Davacı ... vekili, evlilik birliği içinde edinilen Çayyolu 18080 ada 1 parselde 37 nolu mesken,... plakalı Toyota Avensis marka araç ile davalı adına Ziraat Bankası Konutkent ve Yenişehir şubeleri, Oyakbank Kızılay şubesi, Vakıfbank Çayyolu şubesindeki hesaplarındaki birikimler ve davalının emekli ikramiyesi ve sosyal yardım sandığından ödenen para üzerinde vekil edeninin mal rejiminin tasfiyesinden kaynaklanan alacak hakkı olduğunu açıklayarak 1.1.2002 öncesi edinilen malvarlığı bakımından çalışarak elde ettiği gelirle sağladığı katkı payı alacağı, 1.1.2002 sonrası edinilen malvarlığı bakımından ise katılma alacağı istediğini,
fazlaya ilişkin haklarının saklı tutularak 50.000 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir. Davacı vekili 24.6.2005 tarihli dilekçesi ile istedikleri miktarın 20.000 TL'sinin katkı payı, 30.000 TL'sinin ise katılma alacağı karşılığı olduğunu açıklamıştır.
Davalı ... vekili, meskenin kendine ait kişisel mal niteliğindeki dairenin satışından gelen gelirle alındığı, davacının davalı üzerinde kayıtlı malvarlığının edinilmesinde hiçbir katkısı bulunmadığını, aksine davacının üzerine araç ve daire alındığını, bunların da dikkate alınması gerektiğini açıklayarak davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
Mahkemece, bilirkişi raporlarındaki açıklamalar ve dosya kapsamına göre davacının Toyota Avensis araç bakımından 3.776,93 TL emekli ikramiyesi ve sosyal yardım sandığı tarafından ödenen para ile ilgili 450,55 TL., Oyakbank ve Vakıfbanktaki hesaplarda bulunan tasarruflar bakımından 8.648,68 TL Ziraat Bankası Konutkent şubesindeki hesapta bulunan tasarruf bakımından ise 773,49 TL katılma alacağı olduğu gerekçesi ile 13.636,15 TL katılma alacağının karar tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacı tarafın fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmesi üzerine; hüküm, davacı vekili ile davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Taraflar 26.6.1982 tarihinde evlenmişler, 1.11.2004 tarihinde açılan dava sonunda boşanmışlar ve karar 23.10.2008 tarihinde kesinleşmiştir. Başka mal rejimi seçilmediğinden; taraflar arasında evlilik tarihinden 1.1.2002 tarihine kadar mal ayrılığı (743 sayılı TKM.nin 170. m.), 1.1.2002 tarihinden mal rejiminin sona erdiği ve boşanma davasının açıldığı 1.11.2004 tarihine kadar edinilmiş mallara katılma rejimi geçerlidir (TMK. 202 ve 4722 s.Yürürlük K.m.10/1.m).
Dava konusu malvarlığından Çayyolu 18080 ada 1 parsel üzerindeki 37 nolu mesken mal ayrılığı rejiminin geçerli olduğu 10.11.1995, 06 AJ 0400 plakalı Toyota Avensis marka araç ise edinilmiş mallara katılma rejiminin geçerli olduğu 18.5.2004 tarihinde satın alınarak davalı ... adına tescil edilmişlerdir.
Yine davalı adına bulunan Ziraat Bankası Konutkent şubesindeki tasarruf miktarı ile Oyakbank Kızılay şubesi ve Vakıfbank Çayyolu şubesindeki hesaplarda bulunan birikimler, davalıya Oyak yardım sandığı ve emekli sandığı tarafından yapılan ödemelerle ilgili edinilmiş mallara katılma rejiminin geçerli olduğu anlaşılmaktadır.
Dava dilekçesindeki açıklamalar ve dosya kapsamına göre davacının isteği dava konusu 37 nolu mesken bakımından katkı payı, diğer dava konusu malvarlığı bakımından ise katılma alacağı (TMK.m.231) isteğine ilişkindir.
Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verildiğine, TMK.nun 222/3. maddesi gereğince aksi kanıtlanıncaya kadar edinilmiş mal niteliğinde kabulü gereken Oyakbank ve Vakıfbanktaki hesaplarda bulunan tasarruflar ile Ziraat Bankası Konutkent şubesindeki birikim bakımından konusunda uzman bankacı mali müşavir ve hukukçu bilirkişilerden alınan gerekçeli ve hüküm vermeye yeterli rapor ile 1.1.2002 tarihi itibarıyla bulunan birikim,
hesaplardan birbirine yapılan aktarmalar,mal rejiminin sona erdiğinde hesaplarda bulunan miktarlar gözetilerek usul ve yasaya uygun bulunan artık değer üzerinden 8.648,68 TL. ve 773,49 TL katılma alacağı bulunmasında bir isabetsizlik olmadığına, 1.1.2002 öncesi miktarlarla ilgili katılma alacağı hesaplanma imkanı olmadığı gibi banka hesapları ile ilgili katkı payı alacağı istenmediğine,
davalıya Oyakbank yardım sandığı ile emekli sandığı tarafından yapılan ödemelerin mal rejiminin sona erdiği tarih itibarıyla öncesinin edinilmiş mal sonrasının ise kişisel mal olarak kabul edilerek yapılan hesaplama ile katılma alacağının 450,55 TL olarak belirlenmesinde de bir yanlışlık bulunmadığına, bu miktarın içinde ilk raporda belirlenen ve temyizde ileri sürülen 285,73 TL miktar da yer aldığına, taraflar davada vekilleri aracılığı ile temsil edilerek süresi içinde delillerini bildirdiklerine,toplanan taraf delilleri ve alınan raporlar dikkate alınarak yazılı şekilde hüküm kurulduğuna,
taraflarca hazırlama ilkesi ve yazılı yargılama usulü de gözetilerek davalının hukuki dinlenilme hakkının ihlal edilmediği anlaşıldığına, davalı tarafın takas isteğinde bulunması yeterli olmayıp böyle bir isteğin değerlendirmeye alınması için istekte bulunan kişinin de yöntemine uygun bir biçimde harcı yatırılmak suretiyle açmış olduğu bir davasının olması ve bu isteğe bağlı olarak belirlenmiş ve kanıtlanmış bir alacağın bulunması gerektiğine göre davalı vekilinin tüm,
davacı vekilinin ise aşağıdaki mesken ve araca yönelik temyiz itirazları dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun bulunan banka hesaplarındaki miktarlar ile yardım sandığı ve emekli sandığından yapılan ödemelerle ilgili sırasıyla 8.648,68 TL, 773,49 TL ve 450,55 TL tutarındaki değerler açısından mahkeme hükmünün ONANMASINA,
Dava konusu Çayyolu 18080 ada 1 parsel üzerindeki 37 nolu mesken bakımından talep az yukarıda da açıklandığı gibi katkı payı isteğine ilişkin olup meskenin alımına yapılan katkının, tanık dahil her türlü delille ispatlanması mümkündür. Diğer yandan tarafların her ikisinin de evlilik birliği içinde çalışarak düzenli gelir elde ettikleri anlaşıldığına göre davacının meskenin alımında katkıda bulunduğunun kabulü gerekir.
Mahkemece davacının kendi adına Şahika yapı kooperatifine yaptığı dava konusu meskenle aynı döneme isabet eden ödemelerin davacının elde ettiği gelire eşit olduğu, bu durumda davacının dava konusu meskene katkı sağlayacak bir geliri kalmadığı görüşünden hareketle davacının bu isteği reddedilmiş ise de;
davalı tarafından takas nedeni ile usulüne uygun harcı yatırılarak açılmış bir dava olmadığı için kadının üzerine kayıtlı kooperatif hissesi ile ilgili davalı lehine katkı payı alacağına hükmetme imkanı yok ise de, kadının kooperatife yaptığı ödemelerin tümünün kendi geliri, erkeğin meskene yaptığı ödemelerin ise yine sadece erkeğin geliri ile ödendiğinin kabul edilerek bu şekilde TKM'nin 152.maddesi gözetilmeyerek kadın aleyhine durum yaratılacak şekilde hüküm kurulması doğru değildir.
