Davacı-karşı davalı ...vekili, tarafların 1978 yılında evlendiklerini, 2008 yılında kesinleşen hükümle boşandıklarını, evlilik birliği içerisinde alınan ... İlçesinde bulunan 89 ada 54 parsel üzerindeki 20 nolu daire, ...İlinde bulunan 257 ada 6 parsel ile ... plakalı otomobilin edinilmesine katkıda bulunduğunu anılan mal varlığı üzerinde 1/2 oranında hakkı olduğunu ileri sürerek fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere 30.000 TL'nin dava tarihinden geçerli yasal faiziyle birlikte davalıdan alınmasına karar verilmesini istemiş, karşı davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
Davalı-karşı davacı ...vekili asıl davanın yersiz açıldığını, evlilik birliği içerisinde alınarak karşı davalı adına tescil edilen 2272 ada 13 parsel üzerindeki 6 nolu bağımsız bölüm üzerinde 1/2 oranında alacağı bulunduğunu açıklayarak fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere 10.000 TL alacağın karşı davalıdan alınmasına, asıl davacı tarafından açılan davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece, davacı ...’nın 257 ada 6 parselin 2007 yılında, ... plakalı aracın ise 2008 yılında elden çıkarıldığı, davacının elden çıkarılan taşınmaz ve alacak yönünden talepte bulunamayacağı gibi evlilik birliği içerisinde 6 parsel ile otomobilin satılarak diğer taşınmazların alındığı bu bakımdan davacının bu taşınmaz ve araç yönünden alacak talep edemeyeceği, dava konusu 710 ada 54 parselin evlilik birliği içerisinde alındığı tarafların öğretmen olması nedeniyle taşınmaz üzerinde 1/2 oranında alacağı bulunduğundan davacı ...’nın davasının kısmen kabulüne kısmen reddine,
taşınmazın değerinin yarısı üzerinden belirlenen 27.500 TL alacağın dava tarihinden geçerli yasal faiziyle birlikte davalı ...’den alınmasına, fazlaya ilişkin talebin reddine, karşı davacı ...’ün taleple bağlı olarak davasının kabulüne, 10.000 TL alacağın karşı dava tarihinden geçerli yasal faiziyle birlikte davalı ... ...’tan alınmasına karar verilmesi üzerine; hüküm, davacı-karşı davalı ... ile davalı-karşı davacı Hamdi vekili tarafından ayrı ayrı temyiz edilmiştir.
Taraflar, 01.06.1978 tarihinde evlenmişler, 11.11.2004 tarihinde açılan boşanma davasının kabulüne ilişkin hükmün 04.04.2008 tarihinde kesinleşmesi üzerine boşanmışlardır. Eşler arasında başka mal rejimi seçilmediğinden 01.01.2002 tarihine kadar mal ayrılığı (743 sayılı TKM. nin 170. m.), bu tarihten mal rejiminin sona erdiği boşanma davasının açıldığı tarihe kadar (4721 sayılı TMK.nun 225/2. m.) yasal mal rejimi olan edinilmiş mallara katılma rejimi geçerlidir (4721 sayılı TMK.nun 202.m.).
Asıl davaya konu 257 ada 6 parsel, davalı Hamdi adına kayıtlı iken 02.11.2007 tarihinde satış yoluyla devredilmiş, 710 (89) ada 54 parsel üzerindeki 20 nolu dubleks daire 31.01.1986 tarihinde satış yoluyla davalı ...adına tescil edilmiş, 17.03.2008 tarihinde dava dışı Mehmet Tanrıverdi’ye devredilmiş, ... plakalı otomobil, 29.03.2002 tarihinde davalı Hamdi adına tescil edilmiş, 27.03.2008 tarihinde satış yoluyla 3. kişiye devredilmiştir.
Karşı davaya konu 2272 ada 13 parsel üzerindeki 6 nolu bağımsız bölüm ise, 11.01.1999 tarihinde ferdileştirme yoluyla karşı davalı ... adına tescil edilmiştir.
Her ne kadar dava konusu 257 ada 6 parselin tedavül kaydı olmadığından hangi tarihte davalı Hamdi adına tescil edildiği belirlenememiş ise de taşınmazlar evlilik birliği içerisinde mal ayrılığı rejiminin geçerli olduğu dönemde alınarak taraflar adına tescil edilmiş, dava konusu otomobil ise, edinilmiş mallara katılma rejiminin geçerli olduğu 29.03.2002 tarihinde satın alınmıştır.
