Davacı vekili, evlilik birliği içerisinde 1994 yılında edinilen ve davalı adına kayıtlı bulunan 15396 ada 1 nolu parsele davacının yapmış olduğu katkıdan dolayı fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulduğunu açıklayarak şimdilik 500,00 TL tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili, TMK.nun 178. maddesi hükmü uyarınca evliliğin boşanma ile sona ermesinden doğan dava haklarının zamanaşımına uğradığını, bu nedenle davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
Mahkemece, zamanaşımı nedeniyle davanın reddine karar verilmesi üzerine; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Taraflar 31.05.1982 tarihinde evlenmiş, 21.01.2002 tarihinde açılan boşanma davasının kabulüne ilişkin hükmün 30.01.2003 tarihinde kesinleşmesiyle boşanmışlardır. Eşler arasında başka mal rejimi seçilmediğinden 01.01.2002 tarihine kadar mal ayrılığı, bu tarihten mal rejiminin sona erdiği (TMK.nun 225/son) boşanma davasının açıldığı tarihe kadar ise yasal edinilmiş mallara katılma rejimi geçerlidir. Dava konusu taşınmaz eşler arasında mal ayrılığı rejiminin ( 743 sayılı TMK.m. 170) geçerli olduğu dönemde alınarak davalı adına tescil edildiğinden uyuşmazlığın 4721 sayılı TMK.nun 5. maddesi yoluyla Borçlar Kanununun genel hükümlerine (BK.mad.125) göre çözüme kavuşturulması gerekmektedir.
Borçlar Kanununun 125. maddesi uyarınca; kural olarak alacak davaları on yıllık zamanaşımına tabidir. Borçlar Kanununun 125. maddesindeki "bu konuda başka suretle hüküm mevcut olmadığı takdirde her dava on senelik müruru zamana tabidir" hükmündeki (her dava)sözcüklerini "bütün alacaklar" şeklinde anlamak gerekir. Zamanaşımının başlangıcı boşanma hükmünün kesinleştiği 30.01.2003 günüdür.
743 sayılı TMK.nun 170. maddesi gereğince mal ayrılığı rejiminin geçerli olduğu dönemde edinilen taşanmazlara ilişkin davalar için 743 sayılı Türk Medeni Kanununda herhangi bir zamanaşımı süresi öngörülmemiştir. Bu bakımdan TMK.nun genel nitelikli hükümler kenar başlığını taşıyan 5. maddesi uyarınca Borçlar Kanununun zamanaşımına ilişkin hükümleri uygun düştüğü ölçüde tüm özel hukuk ilişkilerine uygulanır.
Bu açıklamalar dikkate alındığında yerel mahkemece zamanaşımı müessesesinin uygulanması konusunda yanlışa düşülerek ve 4721 sayılı TMK.nun 178. maddesindeki 1 yıllık zamanaşımından söz edilerek yazılı olduğu üzere karar verilmesi doğru olmamıştır. 4721 sayılı TMK.nun 178. maddesi 01.01.2002 tarihinden sonra edinilmiş mallara katılma alacağına ilişkin davalar hakkında uygulanır.
Hal böyle olunca, mahkemece yapılması gereken iş; tarafların iddia ve savunmaları çerçevesinde tüm deliller toplanıp gerekirse bilirkişi incelemeside yaptırılarak hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekir.
Davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün yukarıda açıklanan nedenlerden ötürü HUMK.nun 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA ve 17,15 TL peşin harcın istek halinde temyiz eden davacıya iadesine 01.06.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.