Davacı üçüncü kişi vekili, Antalya İcra Müdürlüğü’nün sayılı Takip dosyasında yazılan talimat uyarınca, Fethiye 2. İcra Müdürlüğü’nün 2012/84 sayılı Talimat dosyasında ‘da haczedilen 1996 model greyderin 2001 yılında yapılan ihalede pazarlık sureti ile satın alındığını ve ihale tarihi itibarı ile mülkiyetin davacıya geçtiğini, borçlu ile ilgisinin bulunmadığını, diğer yandan haczin İİK’nun 99. maddesi uyarınca yapıldığını, süresinde dava açmayan alacaklının istihkak iddiasını kabul etmiş sayılması gerektiğini belirterek istihkak iddiasının kabulü ile haczin kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.
Davalı alacaklı vekili, dava konusu greyderin tescile tabi iş makinelerinden olduğunu, satış veya devrinin noterler tarafından yapılması gerektiğini, borçlu şirketin mahcuzu leasing firmasından satın alarak adına tescil ettirdiğini, bundan sonra da bir başkasına satılmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.
Davalı borçlu, usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen duruşmalara katılmadığı gibi cevap da vermemiştir.
Mahkemece toplanan delillere göre: dava konusu greyderin 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 29/A–4–2. maddesi gereğince tescile tabi araçlardan olduğu ve Antalya Ticaret Odası’nda borçlu şirket adına kaydının bulunduğu, ne var ki üçüncü kişi tarafından adına tescil kaydı bulunmayan dava ve takip dışı bir şirketten Devlet İhale Kanunu’nun 51. maddesi uyarınca pazarlık usulü ile satın alındığı, ödemeden sonra 12.06.2012 tarihli faturanın da düzenlendiği, ancak tescile tabi iş makinelerinin satış veya devrinin tescil belgesi esas alınarak noterler tarafından yapılabileceği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı üçüncü kişi vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, üçüncü kişinin İİK’nun 96. vd. maddeleri uyarınca açtığı “istihkak” davası niteliğindedir.
Davacı K.. B.. dava konusu iş makinesini 2886 sayılı Devlet İhale Yasası uyarınca satın aldığını iddia ederek, ihale evrakına ve demirbaş kaydına dayanmaktadır.
Davalı alacaklı taraf mahcuzun Ticaret ve Sanayi Odası’nda borçlu adına kaydının bulunması nedeni ile haczin yapıldığını savunmaktadır. Üçüncü kişi ve borçlunun alacaklıdan mal kaçırmak için muvazaalı işlemler yaptıkları yönünde bir iddiası bulunmamaktadır, kaldı ki bu yönde bir delil de dosyaya yansımamıştır.
Bununla birlikte davacı taraf, hükümden sonra borçlu adına yapılan kaydın iptali için dava açtığını ve derdest olduğunu iddia etmektedir.
Davalı alacaklı taraf ise, üçüncü kişinin dayandığı ihaleye, fesat karıştırıldığı gerekçesi ile Fethiye Ağır Ceza Mahkemesi tarafından verilmiş 2010/36–2011/89 sayılı mahkûmiyet kararının bulunduğunu savunmaktadır.
Dava konusu greyderin motor numarası temyiz incelemesi aşamasında IM REV01 .... olarak belirlenmiştir. Hacizde de aynı motor numarası ile tespit yapılmıştır. Dava dilekçesinde istihkak iddiasına konu edilen aracın motor numarası REV01 ..olarak gösterilmiştir. Davalı alacaklının dayandığı 10.12.2001 tarihli tescil belgesinde ve 30.06.2000 tarihli faturada motor numarası IMREV01 ... olarak kayıtlıdır. Davacı tarafın dayandığı demirbaş kaydı ile ihale evrakında ve 11.06.2001 tarihli faturada motor numarası bilgisi bulunmamaktadır. Ne var ki ihale evrakı içeriğinden üretici firmadan (B. İş Makineleri Ltd. Şti.nden) ilk olarak alındığı anlaşılmaktadır. Dolayısıyla motor, şase numarası vb. bilgilerin bu firmadan temini mümkün gözükmektedir.
Diğer yandan dava konusu haciz adresinin borçlu ile bir ilgisi de bulunmamaktadır.
Bu koşullarda yapılması gereken iş öncelikle davacının aracı satın aldığını iddia ettiği B. İş Makineleri Ltd. Şti.nden motor numarasını sorarak belirlemek, daha sonra keşif ve teknik bilirkişi incelemesi ile hacizli aracın davacının dayandığı ihale evrakı ile alacaklı tarafın dayandığı tescil belgesi kapsamında kalıp kalmadığını saptamak olmalıdır. Bu sırada özellikle aracın motorunun orijinal olup olmadığına da bakılarak, motor numarası ile ilgili tereddütler giderilmelidir.
Bu şekilde elde edilecek delillerin sonucuna göre davacı tarafın açtığını iddia ettiği kaydın iptali davası ile ihaleye fesat karıştırma suçu nedeni ile açılan davada verilip kesinleşen Mahkeme kararlarını da getirtip inceleyerek sunulan delillerin ispat yükü açısından değerlendirilmesi gerekir.
Gerçekten de dava konusu iş makinesinin borçlu adına kayıtlı araç olduğu duraksamasız bir biçimde belirlenirse İİK’nun 97/a maddesindeki mülkiyet karinesi borçlu, dolayısıyla alacaklı yararına kabul edilmeli, bu noktada davacının açtığı kaydın iptali davasının sonucu beklenmeli, ayrıca mahkûmiyet kararı karşısında ihalenin geçerliliğini koruyup korumadığı konuları üzerinde de durulmalıdır. Hacizli aracın borçlu adına tescili yapılan araç olmadığı kesin olarak tespit edilirse bu kez mülkiyet karinesi üçüncü kişi yararına olacağı için alacaklının sunduğu delillerin aracın aslında borçluya ait olduğunu kanıtlamaya elverişli olup olmadığı üzerinde durulmalıdır.
Belirtilen bu hususlar dikkate alınmadan eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak yazılı biçimde karar verilmesi isabetli değildir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı üçüncü kişi vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün İİK'nun 366 ve 6100 sayılı HMK'nun Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'nun 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, taraflarca HUMK'nun
388/4. (HMK m.297/ç) ve İİK'nun 366/3. maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 10 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, 21,15 TL peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine, 31.01.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.