Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2014/21983 K.2016/4169

... ile ... aralarındaki mal rejiminin tasfiyesi davasının kısmen kabulüne dair ... 5. Aile Mahkemesi'nden verilen ... gün ve ... sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili ve davalı vekili taraflarından süresinde istenilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı ... vekili, evlilik birliği içerisinde edinilen dava dilekçesinde belirtmiş olduğu davalı adına kayıtlı üç adet taşınmazla ilgili olarak davalı adına olan tapu kaydının 1/2'sinin iptali ile davacı adına tescili, olmadığı takdirde bedellerinin yarısının fazlaya ilişkin haklarını saklı tutmak suretiyle 10.000,00 TL'nin faiziyle davalıdan tahsilini talep etmiştir. Usulune uygun harcını yatırmış oldukları ıslah dilekçelerinde ise dava dilekçesinde yazılı taşınmazlardan ve (34) nolu iki mesken yönünden 110.000,00 TL katılma alacağının faiziyle davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı ... vekili, taşınmazların edinilmesinde davacının katkısının bulunmadığını, kişisel mal olduklarını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile 30.000,00 TL katılma alacağının karar tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir. Hüküm süresi içerisinde her iki taraf vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar, ... tarihinde evlenmiş; ... tarihinde açılan boşanma davasının kabulüne ilişkin hükmün, ... tarihinde kesinleşmesiyle boşanmışlardır. Mal rejimi boşanma davasının açıldığı tarih itibarıyla sona ermiştir (TMK 225/son). Sözleşmeyle başka mal rejiminin seçildiği ileri sürülmediğinden evlilik tarihinden mal rejiminin sona erdiği tarihe kadar edinilmiş mallara katılma rejimi geçerlidir (4722 sayılı yasanın 10, TMK 202/1.m). Davaya konu 1 nolu mesken, eşler arasında edinilmiş mallara katılma rejiminin geçerli olduğu ... tarihinde, 34 nolu mesken ise ... tarihinde satış yolu ile davalı eş adına tapuda tescil edilmiştir. Mal rejiminin tasfiyesinde eşlerin bağlı bulunduğu rejime ilişkin hükümler uygulanır (TMK 179.m).

Mahkemece yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de gerekçe dosya kapsamı ile örtüşmemektedir. Tüm dosya kapsamından dava konusu edilen 1 nolu meskenin dava dışı ... kooperatifindeki davalıya ait hissenin satımından gelen, dava konusu 34 nolu meskenin ise dava dışı ... ada ... parsel sayılı davalı adına kayıtlı taşınmazın satımından gelen para ile alındığı hususunda taraflar arasında ihtilaf bulunmadığı anlaşılmaktadır. Uyuşmazlık dava konusu taşınmazların alımında kullanılan kök taşınmazların kimin katkısı ile alındığı hususunda toplanmaktadır.

Toplanan delillerden taraflarca ... Caddesinde bulunduğu belirtilen ... ada ... parseldeki taşınmazın evlilik birliği içerisinde ... yılında davalı eş adına tescil edildiği, 03.01.2002 tarihinde satılıp burdan elde edilen gelirle davaya konu edilen Maltepe'deki 34 nolu meskenin alındığı; yine evlilik birliği içerisinde 04.12.1991 tarihinde davalının üye olduğu ... kooperatifindeki üyelik hakkının 21.01.2003 tarihinde satılarak davaya konu ... 1 nolu meskenin satın alındığı anlaşılmaktadır.

Alacakla ilgili uyuşmazlığın çözümü için öncelikle ...caddesindeki devredilen dava dışı ... parseldeki dairenin devir tarihindeki ve ...'deki 34 nolu dairenin satın alım tarihindeki sürüm bedelleri; aynı şekilde ... kooperatifi üyelik hakkının devri tarihindeki ve 1 nolu meskenin alım tarihi itibariyle sürüm değerleri belirlenip bedellerin birbirini karşılayıp karşılamadığının ayrı ayrı tespit edilmesi gerekmektedir.

Bu şekilde yapılan karşılaştırma sonucu devredilen kök taşınmazların davaya konu taşınmazların bedelinin tamamını karşıladığı tespit edilmesi halinde; kök taşınmazlar yönünden katkı payı araştırması yapılıp, davacının kök taşınmazlardaki katkı oranı tespit edilerek, yapılan bu katkının son olarak alınan talebe konu taşınmazlarda değer artış payı alacağı oluşturacağı göz önüne alınarak hesaplama yaptırılması gerekmektedir.

Bedeller dava konusu taşınmazları kısmen karşılıyor ise açıklandığı üzere kısmen karşılayan kök taşınmazlardan gelen miktarın değer artış payı alacağı oluşturacağı ve taşınmazların edinilmesi için kullanılan kalan miktarın ise aksi iddia ve ispatlanamadığına göre edinilmiş mallardan karşılandığının kabulü ile bu miktar yönünden davacı lehine artık değere katılma alacağı oluşturacağının göz önünde tutulması gerekir.

Bu amaçla mahkemece yapılması gereken iş; HMK 31. maddesi çerçevesinde taraflardan gerektiğinde açıklama, belge ve bilgi istenmesi, ilgili kooperatif kayıtları ve belgeler üzerinde ve ilgili taşınmazlar yönünden gerektiğinde konunun uzmanı bilirkişi aracılığıyla keşif yapılarak rapor alınması, davacının talep ve talep miktarı gözetilerek gerçekleşecek sonuca göre karar verilmesi olmalıdır. Açıklanan yönde işlem ve inceleme yapılmak üzere hükmün bozulması gerekmiştir.