Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2012/15015 K.2013/2464

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki davacı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden Daire'ye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

KARAR

Alacaklı ... tarafından borçlular ... ile Pınarcık İnş. Emlak Tur. Org. Yön. Paz. Ltd.

Şti. hakkında ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile ilamlı takip başlatılmış, borçlulara örnek 6 numaralı icra emri tebliğ edilmiş, borçlular vekili icra mahkemesine başvurarak, ipotek akit tablosunun kayıtsız ve şartsız bir para borcu ikrarını ihtiva etmediğini, ipotek akit tablosunda belirlenen şartların alacaklının kusuru ve kötü niyeti nedeniyle yerine getirilemediğini bildirmiş, takibin iptalini ve % 40 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesini istemiştir.

İcra mahkemesince, ipotek akit tablosunun kayıtsız ve şartsız bir para borcunu ihtiva etmemekle birlikte İİK'nun 150/ı. maddesinin söz konusu kurala istisna getirdiği, alacaklı tarafından noterden gönderilen ihtarnameye borçluların süresinde itirazda bulunmadığı açıklanarak şikayetin reddine karar verildiği görülmüştür.

İİK'nun 150/ı. maddesinde "Borçlu cari hesap veya kısa, orta, uzun vadeli kredi şeklinde işleyen nakdi veya gayrinakdi bir krediyi kullandıranın..." başvurusu üzerine ve anılan maddede yazılı koşulların oluşması halinde "icra müdürünün aynı Kanunun 149. maddesi uyarınca işlem yapacağı" yazılıdır. Bu maddede krediyi kullanan tarafın banka ya da finans kurumları veya hükmi şahıslar olması gerektiği yönünde bir kısıtlama getirilmemiş ise de taraflar arasında maddede öngörüldüğü şekilde işleyen bir kredinin varlığı ön koşul olarak belirlenmiştir. İİK'nun 150/ı. maddesi uyarınca taraflar arasında cari hesap, kısa, orta, uzun vadeli kredi şeklinde işleyen bir ilişki bulunmadığı takdirde borçlu hakkında ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip yapılamaz.

Somut olayda icra takip dosyasının incelenmesinde, ipotek akit tablosunda 2, 3, 4 nolu bentlerde düzenlenen taahhütlerin borçlu ... tarafından yerine getirilmemesi durumunda 6. bentte belirtilen 900.000 TL cezai şartın teminatını teşkil etmek üzere ipotek tesis edildiği, alacaklı tarafından borçluya ihtarname gönderilerek 900.000 TL cezai şartın ödenmesi aksi durumda ipoteğin paraya çevrilmesi ile ilgili yargı yoluna başvurulacağının bildirildiği, borçlular hakkında ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile ilamlı takibe başlanıldığı anlaşılmıştır.

Taraflar arasındaki hukuki ilişkinin dayanağı sözleşmenin maddede yazılı cari hesap, kısa, orta, uzun vadeli kredinin kullandırıldığını göstermemesi nedeniyle alacaklı İİK'nun 150/ı. maddesinden faydalanamaz. Öte yandan, İİK'nun 150/ı ve buna bağlı olarak uygulanacak olan 68/b maddesi alacaklı banka lehine düzenlemeleri içermekte olup anılan krediler de nitelik itibariyle bankalar tarafından verilebilmektedir. Bu nedenle İİK'nun 150/ı. maddesindeki düzenlemenin banka ve kredi veren kuruluşlar için getirtildiği, diğer gerçek ya da tüzel kişilerin anılan maddeye dayalı olarak ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı icra takibi yapmalarının mümkün olmadığı düşünülmelidir.

O halde, alacağın genel mahkemede yapılacak yargılama ile belirlenmeden ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile ilamlı icra takibi yapması mümkün olmayıp, Mahkemece isteminin kabulü ile icra emrinin iptaline karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde şikayetin reddi yönünde hüküm kurulması isabetsizdir.