Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2014/19017 K.2015/7188

.... ..... ile ..... ve müşterekleri aralarındaki tapu iptali ve tescil davasının kabulüne dair ...... Asliye Hukuk Mahkemesi'nden verilen 10.12.2013 gün ve 920/575 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı ..... vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı, dava dilekçesinde; 1503 parsel sayılı taşınmazın 24/192 payının ölü annesi ..... adına kayıtlı olduğunu, taşınmazın kayıt malikleri arasında fiilen taksim edildiğini, annesi ..... ....'ya düşen kısmın annesi tarafından kendisine verildiğini, kendisinin de annesine ait payın üzerine 40 yıl önce bina yaptırdığını açıklayarak ölü annesi .... ..... adına kayıtlı 24/192 payın tapu kaydının iptaliyle adına tesciline karar verilmesini istemiş, duruşmadaki beyanında ise; annesinin payını haricen satın aldığını beyan etmiştir.

Davalılardan ..... davayı kabul etmiş, davalı ..... davanın reddini savunmuş, diğer davalılar ise davaya cevap vermemişlerdir.

Mahkemece, davanın kabulüne, her ne kadar davacı iptal tescil talebinde bulunmuş ise de; dava konusu taşınmazın iştirak halinde mülkiyet hükümlerine tabi olup zeminde fiilen bölünmediği, ayrıca tescil talebinin infaz kabiliyetinin bulunmadığı, bu nedenle de talebin muhdesatın meydana getirildiğinin tespitine yönelik olduğunu kabul etme zorunluluğunun bulunduğu gerekçesiyle, 03.12.2010 tarihli fen bilirkişi raporunda (A) harfiyle gösterilen ev ve müştemilatının davacı ..... tarafından meydana getirildiğinin tespitine karar verilmiştir.

Hüküm, davalı ..... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava konusu 1503 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydı 24.01.1974 tarihinde tapulama sonucu oluşmuş, aynı tarihte taşınmazın 24/192 payı davacının ölü annesi .... ..... adına tescil edilmiştir. Taşınmaz paylı mülkiyete tabi olup tüm davalılar pay malikidir. Davacının annesi ... .......'nun 2002 yılında ölmesiyle payı davacı ile birlikte murisin diğer mirasçılarına intikal etmiş, davacı da bu şekilde paydaş haline gelmiştir.

Davacı duruşmadaki beyanında annesi .... .... adına kayıtlı 24/192 payı haricen satın aldığını iddia etmiş ise de; tapu iptali ve tescil davalarında tapulu taşınmazın harici satışına değer verilemez. Hâkim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlı olup, ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez (HMK 26). Davacı yargılamanın tüm aşamalarında annesi ..... adına kayıtlı 24/192 payın tapu kaydının iptaliyle adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

Muhdesatın tespitine ilişkin bir talebi ya da bu şekilde anlaşılabilecek bir beyanı olmamıştır. Bu nedenle eldeki davanın muhdesatın tespiti olarak değerlendirilip bu yönde hüküm kurulması da doğru değildir.

Ayrıca muhdesatın tespiti davalarının uygulama alanı sınırlı olup, taşınmaz hakkında derdest olan bir ortaklığın giderilmesi davası ya da kamulaştırma işlemin bulunmadığı takdirde bu dava görülemez. Bunun dışındaki durumlarda davacının muhdesatın tespiti davası açmakta güncel hukuki yararının bulunmadığı kuşkusuzdur. Mahkemece, davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.