Yargıtay 8. Ceza Dairesi E.2022/3586 K.2022/17296

Gereği görüşülüp düşünüldü:

1-Sanık ... hakkında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma, kasten yaralama, tehdit suçlarından kurulan hükümlere yönelik temyiz isteminin incelenmesinde;

UYAP ortamından alınan nüfus kayıt örneğine göre sanığın hükümden sonra 02.04.2015 tarihinde öldüğünün belirlenmesi karşısında; bu husus araştırılarak hakkındaki kamu davalarının 5237 sayılı TCK'nın 64. ve 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddeleri gereğince ölüm nedeniyle düşürülmesi hususunun mahallince değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Yasaya aykırı, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan sair yönleri incelenmeksizin hükümlerin bu sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/l. maddesi gereğince uygulanması gereken CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA,

2-Sanık ... hakkında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma, kasten yaralama, tehdit suçları ve sanık ... hakkında tehdit suçundan kurulan hükümlere yönelik temyiz isteminin incelenmesinde;

Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin adil yargılanma hakkına ilişkin 6/3-a maddesine göre resmi merciiler taafından bir suç isnadına maruz kalan kişi, kendisine karşı yöneltilen suçlamanın niteliği ve sebebinden en kısa sürede, anladığı bir dilde ve ayrıntılı olarak öğrenme hakkına sahiptir.

CMK'nın 225/1. maddesine göre "Hüküm, ancak iddianamede unsurları gösterilen suça ilişkin fiil ve fail hakkında verilir."

CMK'nın 170. maddesi uyarınca iddianamede, maddede yazılı diğer unsurların yanında "yüklenen suç ve uygulanması gereken kanun maddeleri", "suçun işlendiği yer, tarih ve zaman dilimi", "suçun delilleri" gösterilip, yüklenen suçu oluşturan olaylar, mevcut delillerle ilişkilendirilerek açıklanır. İddianamenin sonuç kısmında, işlenen suç dolayısıyla ilgili kanunda öngörülen ceza ve güvenlik tedbirlerinden hangilerine hükmedilmesinin istendiği yani hangilerine göre cezalandırılmasının talep edildiği açıkça belirtilmelidir.

CMK'nın 174/4. maddesine göre 15 günlük süre içinde iade edilmeyen iddianamenin kabul edilmiş sayılacağı hükme bağlanmış ise de; bu belgenin iddianamenin zorunlu unsurlarını taşımaması halinde, kabulü ya da süresi içinde iade edilmemesi ona iddianame olarak hukuki geçerlilik sağlamaz.

Kanuni düzenlemelerde açıkça belirtildiği gibi, hükmün konusu iddianamede gösterilen eylemdir. Ayrıntıları Yargıtay Ceza Genel Kurulunun Dairemizce de benimsenen 21.02.2012 gün 4/570-51 sayılı kararında açıklandığı üzere, soruşturma evresinde elde ettiği kanıtlardan ulaştığı sonuca göre iddianameyi hazırlamakla görevli iddia makamı, CMK'nın 225/1. maddesi uyarınca kovuşturma aşamasının sınırlarını belirlemektedir.

Bu nedenle iddianamenin ayrıntılı olması, sanığa yüklenen fiilin nelerden ibaret olduğunun hiçbir duraksamaya meydan vermeyecek şekilde açıklanması zorunludur. Sanık sorgusundan önce iddianame okunduğunda yüklenen suçun ne olduğunu anlamalı ve buna göre savunmasını yapabilmeli, fiille ilişkilendirilen kanıtlara karşı kendi kanıtlarını sunabilmelidir. İşlendiği iddia edilen fiil ve yüklenen suç belirsiz olmamalı açık ve net olarak anlaşılmalı, savunma hakkı kısıtlanmamalıdır.

İsnat edilen suçun dayanağı olan maddi olaylar (fiil) hakkında sanığın bilgilendirilmemesi, Avrupa İnsan Hakları sözleşmesinin 6/3-a maddesinin açıkça ihlalidir.

Bu açıklamalar ışığında, iddianamede bulunması gereken "unsurları gösterilen suça ilişkin fiil" ile "Yüklenen suçu oluşturan olayların, mevcut delillerle ilişkilendirilerek açıklanması" şeklindeki zorunlu unsurları taşımayan ve mağdur ile sanık ifadesinin doğrudan yazıya alıntılandıktan sonra, "şüphelinin müsnet suçtan cezalandırılmasını" talep eden, bu nedenle de suç yükleme özelliği bulunmayan 05/09/2014 tarih, 2014/24993 soruşturma ve 2014/10985 Esas sayılı iddianame vasfi taşımadığı anlaşılan belgeye istinaden Anayasanın 90. maddesi yollamasıyla Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin adil yargılamayı düzenleyen 6. ve CMK'nın 170. ve 225. maddelerine aykırı olarak yargılamaya devamla yazılı şekilde karar verilmesi,