulanacağı ve belirlenecek temel cezanın yarı oranında indirileceği, ç) Cumhuriyet savcısı tarafından teklif edilen yaptırım hakkında talep doğrultusunda mahkemenin hüküm kuracağı, bu hükme karşı itiraz kanun yoluna başvurabileceği, d) Teklifin kabulünün ancak müdafi huzurunda gerçekleştirilebileceği, seçtiği bir müdafi yoksa istemi aranmaksızın kendisine bir müdafi görevlendirileceği,

e) Mahkeme tarafından hüküm kuruluncaya kadar her aşamada seri muhakeme usulünden vazgeçebileceği, f) Mahkemece verilen hükmün adli siciline kaydedileceği, g) Bu usulün uygulanmasını kabul etmediği takdirde genel hükümlere göre hakkında iddianame düzenlenerek kamu davası açılacağı, ğ) Genel hükümlerin uygulanmasına geçilmesi halinde, seri muhakeme usulünü kabul ettiğine ilişkin beyanları ile bu usulün uygulanmasına dair diğer belgelerin, soruşturma ve kovuşturma işlemlerinde delil olarak kullanılamayacağı, hususlarını kapsar.

(2) Seri muhakeme usulünün uygulanması Cumhuriyet savcısı tarafından şüpheliye teklif edilir; şüpheliye uygulanacak yaptırımların neler olduğu açıklanır." şeklindeki düzenlemeler nazara alındığında, seri muhakeme usulü uygulanırken Cumhuriyet Savcısı tarafından şüpheliyi davet ve bilgilendirme aşamalarını müteakip, hazırlanan teklif tutanağının şüpheliye uygulanacak yaptırımların somut olarak ne olacağını açıkça içermesi gerektiği (ceza, varsa güvenlik tedbiri ve uygulanması benimsenmişse hükmün açıklanmasının geri bırakılması,

seçenek yaptırım veya hapis cezasının ertelenmesi gibi), aksi halde usulüne uygun yapılmış bir seri muhakeme teklifinden bahsedilemeyeceği, dosya kapsamına göre, şüpheliler ... ve ...'a seri muhakeme usulü hakkında bilgilendirme yapılarak 30/01/2020 ve 31/01/2020 tarihli bilgilendirme tutanaklarının şüpheliler tarafından imzalandığı, ancak teklif aşamasında açıkça taraflara uygulanacak yaptırımlar belirlenmeksizin "bilgilendirme aşamasından sonra seri yargılama usulünün uygulanmasını reddettiğine dair tutanak" adında şüphelilerce teklifi reddettiklerine ilişkin 30/01/2020 ve 31/01/2020 tarihli tutanakların imzalandığı,

böylelikle şüphelilerin seri muhakeme usulü uygulanması halinde kendilerine uygulanacak yaptırımların açıkça neler olduğunu bilmeksizin teklifi reddetmeleri halinde Esas No : 2021/17259

yukarıda anılan düzenlemeler uyarınca usulüne uygun yapılmış bir seri muhakeme teklif aşamasından söz edilemeyeceği cihetle, Bigadiç Asliye Ceza Mahkemesince usul ve yasaya aykırı olarak teklif yapılmadan tutanak tanzim edildiği gerekçesiyle verilen iddianamenin iadesi kararının yerinde olduğu gözetilmeden, merciince itirazın reddi yerine, yazılı şekilde itirazın kabulü ile iddianamenin iadesi kararının kaldırılmasına karar verilmesinde isabet görülmemiştir." Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

1.5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 174 üncü maddesinin birinci fıkrasının c bendinde "Önödemeye veya uzlaştırmaya ya da seri muhakeme usulüne tâbi olduğu soruşturma dosyasından açıkça anlaşılan işlerde önödeme veya uzlaştırma ya da seri muhakeme usulü uygulanmaksızın düzenlenen iddianamenin Cumhuriyet Başsavcılığına iadesine karar verilir." denilmektedir.

2.Aynı Kanunun 250 nci maddesinin üçüncü fıkrası "Cumhuriyet savcısı tarafından seri muhakeme usulünün uygulanması şüpheliye teklif edilir ve şüphelinin müdafii huzurunda teklifi kabul etmesi hâlinde bu usul uygulanır." şeklinde düzenlenmiştir.

3.Somut olayda, şüpheliler ... ve ...'un bilgilendirme aşamasından sonra seri yargılama usulünün uygulanmasını reddettiğine dair 30.01.2020 ve 31.01.2020 tarihli tutanakların Cumhuriyet Savcısı huzurunda şüpheliler tarafından imzalanması ile usul işlemlerinin tamamlanmasını müteakip genel usuller doğrultusunda Bigadiç Cumhuriyet Başsavcılığınca 03.02.2020 tarihinde iddianamenin düzenlendiği anlaşılmakla, hukuka uygun şekilde düzenlenen iddianamenin iadesi kararına yönelik itirazın kabulüne karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığından, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.

III. KARAR