Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2011/6931 K.2012/3246

... ile Hazine aralarındaki tapu iptali ve tescil davasının kabulüne dair ... Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 25.08.2011 gün ve 694/369 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı Hazine vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla dosya incelendi gereği düşünüldü:

KARŞI OY

Davacı vekilleri, kadastro çalışmalarında Hazine adına tespit ve tescil edilen 121 ada 10 parsel sayılı taşınmazın kentsel sit alanında kalmış ise de, 2863 sayılı Yasada değişiklik yapan 5226 ve 5663 sayılı Yasalarla değişik hükümler gereğince Kültür ve Tabiat Varlıkları Koruma Bölge Kurullarınca Birinci Gurup olarak tescil ve ilan edilen kültür varlıklarının bulunduğu taşınmazlar ile birinci ve ikinci derecede arkeolojik sit alanları dışında kalan sit alanlarındaki taşınmazların zilyetlikle iktisap edileceği mümkün bulunduğundan davalı adına olan tapu kaydının iptali ile vekil edeni adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Hazine, kadastro tespitinin doğru olduğunu, dava konusu taşınmazın kentsel sit alanında kaldığını, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Mahkemece, dava konusu yerin 2863 sayılı Yasanın 11.maddesinin 1.fıkrasının 2.cümlesinin 5663 sayılı Yasayla değiştirildiğinden ve bu nitelikteki yerlerin zilyetlikle iktisabı mümkün bulunduğundan davacının davasının kabulüne, davalı adına olan tapu kaydının iptali ile davacı adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir. Hüküm süresi içerisinde Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Toplanan deliller tüm dosya kapsamından; dava konusu121 ada 10 nolu parsele ilişkin kadastro tutanağı ve çap kaydı getirilmiştir. Bu yerin belgesizden 304.52 m2 olarak iki katlı ev niteliğiyle 24.6.2004 tarihinde ... adına tespit gördüğü, itiraz üzerine kadastro komisyonunun 30.11.2005 tarihli kararıyla taşınmazın mülkiyetinin malik yönünden iptaline, bu parselin ... adına tespitine, tutanak üzerindeki diğer hakların aynen muhafazasına karar verilmiştir. Dava açılmamakla kesinleşmiştir. Mahallinde keşif yapılmıştır. Yerel bilirkişi ile davacı tanıkları dinlenmiştir. Dava konusu yeri davacının 30 yıl kadar önce Salih Kat isimli şahıstan satın aldığını, eklemeli zilyetliğin 50 yıldan beri davacı ve satıcısında olduğunu söylemişlerdir.

Keşifte görevlendirilen bilirkişiler müştereken düzenledikleri 7.6.2011 tarihli rapor ve eki krokiyi dosyaya sunmuşlardır. Dava konusu taşınmaz üzerinde ik katlı betonarme ev bulunduğu açıklanmışlardır.

Arkeolog bilirkişi 121 ada 10 nolu parselin tamamının kentsel arkeolojik sit alanında kaldığını, kent dokusunun tarihi taş binalardan oluştuğu göz önünde bulundurulduğundan: betonarme yapıların kent dokusuna aykırı bir görünüm arzettiği, kentsel arkeolojik sit alanının esas amacının eski kent dokusunun korunması olduğunu, rapor etmiştir.

Betonarme yapıların görsel kirlilik oluşturacağı ve tarihi dokuya aykırı olduğundan betonarme yapının inşa edildiği tarih bakımından binanın silietlik şartlarının oluşmadığı rapor edilmiştir. Açıklanan olgular tarafların ve mahkemenin bilgisi dahilindedir. Uyuşmazlık kentsel arkeolojik sit alanında kalan taşınmazın zilyetlikle iktisabının mümkün olup olmadığında ve salt bina yapmanın ekonomik amaca uygun zilyetlik olarak nitelendirilip nitelendirilmeyeceğinde toplanmaktadır.

Bilindiği üzere ve kural olarak özellikle Dairenin ve Hukuk Genel Kurulunun yerleşmiş içtihatlarına göre salt bina yapmak ekonomik amaca uygun zilyetlik kabul edilmemektedir. Eş anlatımla bina inşa etmek zilyetlikle kazanmak için yeterli değildir. Bundan öte kentsel arkeolojik sit alanında kalan yapılar: Dünya mirasıdır. Yani asıl amaç; eski kent dokusunun korunmasıdır.

Bu nedenlerle davacının davasının reddine karar verilmesi gerekirken Dairenin ve Hukuk Genel kurulunun içtihatlarına aykırı olarak yazılı olduğu üzere kabul kararı verilmiş olması doğru olmamıştır. Davalı Hazine vekilinin temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerindedir, bu sebeplerle mahalli mahkeme kararının bozulması gerektiği kanaatindeyim, Dairenin Sayın çoğunluğunun görüşlerine açıkladığım nedenlerle katılamıyorum.24.4.2012