Davacı ... vekili, evlilik içinde vekil edeninin kazandığı paralarla alınan ve davalılardan boşanılan eş Şerife adına tapuya tescil edilen 640 ada 9 parselde kayıtlı ev ve arsası üzerinde hakkı bulunduğunu, bu taşınmazın yarısı vekil edenine ait olup Şerife tarafından mal kaçırmak amacı ile diğer davalı ...’e anlaşmalı şekilde satıldığını açıklayarak satışın iptali ile taşınmazın yarı hissesinin vekil edeni adına tapuya tesciline karar verilmesini istemiştir.
Davalı ... vekili, taşınmazın vekil edeninin ailesi tarafından alındığını ve daha sonra ihtiyacı sebebiyle satıldığını açıklayarak, diğer davalı ... ise; taşınmazı parasını ödeyerek aldığını açıklayarak davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
Mahkemece, davacı tarafın dava konusu taşınmaza katkısı bulunduğuna veya satış işleminin davacıdan mal kaçırmak amacı ile muvazaalı yapıldığına ilişkin davayı ispata yarar delil elde edilemediğinden davanın reddine karar verilmesi üzerine; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.
Taraflar 19.4.1993 tarihinde evlenmiş, 8.10.2008 tarihinde açılan boşanma davasının kabulüne ilişkin hükmün 6.7.2009 tarihinde kesinleşmesiyle boşanmışlardır. Eşler arasında başka mal rejimi seçilmediğinden 01.01.2002 tarihine kadar mal ayrılığı (743 sayılı TKM. nin 170. m), bu tarihten mal rejiminin sona erdiği boşanma davasının açıldığı tarihe kadar (4721 sayılı TMK.nun 225/2. m) yasal mal rejimi olan edinilmiş mallara katılma rejimi geçerlidir (4721 sayılı TMK.nun 202.m).
Dava konusu bir katlı ev ve arsası niteliğindeki 640 ada 3 parsel 10.11.2003 tarihinde satış yoluyla davalılardan Şerife adına tescil edilmiş, 22.3.2007 tarihinde diğer davalı ...’a tapuda satılarak devredilmiştir. Eşler arasındaki mal rejimi TMK.nun 225/2. maddesine göre boşanma davasının açıldığı tarih itibariyle sona ermiştir.
Dava dilekçesi ve dosya kapsamına göre davacı vekili, taraflar arasında edinilmiş mallara katılma rejiminin geçerli olduğu dönemde alınan taşınmazla ilgili değer artış payı ve katılma alacağı haklarından kaynaklanan hakkını alamaması amacı ile davalılardan Şerife tarafından muvazaalı olarak diğer davalı ...’e devredilen taşınmaza ait tapu kaydının yarı payının iptali ile vekil edeni adına tescilini istemektedir. Böyle bir davayı açmakta davacının hiç şüphesiz hukuki yararı bulunmaktadır. Bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile eski malike dönüşü sağlandığı takdirde açacağı katkı payı veya edinilmiş mallara katılma (artık değer) alacağının tahsili sağlanmış olacaktır.
Eşlerden biri, diğerine ait malın edinilmesine, iyileştirilmesine veya korunmasına hiç ya da uygun bir karşılık almaksızın katkıda bulunmuş ise, tasfiye sırasında bu malda ortaya çıkan değer artışı için katkısı oranında alacak hakkına sahip olur (TMK.m.227). Eşlerden birine ait edinilmiş mallar üzerinde, diğer eşin mülkiyet veya diğer bir ayni hak talebi söz konusu değildir (TMK.m. 231/1, 236/1).
Yani katılma rejiminde; eşlere tanınan hak, ayni bir hak olmayıp, şahsi bir haktır. Sadece mal rejimi sona erdiğinde, eşlerin edinilmiş mallara ilişkin artık değerler üzerinde karşılıklı alacak hakkı vardır (TMK.236.m). Diğer yandan 07.10.1953 gün 8/7 sayılı YİBK'na göre de; mal rejiminin tasfiyesinden kaynaklanan katkı ya da katılma alacağı nedeniyle taşınmazlara ait tapu kayıtlarının iptali ile tescili istenemez.
Bu açıklamalara göre değer artış payı ve katılma alacağı ile ilgili talep bakımından ayın isteme imkanı bulunmayıp alacak istenebildiğine, davacının alacaklarının tahsili bakımından tapu iptali ve tescil davasının dinlenebilme imkanı bulunmakta ise de davacı tarafından tapu kaydının yarı payının iptali sonunda ancak boşandığı eşi Şerife adına tescil istenebilmesi mümkün olup, somut olayda davacı, tapu iptali sonunda adına tescil isteğinde bulunduğuna göre davanın bu gerekçe ile reddine karar verilmesi gerekirken değişik gerekçeyle reddi doğru değil ise de, hüküm sonucu itibarı ile doğru olmaktadır.
Açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmediğinden reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA ve aşağıda dökümü yazılı 17,15 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 1,25 TL’nın temyiz eden davacıdan alınmasına 12.04.2011 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.