Davacılar vekili, mirasbırakan Ahmet Adanalı'nın 31.12.2010 tarihinde vefat ettiğini, davacı müvekkillerinin yasal mirasçılar olduğunu, hiçbir mal varlığı bırakmayan murisi evvelinin terekesinin borca batık olması nedeni ile mirasını kayıtsız şartsız reddettikleri hususunun tespiti ve tescilini istemiştir.
Davalı vekili TMK'nun 609. maddesi gereğince mirasın reddi davalarında Sulh Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğunu, anılan hüküm gereğince reddi miras davalarının yetkili ve görevli Sulh Hukuk Mahkemelerinde görülmesi gerektiğini, bu nedenle davanın görev yönünden reddedilmesi gerektiğini, davacılar miras bırakanının ödemeden aczi açıkça belli olmadığı gibi murisin ölümü anında terekenin borca batık olduğu ispatlanamadığından reddini savunmuştur.
Mahkemece, davanın yasal dayanağı TMK'nun 605 ve devamı maddeleri olup, TMK'nun 605. maddesine göre, yasal ve atanmış mirasçıların mirası reddedebilecekleri, ölüm tarihinde mirasbırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmesi halinde mirasın reddedilmiş sayılacağını hükme bağlandığını, mirası hükmen reddetmiş sayılan kişi, tereke alacaklıları aleyhine husumet yönelterek bu durumun tespitini isteyebileceği gibi, bunu defi yolu ile de ileri sürebileceğini, somut olayda; murisin borcu nedeniyle mirasçıları aleyhine Kartal 3. İcra Müdürlüğü'nün 2011/8113 Esas sayılı dosyasında icra takibi yapıldığı,
murisin ölüm tarihi itibarıyla borcu karşılayacak başka bir malvarlığının bulunduğu yönünde delil sunulmadığından davanın kabulüne karar verilmiş, karar davalı Sosyal Güvenlik Kurumu vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Toplanan deliller ve dosya kapsamından; davanın miras bırakanın ölüm tarihindeki terekesinin borca batık olması nedeniyle mirasın hükmen (kendiliğinden) reddedilmiş sayılmasına (TMK. 605/2.madde) ilişkin olduğu anlaşılmaktadır. Bu maddeye dayanılarak istekte bulunulabilmesi için terekenin açıkça borca batık olduğunun belirlenmesi gerekmektedir. Mahkemece, yapılan araştırma ve inceleme karar vermeye yeterli değildir.
Mirasın hükmen reddine ilişkin davalarda, terekenin açıkça borca batık olup olmadığının araştırılması gerekmektedir. İcra takibi sonunda aciz vesikası düzenlenmesi halinde terekenin borca batık olduğu kabul edilir. Aksi halde; terekenin borca batık olup olmadığı, mirasbırakanın mal varlığı bulunup bulunmadığının usulüne uygun olarak, bankalar, vergi daireleri, belediyeler, Tapu Müdürlüğü vb. kurum ve kuruluşlardan sorulması, zabıta marifetiyle de araştırılarak, aktif mal varlığı ile takibe konu Sosyal Güvenlik Kurumu borç miktarı göz önünde tutularak aktif ve pasifinin duraksamaya yol açmayacak şekilde belirlenmesi gerekmektedir.
Mahkemece bu hususlar üzerinde gereği gibi durulmadan davalı terekenin mal varlığı bulunmadığı görüşünden hareketle takip miktarı dikkate alınarak yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru görülmemiştir. Hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.
Davalı SGK vekilinin temyiz itirazları bu bakımdan yerinde olduğundan kabulü ile 6100 sayılı HMK.nun Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK.nun 428.maddesi uyarınca BOZULMASINA, taraflarca HUMK.nun 388/4. (HMK m.297/ç) ve HUMK.nun 440/I maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, 22.09.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.