Asıl dava. 743 sayılı TKM.nin 170.maddesi uyarınca mal ayrılığı rejimi döneminde edinilen taşınmazlardan kaynaklanan katkı payı ve 4721 sayılı TMK.nun 202 ve devamı maddeleri uyarınca katılma alacağı, karşı dava ise; mal ayrılığı rejiminin geçerli olduğu dönemde alınan taşınmazdan kaynaklanan katkı payı alacağı isteğine ilişkindir.
Mahkemece, yazılı şekilde asıl davanın kısmen kabulüne kısmen reddine, karşı davanın kabulüne karar verilmiş ise de yapılan araştırma ve inceleme karar vermeye yeterli değildir.
Dava konusu 257 ada 6 parselin hangi tarihte davalı Hamdi adına tescil edildiği belli değil ise de evlilik birliği içerisinde alındığı ve 2007 yılında 3.kişiye devredildiği, ... plakalı otomobilin ise 29.03.2002 tarihinde edinilmiş mallara katılma rejiminin geçerli olduğu dönemde alınmış ve 2008 yılında devredilmiştir.
Mahkemece, anılan taşınmaz ve otomobilin elden çıkarıldığı, bu nedenle davacının alacak talep edemeyeceği, TMK.nun 229.maddesi uyarınca katılma alacağı olarak hesaplanacak bir değerin varlığının kanıtlanamadığı görüşünden hareketle bu taşınmaz ile otomobile ilişkin olarak davanın reddine karar verilmiş ise de mal rejiminin tasfiyesinden önce elden çıkarılan mallar bakımından uygulanması mümkün olan TMK.nun 227/2. fıkrasının gözönünde tutulmaması doğru olmamıştır.
O halde mahkemece yapılacak iş; dava konusu 257 ada 6 parselin ilk tesis tarihinden itibaren tüm tedavülleriyle birlikte tapu kaydının getirtilmesi, dava konusu otomobilin 01.01.2002 tarihinden sonra edinilmiş mallara katılma rejiminin geçerli olduğu dönemde alınmış olduğundan TMK.nun 202 ve devamı maddeleri uyarınca arcın sürüm değeri üzerinde davacının 1/2 oranında katılma alacağı bulunduğunun gözönünde tutulması, mal ayrılığı rejiminin geçerli olduğu dönemde alınan taşınmazlar bakımından tarafların çalışmalarına ve gelirlerine ilişkin tüm belgeler dikkate alınarak gelirlerinin toplanması,
her birinin sosyal statüleri, konumları ve mesleki kariyerleri gözetilerek yapabilecekleri kişisel masraflarının ayrı ayrı hesaplanması, davalı-karşı davacı ...’ün 743 sayılı TMK.nun 152.maddesi gereğince evi geçindirme yükümlülüğü gözetilmesi, davacı yönünden ise kişisel harcamalarının hesaplanıp toplam gelirlerinden ayrı ayrı düşülmesi, her birinin durum karşısında yapabilecekleri tasarruf miktarlarının ayrı ayrı saptanması, tarafların toplam tasarruf miktarı içerisindeki katkı oranlarının belirlenmesi,
bu belirlemede gerekirse Borçlar Kanununun 42 ve TMK.nun 227/2. maddeleri uyarınca halin mutat cereyanı, hakkaniyet ve fedakarlığın denkleştirilmesi ilkelerinin de dikkate alınması, bu katkı oranının dava konusu taşınmazların dava tarihindeki sürüm değeri uzman bilirkişi raporu ile yeniden belirlenecek gerçek sürüm değeri ile çarpılması sonucu davacının katkı payı alacağının saptanması, dosyanın bu haliyle konunun uzmanı bir hukukçu ve bir mali müşavir bilirkişiye verilerek tarafların ve Yargıtay’ın denetimine açık gerekçeli rapor alınması,
otomobil yönünden ise edinilmiş mal niteliğinde olduğundan sürüm değeri üzerinden davacının 1/2 oranında katılma olduğunun göz önünde tutulması, ondan sonra iddia ve savunma doğrultusunda toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekmektedir. Mahkemece eksik araştırma ve inceleme ile hatalı değerlendirmeye dayalı olarak yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru ve yerinde görülmemiştir.
Davacı-karşı davalı ...vekili ile davalı-karşı davacı ... vekilinin temyiz itirazları bu bakımdan yerinde olduğundan kabulü ile hükmün açıklanan nedenlerle 6100 sayılı HMK.nun Geçici 3.maddesi yollamasıyla HUMK.nun 428.maddesi uyarınca BOZULMASINA, HUMK.nun 388/4. (HMK m.297/ç) ve HUMK.nun 440/I maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, 408,40 TL peşin harcın istek halinde temyiz eden davalı-karşı davacıya ve 148,50 TL peşin harcında istek halinde temyiz eden davacı-karşı davalıya iadelerine 24.09.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.