Davacı vekili, kadastro çalışmaları sırasında Hazine adına tespit edilen 183 ada 314 parsel sınırları içerisinde kalan yaklaşık 45.000 m2 yüzölçümündeki taşınmaz üzerinde önce babası, bilahare de müvekkilinin zilyet olduğunu açıklayarak dava konusu taşınmaz bölümünün tapu kaydının iptaliyle müvekkili adına tapuya tesciline karar verilmesini istemiş, davalı Hazine vekili, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
Mahkemece, davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiş, hükmün kabule ilişkin bölümü davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Mahkemece, taşınmazın bulunduğu yere ait hava fotoğrafları ile memleket haritası getirtilerek keşif mahallinde uygulanmış ise de, yapılan araştırma ve inceleme karar vermeye yeterli değildir. Bir arazinin kullanım süresi ve niteliği ile üzerinde imar ihya işlemlerinin tamamlandığı tarihi en iyi belirleme yöntemi hava fotoğraflarıdır. Bu hava fotoğraflarının kadastrodan önceki geçmiş yıllara ait en az iki ayrı zamana ilişkin olması gerekir.
Bu konuda sağlıklı bir yargıya ulaşmak için kadastro tespitinin yapıldığı 30.05.2002 tarihinden geriye doğru 20-25 yıl öncesine ait 1980-1982 yılları arası 1/20000 veya 1/25000 ölçekli stereoskopik hava fotoğraflarının istenilmiş olması ve bu fotoğrafların stereoskop aletiyle incelenmesi gerektiği, ayrıca iki ayrı tarihte çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğrafı bir stereoskop altında incelenirse arazinin üç boyutlu görüleceği taşınmazın sınırlarının belirlenebileceği ve bu amaçla ekilemeyen bakir alanların net bir biçimde tespitinin yapılabileceği uzman öğretim üyelerinin yayınlarındaki görüşleridir.
(Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Öğretim Üyeleri Prof.Dr.Sadık Usta, Doç.Dr.Cihat Kütük, Doç.Dr.Mahmut Yüksel’in bu konudaki açıklamaları.) Mahkemece uyuşmazlığın net bir biçimde çözüme kavuşturulabilmesi için gerekli bulunan hava fotoğraflarından harita mühendisi bilirkişi dinlenilmek suretiyle gereği gibi yararlanılmamıştır.
Mahkemece yapılacak iş; taşınmaz üzerinde kamulaştırma şerhi bulunması nedeniyle kamulaştırma harita ve belgeleri istenilerek öğretim üyesi seviyesinde Ziraat Fakültesi Toprak Bölümünden Ziraat mühendisi, bir harita veya kadastro mühendisiyle, bir jeologdan oluşacak üç kişilik uzman bilirkişi kurulu marifetiyle tespit tarihinden geriye doğru 20-25 yıl öncesine ait ve iki ayrı tarihte çekilmiş stereoskopik hava fotoğraflarının getirtilip stereoskop aletiyle yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda inceleme yaptırılarak taşınmazın niteliği ve kullanım süresinin belirlenmesi,
taşınmazın kamulaştırma sınırları içerisinde kalıp kalmadığının tespitine çalışılması gerekir. Şahit ve bilirkişi sözleri ilmi esaslara göre hazırlanan bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli, taşınmaz üzerinde imar-ihya işlemlerine başlandığı ve tamamlandığı tarihle tarımsal amaçlı zilyetliğin başlangıç tarihi, taşınmazın niteliği ayrı ayrı belirlendikten sonra iddia ve savunma çerçevesinde değerlendirme yapılıp karar verilmelidir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı Hazine vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle eksik incelemeye dayalı hükmün kabule ilişkin bölümünün HUMK.nun 428.maddesi uyarınca BOZULMASINA,18.03.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.