Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2014/11732 K.2015/21140

... ile ... aralarındaki mal rejiminden kaynaklanan alacak davasının kısmen kabulüne kısmen reddine dair ... Asliye Hukuk (Aile Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesi'nden verilen 06.02.2014 gün ve 212/36 sayılı hükmün Yargıtay'ca duruşmalı olarak incelenmesi davalı vekili tarafından süresinde istenilmiş ise de duruşma isteğinin pul yokluğundan reddine karar verilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü:

... ARAR

Davacı ... vekili, dava dilekçesinde belirtilen malvarlığı değerleri ile ziynet eşyalarına ilişkin olarak alacak isteğinde bulunmuştur.

Davalı ... vekili, davanın reddini savunmuştur.

İhbar olunan .... davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile 50.000-TL katılma alacağının karar tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı ...'tan tahsiline, davacının fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulmasına, ziynet eşyası alacağı yönünden talebin reddine, davacının şirket ortaklığındaki kazanımlar yönünden katılma alacağı talebi hususunda karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi üzerine; hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Maddi olayları ileri sürmek taraflara, hukuki nitelendirme yapmak ve uygulanacak kanun maddelerini belirlemek hakime aittir(6100 sayılı HMK 33. m). İddianın ileri sürülüş şekline göre dava, artık değere katılma alacağı ile ziynet eşyası alacağı isteklerine ilişkindir.

Mal rejiminin devamı süresince, bir eşin sahip olduğu edinilmiş malda, diğer eşin artık değerin yarısı oranında katılma alacak hakkı vardır. Artık değere katılma alacağı; eklenecek değerlerden(TMK 229.m) ve denkleştirmeden(TMK 230.m) elde edilen miktarlar da dahil olmak üzere, eşin edinilmiş mallarının(TMK 219.m) toplam değerinden, bu mallara ilişkin borçlar çıktıktan sonra kalan artık değerin(TMK 231.m) yarısı üzerindeki diğer eşin alacak hakkıdır(TMK 236/1.m). Katılma alacağı Yasa'dan kaynaklanan bir hak olup, bu hakkı talep eden eşin gelirinin olmasına veya söz konusu mal varlığının edinilmesine, iyileştirilmesine ya da korunmasına katkıda bulunulmasına gerek yoktur.

Artık değere katılma alacak miktarı hesaplanırken, mal rejiminin sona erdiği sırada mevcut olan malların, bu tarihteki durumlarına göre, ancak tasfiye tarihindeki sürüm(rayiç) değerleri esas alınır(TMK 227/1, 228/1, 232 ve 235/1. m). Yargıtay uygulamalarına göre, tasfiye tarihi karar tarihidir.

Belirli bir malın eşlerden birine ait olduğunu iddia eden kimse, iddiasını ispat etmekle yükümlüdür. Eşlerden hangisine ait olduğu ispat edilemeyen mallar onların paylı mülkiyetinde sayılır. Bir eşin bütün malları, aksi ispat edilinceye kadar edinilmiş mal olarak kabul edilir(TMK 222. m).

Yukarıdaki değer tespiti, belirleme ve hesaplamaların yapılabilmesi için gerek görülürse konusunun uzmanı bilirkişi veya bilirkişilerden de yardım alınmalıdır.

Somut olaya gelince; eşler, 17.12.1988 tarihinde evlenmiş, 24.09.2009 tarihinde açılan boşanma davasının kabulüne ilişkin hükmün, kesinleşmesiyle boşanmışlardır. Mal rejimi boşanma davasının açıldığı tarih itibarıyla sona ermiştir(TMK 225/son). Sözleşmeyle başka mal rejiminin seçildiği ileri sürülmediğinden evlilik tarihinden 4721 sayılı TMK'nun yürürlüğe girdiği 01.01.2002 tarihine kadar mal ayrılığı(743 sayılı TKM 170.m), bu tarihten mal rejiminin sona erdiği tarihe kadar ise, edinilmiş mallara katılma rejimi geçerlidir(4722 sayılı yasanın 10, TMK 202/1.m).

1- Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına ve mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verildiğine, takdirde bir isabetsizlik bulunmadığına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- Dava konusu 3692 ada 1 parsel sayılı taşınmaz ve üzerindeki binada bulunan bağımsız bölümler ile ilgili temyiz itirazlarına gelince; davalı ... ile ihbar olunan kardeşi ... ortak oldukları......i'nin kuruluş tarihinden itibaren ortaklarını ve sermaye durumlarını gösterir sicil kayıtlarının bulunduğu yerden getirtilmesi, yine davalı ... ile ihbar olunan kardeşi ....Bankasındaki müşterek hesaplarının açılış tarihinden itibaren tüm hesap hareketlerini gösterir kayıtların bulunduğu yerden getirtilmesi,

dava konusu 3692 ada 1 parsel üzerindeki binada bulunan bağımsız bölümlerin inşa edildiği tarihte vergi dairesi ve belediye ile yapılan yazışma ve izin belgelerinin bulundukları yerden getirtilmesi, ayrıca söz konusu taşınmazdaki bağımsız bölümler ile ilgili kira sözleşmelerinin dosya arasına konulması, bu eksiklikler tamamlandıktan sonra temyize konu dosya ve ekindeki boşanma dava dosyası içerisindeki delillerden de yararlanılarak taşınmazın aidiyeti dolayısıyla mal rejiminin tasfiyesine ilişkin uyuşmazlığın esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken eksik araştırma ve inceleme ile karar verilmesi doğru olmamıştır.