Davacı Hazine vekili, Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan 176 ada 75 sayılı taşınmazın kadastro çalışmaları sırasında davalının bayii H.. Ü.. adına tespit ve tescil edildiğini, daha sonra tapudan satış suretiyle davalı A.. A.. adına tescil edildiğini açıklayarak tapu kaydının iptali ile Hazine adına tapuya tesciline karar verilmesini istemiştir.
Davalı, dava konusu taşınmazı tapudan satın ve devraldığını, Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden bulunmadığını açıklayarak davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece davanın kabulü ile 176 ada parsel sayılı taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacı Hazine adına tesciline karar verilmesi üzerine, hükmün kabule ilişkin bölümü davalı vekili, Avukatlık ücretine ilişkin bölümü ise davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Mahkemece davanın reddine ilişkin verilen ilk hükmün Hazine vekili tarafından temyizi üzerine; Yargıtay 1. Hukuk Dairesi'nin 2012/51-2706 Esas ve Karar sayılı ilamı ile “…dava konusu taşınmazın niteliğinin belirlenmesi, zilyetlik yoluyla kazanılacak yerlerden ise ve kazanma koşulları oluşmuş ise davanın reddine, Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden ise davanın kabulüne karar verilmesinin gerektiği…”açıklanmak suretiyle bozma sevk edilmiştir. Mahkemece bozmaya uyulmuştur. Bozmaya uyulmakla taraflar yararına usuli kazanılmış hak oluşur.
Mahkemece, bozmadan sonra yapılan araştırma ve inceleme sonucunda davanın kabulüne karar verilmiş ise de, yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli bulunmadığı gibi bozma ilamında açıklanan hususlar tam olarak yerine getirilmemiştir.
Dava konusu 176 ada parsel sayılı taşınmaz, senetsizden, tarla niteliğiyle 5811 m2 yüzölçümlü olarak 24.8.2007 tarihinde kazanma koşullarının oluştuğu açıklanmak suretiyle H.. Ü.. adına tespit edilmiş, 18.4.2008 tarihinde kesinleşen tutanağa istinaden tapu kaydı oluşmuştur. Ardından tapudan satış suretiyle 19.1.2010 tarihinde davalı A.. A.. adına temlik edilmiştir.
Mahallinde yapılan keşifte yerel bilirkişiler dava konusu taşınmazın uzun yıllar boyunca İbrahim Ürek’in tasarrufunda bulunduğunu, ondan oğlu M..’e geçtiğini ve tarla niteliği ile ekilip biçildiğini, ölümünden sonra oğlu H.. Ü..in zilyet olduğunu, onun da davalıya satıp zilyetliğini devrettiğini açıklamışlardır.
Ziraatçı uzman bilirkişi 8.1.2013 tarihli raporunda taşınmazın çok eski tarihlerden beri tarımsal amaçlı kullanıldığına dair tarımsal faaliyetlere konu olabilecek yeterli emareye rastlanmadığını, son 1-2 yıldır bağ bahçe vasfında kullanılmaya başlandığını bildirmiş, 14.01.2013 havale tarihli Jeodezi ve Fotogrametri mühendisi bilirkişi raporunda ise, 1973 ve 1984 tarihli hava fotoğraflarında dava konusu taşınmazda tarımsal işlemenin yapıldığı açıklanmıştır.
Şu halde gerek keşif sonrasında dosyaya sunulan ziraatçı uzman bilirkişi ile Jeodezi ve Fotogrametri mühendisi bilirkişinin raporları gerekse de bu raporlar ile yerel bilirkişi beyanları arasında çelişki bulunmaktadır. Raporların kapsamına, yerel bilirkişi beyanlarına göre dava konusu taşınmazın hakim niteliği, kullanma süresi bakımından duraksama hasıl olmaktadır.
Mahkemece mahallinde yeniden yapılacak keşifte yerel bilirkişi ve tanıklar, HMK.nun 243 ve 244. maddeleri gereğince keşif yerine davetiyeyle çağırılmalı, aynı Kanunun 259 ve 290/2. maddeleri uyarınca uyuşmazlığın taşınmaza ilişkin bulunması nedeniyle yerel bilirkişi ve tanıklar keşif yerinde dinlenmeli, kadastro tespitinin yapıldığı 24.8.2007 tarihinden geriye doğru en az 20-30 yıl öncesine ait (1977-1987 yılları arası) iki ayrı zamanda çekilmiş hava fotoğraflarının bulundukları yerden getirtilerek dosya arasına konulmalı, ziraat fakültesinde öğretim üyesi olarak çalışan 3 kişilik uzman ziraat mühendisi,
kadastro fen elemanı ve yine 3 kişilik Jeodezi ve Fotogrametri uzmanı veya Harita mühendisinden oluşacak uzman bilirkişi kurulu aracılığıyla hava fotoğrafları keşifte uygulanmalı, öncelikle çekişme konusu taşınmazın yerinin hava fotoğrafında gösterilmesi,
daha sonra niteliğinin kullanım süresinin ve ne zaman kullanılmaya başlanıldığının, belirlenmesine çalışılmalı, tanık ve yerel bilirkişi sözleri uzman bilirkişilerinin raporuyla denetlenmeli, taşınmazın üzerinde tarımsal amaçlı zilyetliğin başlangıç tarihi belirlenmeye çalışılmalı, bundan sonra taşınmazın niteliğinin ve kazandırıcı zamanaşımı yoluyla edinilmesinin mümkün olup olmadığı araştırılmalı, bilirkişi ve tanık beyanları arasında çelişki bulunması halinde bu çelişki HMK.nun 261. maddesi uyarınca giderilmeye çalışılmalı, ondan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek bir sonuca ulaşılmalıdır.
Açıklanan nedenlerle eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle taraf vekillerinin temyiz itirazları yerinde görüldüğünden kabulüne, yerel mahkeme hükmünün 6100 sayılı HMK.nun geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı sayılı HUMK.nun 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, taraflarca HUMK'nun 388/4. (HMK m.297/ç) ve HUMK'nun 440/I maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine 14.04.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.