Meskenin edinildiği tarihte mal ayrılığı rejimi geçerli olup bu dönemde erkeğin TKM'nin 152.maddesi gereği evi geçindirme yükümlülüğü olduğu gözetilerek mahkemece gerek kooperatif hissesi gerekse dava konusu meskenle ilgili katkı payı alacağının belirlenmesi bakımından tarafların gelir bilgilerinin evlenme tarihinden başlayarak kooperatif hissesi ve meskenin edinildiği tarihleri de kapsar şekilde getirtilerek dosya arasına konulması, gelirlerine ilişkin belge ve varsa diğer delillerini sunmaları için kendilerine süre ve imkan tanınması,
toplanacak bilgi ve belgelere göre eşlerin evlenme tarihinden kooperatif hissesinin ve meskenin alındığı tarihe kadar ayrı ayrı toplam gelirlerinin hesaplanması, aynı tarihler gözetilerek her birinin sosyal statüleri, mesleki konumları ve toplumdaki yerleri esas alınarak ayrı ayrı kişisel harcamalarının belirlenmesi, bundan ayrı davalı ...'in 743 sayılı TKM.nin 152. maddesi gereğince evi geçindirme yükümlülüğü nedeniyle yapabileceği giderler gözönünde tutularak toplam gelirlerinden düşürülmesi, böylece tarafların ayrı ayrı yapabilecekleri tasarruf miktarlarının bulunması,
ondan sonra eşlerin toplam tasarruf miktarı içerisindeki katkı oranlarının saptanması, bulunan katkı oranlarının kooperatif hissesinin ve meskenin belirlenecek dava tarihindeki sürüm değeri ile çarpılarak her birinin katkı alacağının açıklığa kavuşturulması, böylece eşlerin ayrı ayrı kooperatif hissesi ve mesken üzerindeki katkı alacağının belirlenmesi, bu konuda uzmanlığı bilinen hukukçu ve mali müşavir bilirkişilerden gerekçeli, tarafların ve Yargıtay'ın denetimine açık rapor alınması,
daha sonra dava konusu meskendeki davacı kadının katkı payı alacağının net belirlenebilmesi bakımından kooperatif hissesi üzerinde Levent'in belirlenecek katkı payı alacağı miktarının, mesken bakımından davacı kadının belirlenecek katkı payı alacağından düşüldükten sonra artı değere ulaşılması halinde davacının belirlenecek miktar kadar katkı payı alacağı olduğunun düşünülmesi gerekir.
Bu şekilde inceleme araştırma ve hesaplama yapılmadan mesken üzerinde davacının katkı payı alacağı olmadığı gerekçesi ile bu talep yönünden davanın reddedilmesi doğru olmamıştır.
Diğer dava konusu 06 AJ 0400 plakalı Toyota Avensis marka araç ise edinilmiş mallara katılma rejiminin geçerli olduğu 18.5.2004 tarihinde satın alınmış olup mahkemece, bilirkişi raporu da dikkate alınarak dava konusu aracın alımında kullanılan kredinin mal rejiminin sona erdiği tarih sonrasına isabet eden kısmının davalının kişisel malı, önceye isabet eden kısmı ile peşin ödenen miktarın ise edinilmiş mal olduğu kabul edilerek edinilmiş mal olarak belirlenecek kısım üzerinde davacı kadının %16,21 oranında katılma alacağı hakkı olduğunun kabulünde herhangi bir isabetsizlik bulunmamaktadır.
Ancak katılma alacağı hesabında dikkate alınması gereken değer tasfiye tarihi (karar tarihine en yakın tarih) itibarıyla belirlenecek sürüm değeri olup mahkemece bu şekilde belirlenen sürüm değeri 27.000 TL. dikkate alınarak, bu miktar ile %16,21 oranın çarpımı sonucu bulunacak miktara katılma alacağı olarak hükmedilmesi gerekirken bu oran ile aracın kasko değeri 23.300 TL ile çarpımı sonucu eksik şekilde katılma alacağına hükmedilmesi de doğru değildir.
Yukarıda açıklanan nedenle davacı vekilinin temyiz itirazları dava konusu mesken ve araç bakımından yerinde görüldüğünden kabulü ile usul ve yasaya aykırı görülen hükmün mesken ve araç ile ilgili bölümlerinin HUMK'nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve aşağıda dökümü yazılı 202,50 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 607,48 TL’ nin temyiz eden davalıdan alınmasına ve aşağıda dökümü yazılı davacıya ait 18,40 TL peşin harcın onama harcına mahsubuna 28.06.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.