Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2014/3724 K.2015/11795

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki temyiz eden tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden Daire'ye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

KARAR

Davacı üçüncü kişi vekili, Bodrum 2. İcra Müdürlüğü’nün 2012/2801 sayılı takip dosyasında yapılan 27.04.2012 günlü hacze konu '...' isimli teknenin davacı üçüncü kişi şirkete ait olduğunu, borçluya Finansal Kiralama Sözleşmesi ile kiralandığını belirterek istihkak iddiasının kabulü ile haczin kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.

Davalı alacaklı vekili, dava konusu teknenin malik donatanın davacı 3. kişi şirket, işleten donatanının ise borçlu yabancı şirket olduğunu, alacaklının dava konusu teknenin kaptanı olup, alacağının gemi alacaklısı hakkı verdiğini, haczin yasaya uygun olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece toplanan delillere göre; takip konusu alacağın gemi alacaklısı hakkı veren gemi alacağı olması nedeniyle, leasing sözleşmesi gereğince kiralayan konumunda olan davacı şirkete ait yata haciz konulmasının usul ve yasaya uygun olduğu, haciz konulan geminin mülkiyeti konusunda taraflar arasında ihtilaf olmadığı bu sebeple davacının istihkak davası açmakta hukuki yararı bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı 3. kişi vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, üçüncü kişinin İİK’nun 96. vd. maddeleri uyarınca açtığı “istihkak” davası niteliğindedir.

Mülkiyeti tartışmalı olan tekne davalı borçlu elinde Bodrum'da bağlama limanında haczedilmiştir. İİK'nun 97-a maddesinde öngörülen mülkiyet karinesi borçlu yararınadır. Bu yasal karinenin aksinin davacı 3. kişi tarafından kesin ve güçlü delillerle ispatlanması gerekir.

Prensip olarak Milletlerarası eşya hukukunda "..." yani eşyanın bulunduğu yer hukuku hakimdir. Türk Hukukunda da bu prensip MÖHUK mad.23/1 de kanuni bir hüküm olarak yer almıştır. Bu maddeye göre, "taşınır ve taşınmaz mallar üzerindeki mülkiyet hakkı ve diğer ayni haklar malların bulunduğu yer hukukuna tabidir." Ancak, bir taşınır eşya belirli bir hukuk alanından diğer bir hukuk alanına geçerse, bu eşya kendiliğinden yeni hukuk alanının eşya hukuku statüsüne tabi olur.

Davacı 3. kişi şirket ve borçlu şirket Cebelitarık uyruklu olup, davacı 3. kişi şirket dava konusu teknenin Finansal Kiralama Sözleşmesi kapsamında borçluya kiralandığını ileri sürerek istihkak iddiasında bulunmaktadır. 3226 sayılı Finansal Kiralama Kanunu'nun 8. maddesi gereği, kira sözleşmesinin geçerli olabilmesi için düzenlenme şeklinde noterlikçe yapılması ve kiracının ikametgahındaki noter özel siciline tescil edilmesi zorunludur. Aksi halde kiralama 3.kişilerin haklarını etkilemez. Dosyadaki bilgi ve belgelerden böyle tescilin olmadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda İngiliz Hukukuna göre yapılmış finansal kiralama sözleşmesi Türk Hukuk sistemine göre geçersizdir.

İstihkak iddiası kanıtlanamadığından davanın reddi yerine hukuki yarar yokluğu nedeniyle reddine yönelik hüküm kurulması isabetli değildir. Ne var ki, verilen karar sonucu itibarı ile doğru olduğundan bu husus bozma nedeni yapılmamıştır.